احمدآباد (اردکان)

شهری در استان یزد، ایران
(تغییرمسیر از احمدآباد (یزد))

احمدآباد شهری است در بخش مرکزی شهرستان اردکان استان یزد ایران.

احمدآباد
احمداباد
کشور ایران
استانیزد
شهرستاناردکان
بخشبخش مرکزی شهرستان اردکان
مردم
جمعیت۶۸۰۰
اطلاعات شهری
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۳۵

تاریخ احمدآباد اردکانویرایش

در مورد ابتدای بنای احمد آباد دو روایت است.

  1. ۱ احمدآباد توسط شیخ احمد یزدی «متوفی 635» هجری قمری احداث گردیده است و  در تاریخ یزد در این مورد می نویسند:شیخ احمد و شیخ محمد دو برادر فاضل و دانشمند بودند که از قریه اسفنجر به شهر مهاجرت کردند و در آنجا ساکن گردیدند و آثار خیری از خود به یادگار گذاشته اند از جمله مسجد روضه محمدیه معروف به حظیره ملا است که توسط شیخ احمد احداث گردیده قناتی در نزدیک اردکان موسوم به احمدآباد احداث نموده آن را وقف بر حظیره کرده است.
  2. ۲ صاحب جامع مفیدی و دیگر متون تاریخی یزد بنای احمدآباد را مربوط به دوران آل مظفر دانسته و یکی از مستحدات امیر مبارزالدین محمد و فرزندان او قلمداد می کنند که در اواسط قرن هشتم احداث گردیده است. و به نظر می رسد هر دو مطلب صحیح باشد زیرا اولین قنات احمدآباد که به احمدآباد وقف مشهور است؛ توسط شیخ احمد احداث گردیده است و بنای اصلی احمدآباد مربوط به دوران آل مظفر می باشد.

زرتشتیان احمدآباد اردکانویرایش

در متون تاریخی زردشتیان نیز آمده است که چندین خانوار زردشتی نیز در احمدآباد سکونت داشتند و حتی پرستشگاهی «درمهری» نیز در آنجا بنا نموده بودند. اما به مرور زمان زردشتیان احمدآباد به شریف آباد کوچ نمودند و سنگ آتشدان درمهر احمدآباد نیز به شریف آباد منتقل کردند و هم اکنون در آنجا نگهداری می شود و محلی که قبلاً درمهر زردشتیان بوده بعد از ویرانی به صورت زمین صافی در آمده است.

جمعیتویرایش

بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت احمدآباد اردکان در سال ۱۳۹۰برابر با ۶،۸۰۰ نفر بوده‌است.[۱]

بزرگان احمدآبادویرایش

  1. ۱ سید یحیی احمدآبادی  مشهور به واعظ یزدی

 (متوفای 1362ه ق)

  1. ۲سید محمد موسوی مشهور به  محقق داماد
  2. ۳آیت ا۰۰۰فکور

آثار تاریخی احمدآبادویرایش

بافت تاریخی شهر احمد‌آباد یکی از آثار ملی ثبت شده ایران در اردکان است که قدمت آن مربوط به آل مظفر به بعد می باشد و در تاریخ ۱۳۸۲/۱۱/۰۲ به شماره ثبت 10844 در مجموعه آثار تاریخی ایران ثبت شده است. 

خانه رضایی احمدآبادویرایش

این خانه تاریخی در بافت ثبتی احمدآباد واقع شده است که با قدمت اوایل دوره پهلوی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۲]

آب انبارهای احمدآبادویرایش

احمدآباد به خاطر بالایی سطح آب معروف بوده و حتی مردم عادی با كندن زمین در عمق 10 متری به آب دسترسی می یافتند. اگر در احمد آباد گردشی داشته باشید شما با مجموعه های آب انباری برخورد خواهید كرد. آب انبار هایی مشابه به آن چه در اردکان است. مجموعه هایی با بیش از سه، پنج و نه آب انبار در كنار هم كه شاید در استان یزد كم نظیر باشد. دانش معماری بومی می دانست به خاطر بالایی سطح آب قنات و نیز بالایی سطح آب زیر زمینی نمی تواند عمق آب انبار ها را زیاد پایین ببرد برای همین تعداد مخازن را در مسیر قنات افزایش می دهد.علت تراکم و ساخت چندین آب انبار در یک مکان، به دلیل وجود شیب مناسب زمین و بالا بودن زه آب در احمد آباد است. به عبارت دیگر اگر مکان یابی مجموعه آب انبارهای 3 تایی و 9 تایی احمدآباد مورد توجه قرار دهیم این دو منطقه دارای طراز ارتفاع بالاتری نسبت به مناطق اطراف است و از این رو با حفر خزانه ومخزن آب انبار در عمقی پایین تر، امکان نفوذ آب های شور و تلخ وجود نداشته و این آب انبار ها با آب شیرین قابل شرب قنات پر شده و به این دلیل محل مناسبی برای ساخت آب انبار ها بوده است. مجموعه 9 تایی آب انبارهای احمدآباد به عنوان  مجموعه ای منحصر به فرد تاریخی در سطح کشور شاخص و برندی برای معرفی شهر احمدآباد است ویکی از اولویت های شهرداری وشورای دوره چهارم حفظ و احیای بافت تاریخی در صدر آن این مجموعه وآب انبارهای 3 تایی است که در دستور کار شهرداری قرار گرفت.[۳]

خانه اقبالیویرایش

خانه اقبالی ها یکی از خانه های تاریخی واعیان نشین محله بالای احمد آباد است که محل زندگی شیخ عبدالله اقبالی و خانواده اش بوده است. قدمت این خانه به دوره قاجار بازمی گردد و شامل دو بخش بیرونی و اندرونی است.

کشاورزیویرایش

اردکان چهارمین شهر تولید کننده پسته ایران پس از رفسنجان در استان کرمان است. علاوه بر این بیش از ۶۰ درصد باغ های پسته استان یزد، در اردکان واقع شده اند و اکثر مزارع پسته در منطقه احمدآباد، چاه افضل و حسن آباد انارکی وجود دارد.

محصول مردم شهر احمدآباد پسته می‌باشد[۴] درآمد مردم شهر از همین راه است.کشت پسته موجب ثروتمندی تعداد قابل توجهی از کشاورزان زحمت کش احمدآبادی شده است.

پانویسویرایش

  1. «نتایج سرشماری ایران در سال ۱۳۸۵». درگاه ملی آمار. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۱ آبان ۱۳۹۲.
  2. «مرمت خانه رضایی». تارنمای دانشگاه آزاد. دریافت‌شده در ۲۶ فروردین ۱۳۹۹.
  3. قنات میراث ماندگار «قنات میراث ماندگار» مقدار |نشانی= را بررسی کنید (کمک). تارنمای دانشگاه پیام نور. دریافت‌شده در ۲۶ فروردین ۱۳۹۹.
  4. «پسته احمدآباد». اردکان گویا.[پیوند مرده]


اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.