باز کردن منو اصلی

جشنواره سینمایی سپاس

جشنواره فیلم‌های ایرانی پیش از انقلاب ۱۳۵۷
(تغییرمسیر از جشنواره فیلم سپاس)

جشنواره فیلم سپاس، نام جشنواره فیلم غیردولتی ایرانی بود که در سال ۱۳۴۷ توسط علی مرتضوی با همه‌پرسی از خوانندگان مجلهٔ فیلم و هنر آغاز به کار کرد و نخستین مراسم آن در سیزده خرداد ۱۳۴۸ در سینما کاپری آغاز به کار کرد[۱] و تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، با همکاری وزارت فرهنگ و هنر برگزار می‌شد. در جشنواره فیلم سپاس، فقط فیلم‌های ایرانی، نمایش داده می‌شدند[۲] و به بهترین‌های سینمای ایران، «جایزهٔ سپاس» اهدا می‌شد.[۳][۴]

جشنواره سینمایی سپاس
کشورایران

در آئین‌نامه این جشنواره زمان برگزاری اردیبهشت هر سال و زیر نظر وزارت فرهنگ و هنر وقت در تهران ذکر شده بود و هدف اصلی آن تجلیل و تشویق فعالان صنعت سینمای ملی، و در معرض قضاوت قرار دادن فیلم‌های ارزنده ایرانی بود تا با اهدای جایزه سپاس، سبب پیشرفت بیش‌تر صنعت سینمای ملی ایران شود. جشنواره سپاس در شش دوره از سال ۱۳۴۸ تا سال ۱۳۵۳ برگزار شد. این جشنواره تنها به مدت شش دوره برگزار شد ولی به دلیل کیفیت رو به رشد برنامه و فیلم‌های از جشنواره‌های معتبر داخلی در ایران بود که در مقاطعی با جشنواره جهانی فیلم تهران رقابت می‌کرد و گاهی به رقیب و همتایی برای آن جشنواره مهم دولتی تبدیل می‌شد.

هیئت داوران ۵ یا ۷ نفره در هریک از این ۱۵ رشته، بهترین را نمایش و جایزه سپاس اهدا می‌کردند، ۳ جایزه سپاس طلا، نقره و برنز به بهترین فیلم‌های سال، بهترین کارگردانی، فیلم‌بردار رنگی و سیاه و سفید، فیلمنامه، موسیقی متن، بازیگر زن و مرد نقش اول و دوم، و به بهترین آثار ۸ و ۱۶ و ۳۵ میلی‌متری کوتاه تعلق می‌گرفت.

دوره اول: ۱۳۴۸ویرایش

دوره دوم: ۱۳۴۹ویرایش

 
جشنوارهٔ فیلم سپاس، ۱۳۴۹. از راست به چپ: منوچهر نوذری، اسفندیار منفردزاده، داریوش مهرجویی، ناصر ملک مطیعی

دوره دوم که در سال ۱۳۴۹ برگزار شد. تغییر رویکرد داد و هیئت داوری برای انتخاب بهترین‌ها تشکیل شد و از ۴۹ فیلم تولید ۱۳۴۸ تعداد ۱۹ فیلم توسط مجله فیلم و هنر انتخاب و برای داوری به هیئت داوری سپرده شد. تعداد جوایز هم دو برابر شد و شاخه‌های بیشتری را دربرگرفت.[۵]

دوره دوم جشنواره از لحاظ کمی و کیفی رشد و گسترش یافت. کمیته داوران برای انتخاب از میان کاندیداها تشکیل شد. مراسم اهدای جوایز در ۲۳ اردیبهشت ۱۳۴۹ در نایت کلاب درایوین سینمای ونک برگزار شد.

