باز کردن منو اصلی
Do ashkaft cave 2
گیر کردن در حفره‌ای کوچک، به خاطر فرو ریختن یا پیدا کردن لانه حیوانی خطرناک به‌طور ناگهانی، می‌تواند باعث شده باشد که تنگناهراسی فوبیایی آماده بشود.

تنگناهراسی یا کلاستروفوبیا (به انگلیسی: Claustrophobia) به ترس از گیر کردن در یک مکان تنگ و راه گریز نداشتن در محیط‌های بسته گفته می‌شود. تنگناهراسی شدید اغلب به عنوان یک اختلال اضطراب دیده می‌شود و می‌تواند به وحشت‌زدگی بینجامد. بررسی‌ها نشان می‌دهد که ۵ تا ۷ درصد از مردم جهان دچار تنگناهراسی هستند ولی تنها درصد کمی از آن‌ها از درمان روانپزشکی برخوردار شده‌اند.

تعریفویرایش

 
قرارگرفتن داخل دستگاه تصویربردای MRI می‌تواند علایم را شعله‌ور کند.

هراس شدید و بیمارگونه از احساس تنگنا و نداشتن راه فرار که معمولاً در محیط‌های بسته و شرایط خاصی مثل حضور در بین جمعیت‌های شلوغ و فشرده یا گیر افتادن در آسانسور ایجاد می‌شود.

اتاق‌های کوچک یا قفل‌شده، تونل، آسانسور، مترو، جمعیت‌های شلوغ هریک به تنهایی می‌تواند محرکی برای شروع علایم باشد. فردی که در مواجهه با یکی از این شرایط دچار بروز علایم می‌شود، معمولاً در مواجه با سایر شرایط نیز دچار این حالت می‌شود.[۱]

نشانه‌شناسیویرایش

علایمویرایش

  1. احساس ترس شدید از گیر افتادن و محدودیت
  2. ترس شدید از خفه شدن
  3. تمایل شدید به رفتن به مکان‌های باز
  4. اضطراب و نگرانی
  5. احساس تنگی‌نفس

نشانه‌هاویرایش

  1. نفس‌نفس‌زدن (تاکی‌پنه)
  2. تپش‌قلب (پالپیتیشن)
  3. تعریق
  4. ضعف

سبب‌شناسیویرایش

مطالعات فیزیولوژیکویرایش

شروع‌کننده‌هاویرایش

شرایط زیر می‌تواند شروع‌کننده تنگناهراسی در کودکان یا بالغین باشد.

  • گیر افتادن در یک اتاق بسته بدون هیچ راه فراری
  • افتادن در آب برای کسی که شناکردن را بلد نیست.
  • گم‌شدن کودک در یک جمعیت خیلی شلوغ
 
گیر افتادن در چنین جمعیتی می‌تواند شروع‌کننده تنگناهراسی در یک کودک باشد.

مکانها و شرایط محرکویرایش

  • اتاق‌های کوچک
  • اتاق قفل شده
  • مترو
  • آسانسور
  • جمعیت شلوغ
  • نشستن در یونیت دندانپزشکی
  • اتاقک تصویربردادی MRI
  • زندان

افراد سرشناس مبتلا به این عارضه روانیویرایش

شخصیت‌های داستانی مبتلاویرایش

برای درک بهتر از کلاستروفوبیا می‌توان به شخصیت‌های داستانی زیر که به نوعی درگیر با تنگناهراسی بوده‌اند اشاره کرد.

برخی شخصیت‌های معروف مبتلاویرایش

  • ترانه علیدوستی اعلام کرده که به این بیماری مبتلا می‌باشد و به همین خاطر نمی‌تواند از اتوبوس یا مترو استفاده کند.[۲][۳]

درمانویرایش

درمان فاز حادویرایش

بیرون آوردن فرد از شرایط محرک بهترین درمان است. برای مثال بیرون آوردن از محل شلوغی و تراکم جمعیت. در فاز حاد تجمع در اطراف فرد تشدیدکننده علایم است.

شناخت‌درمانیویرایش

منابعویرایش

Wikipedia contributors, "Claustrophobia," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Claustrophobia&oldid=354318050 (accessed April 26, 2010).

  1. Rachman 1997
  2. ترانه علیدوستی: بیماری "کلاستروفوبیا" دارم - عصر ایران
  3. «ترانه علیدوستی، مبتلا به بیماری «کلاستروفوبیا» یا «ترس از محیط بسته» است». الودکتر. دریافت‌شده در ۲۰۱۶-۰۶-۰۳.