توران امیرسلیمانی

سیاست‌مدار ایرانی

قمرالملوک امیرسلیمانی معروف به ملکه توران (۱۵ بهمن ۱۲۸۳ – ۲ مرداد ۱۳۷۴)[۲] سومین همسر رضا شاه و مادر شاهپور غلامرضا پهلوی بود.

توران امیرسلیمانی
Queen Touran.jpg
اطلاعات شخصی
زاده
قمرالملوک امیرسلیمانی

۱۵ بهمن ۱۲۸۳ تهران
۴ فوریه ۱۹۰۵ تهران
درگذشته۲ مرداد ۱۳۷۴ (۹۰ سال) پاریس
۲۴ ژوئیه ۱۹۹۵
خانه سالمندان پاریس، فرانسه
همسر(ان)رضا شاه
سید ذبیح‌الله ملک‌پور
فرزندانغلامرضا پهلوی (۱۳۰۲–۱۳۹۶)
مادرشمس الملوک خانم منزه الدوله[۱]
پدرعیسی خان مجدالسلطنه
دیناسلام شیعه

زندگیویرایش

او در سال ۱۲۸۳ به دنیا آمد و تحصیلات خود را تا گرفتن دیپلم از دبیرستان ناموس تهران ادامه داد.پدرش عیسی خان مجدالسلطنه و پدربزرگش مجدالدوله (پسردائی ناصرالدین شاه قاجار) بود.وی در سال ۱۳۰۱ ه. ش در سن ۱۹ سالگی همسر سوم سردارسپه رضاخان پهلوی شد. چندی بعد در سال ۱۳۰۲ شاهپور غلامرضا پهلوی به دنیا آمد که حاصل ازدواج توران و رضاخان بود. اندکی پس از تولد غلامرضا این ازدواج به طلاق انجامید.

ملکه توران پس از جدایی، با پسرش شاهپور غلامرضا زندگی می‌کرد و سال‌ها بعد در سال ۱۳۲۴ (یک سال بعد فوت رضاشاه) با سید ذبیح‌الله ملک‌پور (بازرگان معروف) ازدواج کرد. ملکه تاج‌الملوک پهلوی، همسر رضاشاه و مادر محمدرضاشاه، این ازدواج را بهانه قرار داد و توران را از خانه‌ای که رضاشاه در اختیارش گذاشته بود بیرون کرد.[۳]

توران پس از انقلاب ایران در سال ۱۳۵۷، از ایران خارج شد و در آلمان اقامت گزید تا اینکه بر اثر کهولت سن به خانه سالمندانی در پاریس سپرده شد و همان‌جا در ۲ مرداد ۱۳۷۴ در سن ۹۱ سالگی درگذشت و در گورستان تیه در پاریس به خاک سپرده شد. ۲۲سال بعد غلامرضا پهلوی تنها فرزند ملکه توران نیز درگذشت و در کنار مقبره او در گورستان تیه پاریس دفن گردید.

تخریب خانه تورانویرایش

خانه توران امیرسلیمانی در ضلع جنوب غربی تقاطع پسیان و اسماعیلی در منطقه زعفرانیه قرار داشت. این ملک در تاریخ ۲۸ تیر ۱۳۹۵ تخریب شد.[۴]

منابعویرایش

  1. اندرمانی زاده، جلال؛ حدیدی، مختار (۱۳۷۸). پهلوی ها(خاندان پهلوی به روایت اسناد). ۲. تهران: موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران. شابک ۰۹۶۴۶۳۵۷۱۵۶ مقدار |شابک= را بررسی کنید: length (کمک).
  2. http://iichs.org/index.asp?id=90&doc_cat=1
  3. اندرمانی زاده، جلال؛ حدیدی، مختار (۱۳۷۸). پهلوی ها(خاندان پهلوی به روایت اسناد). ۲. تهران: موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران. ص. ۶. شابک ۰۹۶۴۶۳۵۷۱۵۶ مقدار |شابک= را بررسی کنید: length (کمک).
  4. «آلبوم عکس:خانه ملکه توران همسر سوم رضا شاه در تهران 'تخریب' شد». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۰۱۶-۰۷-۱۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۷-۲۱.
  • پهلوی‌ها، جلال اندرمانی‌زاده و مختار حدیدی، ج ۲، ص ۳–۹.