هیئت داوران هفت‌نفره این دوره از کارشناسان رشته‌های مختلف هنری بودند: محجوب، هرمز فرهت، عبدالرضا دریابیگی، محمدعلی جعفری، عباس پهلوان، اسماعیل نوری‌علاء و بهرام ری‌پور

در این جشنواره ضمن قدردانی از فیلم گاو ساخته داریوش مهرجویی بیشترین جوایز به قیصر ساخته مسعود کیمیایی داده شد.[۶]

فیلم‌هاویرایش

برگزیدگانویرایش

برگزیدگان دومین دوره جشنواره سپاس به شرح زیر بودند:

دوره سوم: ۱۳۵۰ویرایش

در آستانه برگزاری سومین دوره جشنواره، تصمیم‌های تازه‌ای گرفته شد؛ اول این‌که کار قضاوت فیلم‌ها دو مرحله‌ای شد. یعنی تمام فیلم‌های سال ابتدا توسط یک کمیته انتخاب بازبینی و سپس فیلم‌های منتخب به هیئت داوری فستیوال معرفی می‌شد. کمیته اجرایی سپاس، افراد زیر را به عنوان اعضای کمیته انتخاب سومین جشنواره سپاس معرفی کرد: بهرام ری‌پور، پرویز نوری، تقی مختار، جمال امید.

این کمیته نوزده فیلم برتر سال ۱۳۴۹ را به هیئت داوری معرفی کرد ولی با توجه به محدودیت زمانی برگزاری جشنواره تنها نمایش یازده فیلم را برای اعضای هیئت داوری میسر بود. اهدای سه جایزه سپاس طلا و نقره و برنز به فیلم‌های برگزیده سال بود و سه جایزه سپاس طلا و نقره و برنز به فیلم‌های کوتاه اعم از ۳۵ میلی‌متری، ۱۶ میلی‌متری اختصاص یافت و به این ترتیب تعداد جوایز سپاس برای رشته‌های مختلف که در دوره اول فقط پنج جایزه بود و در دوره دوم ده جایزه شد، در سومین دوره به پانزده جایزه افزایش یافت.

هیئت داوران سومین دوره جشنواره سپاس عبارت بودند از: پری صابری، نورالدین آشتیانی، فرخ غفاری، فریدون رهنما، حسن حاج‌سیدجوادی، ابراهیم رشیدپور، هوشنگ طاهری و بهرام ری‌پور.

مراسم اهدای جوایز، شب چهارشنبه نوزده خرداد ۱۳۵۰ در نایت‌کلاب و سالن درایوین سینمای ونک برگزار شد

فیلم‌هاویرایش

برگزیدگانویرایش

برگزیدگان سومین دوره جشنواره سپاس به شرح زیر بودند:

دوره چهارم: ۱۳۵۱ویرایش

جنجال دوره قبل بر سر انتخاب مشترک ناصر ملک‌مطیعی و بهروز وثوقی به عنوان بهترین بازیگر سال و عدم انتخاب بهترین بازیگر زن نقش دوم باعث ایجاد مقررات قاطع‌تری در زمینه اهدای جوایز شد. در این دوره، ۶۳ سینماگر برای بردن نُه جایزه سپاس طلا و چهارده فیلم برای دریافت جوایز فیلم‌های اول تا سوم رسال رقابت داشتند.

داوران چهارمین دوره عبارت بودند از: حسن صدرحاج‌سیدجوادی، آریانا فرشاد، هژیر داریوش، عنایت‌الله فمین، عباس جوانمرد، فریدون معزی‌مقدم، جمشید شیبانی، ناصر تقوایی و بهرام ری‌پور.

مراسم اهدای جوایز در شب پنج‌شنبه چهار خرداد ۱۳۵۱ مفصل‌تر از سال‌های قبل بود؛ این مراسم در «هتل اینترکنتینانتال» برگزار شد و برای نخستین بار از طریق شبکه سراسری تلویزیون ملی ایران به‌طور زنده پخش شد.

فیلم‌هاویرایش

برگزیدگانویرایش

برگزیدگان چهارمین دوره جشنواره سپاس به شرح زیر بودند:

دوره پنجم: ۱۳۵۲ویرایش

دوره ششم: ۱۳۵۳ویرایش

ششمین دوره جوایز سپاس از اول تا هشتم خرداد ۵۳ با امکاناتی بیش‌تر و برنامه‌های گسترده‌تر برگزار شد. فیلم‌های بخش مسابقه در سینما کاپری و برنامه‌های جنبی فستیوال در سینما کسری نمایش داده شد.

هیئت داورانویرایش

فیلم‌هاویرایش

برگزیدگانویرایش

برگزیدگان ششمین دوره جشنواره سپاس به شرح زیر بودند:

پانویسویرایش

  1. امید صفحهٔ ