باز کردن منو اصلی

آتشکده هارپاک یا آتشکده ابیانه، آتشکده‌ای است که کهن‌ترین اثر تاریخی در ابیانه به شمار می‌رود. آتشکده ابیانه را نمونه‌ای از معابد زردشتی دانسته‌اند که در جوامع کوهستانی ساخته می‌شد.

آتشکده هارپاک
Abyaneh (4).jpg
نمایی از آتشکده هارپاک، ساباط و کوچه‌های ابیانه
کشور ایران
استاناصفهان
شهرستاننطنز
اطلاعات اثر
نام محلیآتشکده هارپاک
نام‌های دیگرآتشکده ابیانه
نوع بناآتشکده
کاربریمذهبی
دیرینگیساسانیان، هخامنشیان[نیازمند یادکرد دقیق]
دورهٔ ساخت اثرساسانیان
مالک اثرمیراث فرهنگی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۱۴۹۸۱
تاریخ ثبت ملی۱۶ اسفند ۱۳۸۴

اين آتشكده که به شکل چهارتاقی ساخته شده‌است در محله ميان ده در مسیر اصلی (راشتا) جای گرفته‌است. محله‌ای که آتشکده در آن جای دارد «برآزه» به معنای «برآذرگاه» خوانده می‌شود.[۱]

معماریویرایش

 
طرح بازسازی شده آتشکده ابیانه

آتشکده هارپاک در سابات یکی از گذرگاه‌های سرپوشیده قرار دارد. این بنا دارای سه طبقه و چهار طاقی است و از مصالح به کار رفته در آن سنگ لاشه و گچ هستند. این بنا از هر سو دیده می‌شود. در مسیر کوچه اصلی ابیانه که از دروازه بالا تا دروازه پایین کشیده شده‌است. این بنا مانند دیگر بناهای ابیانه روی شیبی پست و بلند واقع شده‌است. هنوز یک تالار کوچک از آخرین طبقه‌ی این بنا باقی مانده‌است. این آتشکده دارای طبقه مخصوص آداب مذهبی یک سرسرا که از سه جزء گنبدوار تشکیل شده و چند قسمت دیگر تشکیل شده‌است. در میانه آتشکده آتشی روشن بوده که مسیر کاروان را روشن می‌کرده و مورد احترام بوده‌است. آتش آتشکده را با زغال سنگ روشن می‌کردند. در حال حاضر زغال سنگ به وفور در حوالی روستای ابیانه یافت می‌شود. این آتشکده را جواهر کوتاهی ابیانه که سال به سال به ایشان به ترث رسیده بود به سازمان میراث فرهنگی واگذار کرد تا در امان باشد

نامگذاریویرایش

در گویش ابیانه هِر به معنی زیر و پَک به معنی پله است. اما به باور برخی این نام به هارپاک از چهره‌های بزرگ و برتر در تاریخ هخامنشی و ماد، مربوط می‌شود. میرزا محمد خانقاهی از اهالی ابیانه عنوان می‌کند که هارپاک كه آتشكده به نام او است، وزیر آژدهاک آخرين پادشاه سلسله مادها بوده‌است.[۱]

نگارخانهویرایش

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «آتشکده ابیانه». اپایگاه اطلاع‌رسانی ابیانه. دریافت‌شده در ۵ اسفند ۱۳۹۶.