باز کردن منو اصلی


آمونیوم نیترات (AN) با فرمول شیمیایی NH4NO3 یک کود شیمیایی است که برای نیتراته کردن خاک جهت کشاورزی بکار می‌رود و یک ماده منفجره نیز هست. حل‌شدن آن در آب بسیار گرماگیر است.

آمونیوم نیترات
Ammonium-nitrate-xtal-3D-balls-A.png
Ammonium Nitrate.jpg Ammonium-nitrate-2D.svg
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس ۶۴۸۴-۵۲-۲ ✔Y
کم‌اسپایدر ۲۱۵۱۱ ✔Y
UNII T8YA51M7Y6 ✔Y
شمارهٔ یواِن 0222with > 0.2% combustible substances
1942with <= 0.2% combustible substances
2067fertilizers
2426liquid
شمارهٔ آرتی‌ئی‌سی‌اس BR9050000
جی‌مول-تصاویر سه بعدی Image 1
خصوصیات
فرمول مولکولی (NH4)(NO3)
جرم مولی 80.052 g/mol
شکل ظاهری white solid
چگالی 1.725 g/cm3 (20 °C)
دمای ذوب 169.6 °C
دمای جوش
approx. 210 °C decomp.
انحلال‌پذیری در آب 118 g/100 ml (0 °C)
150 g/100 ml (20 °C)
297 g/100 ml (40 °C)
410 g/100 ml (60 °C)
576 g/100 ml (80 °C)
1024 g/100 ml (100 °C)[۱]
ساختار
ساختار بلوری trigonal
Explosive data
Shock sensitivity very low
حساسیت اصطکاک very low
سرعت انفجار 5270 m/s
خطرات
MSDS ICSC 0216
شاخص ئی‌یو not listed
خطرات اصلی Explosive
لوزی آتش
LD50 2085–5300 mg/kg (oral in rats, mice)[۲]
ترکیبات مرتبط
دیگر آنیون‌ها نیتریت آمونیوم
دیگر کاتیون‌ها سدیم نیترات
شوره
هیدروکسیل‌آمونیوم نیترات
ترکیبات مرتبط آمونیوم پرکلرات
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
 ✔Y (بررسی) (چیست: ✔Y/N؟)
Infobox references

آمونیوم نیترات یکی از قوی‌ترین بمب‌های دست‌ساز است. ساخت آن به آسانی امکان‌پذیر بوده و استفادهٔ آن نیز راحت است. در مورد خواص این ماده می‌توان گفت که از نظر امنیت نگهداری ایمن‌ترین ماده منفجره شناخته شده‌است. بعد از انفجار سنگینی در ایالات متحده که به وسیلهٔ این ماده انجام پذیرفت به نام بمب اوکلاهاما معروف شد. نکتهٔ جالب و قابل توجه این است که حتی اگر آمونیوم نیترات در زیر بالشتان هنگام خواب وجود داشته احتمال انفجار آن بسیار کم است. مواد اولیه برای ساخت آن آمونیاک و اسید نیتریک غلیظ است که به راحتی قابل دسترسی است. شاید سؤالی پیش آید که چرا هرکسی در صدد ساخت و استفاده از آن بر نمی‌آید. درجواب باید این نکته را توضیح داد که مواد منفجره به دو دسته کم‌انفجار و پرانفجار تقسیم می‌شوند. سرعت انفجار و قدرت انفجار رابطه عکس دارند. ازین رو پایه‌های اصلی یک ماده منفجره را یک ماده کم انفجار با قدرت زیاد و یک پرانفجار با قدرت کم تشکیل می‌دهند. پرانفجارها همان چاشنی‌ها هستند. نیترات آمونیوم نیز که یک‌کم انفجار با قدرت بالاست فقط در کنار یک چاشنی قوی منفجر خواهد شد.

مصارف کشاورزیویرایش

آمونیوم نیترات یک کود کشاورزی بسیار مهم با NPK برابر با ۰-۰-۳۴ است (۳۴٪ ازت) که البته خلوص پایین‌تری نسبت به کود اوره دارد. مزیت کود آمونیوم نیترات نسبت به اوره، پایدارتر بودن و عدم از دست رفتن ازت در اتمسفر می‌باشد.

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. Pradyot Patnaik. Handbook of Inorganic Chemicals. McGraw-Hill, 2002, ISBN 0-07-049439-8
  2. Martel, B. ; Cassidy, K. (2004). Chemical Risk Analysis: A Practical Handbook. Butterworth–Heinemann. p. 362. ISBN 1-903996-65-1.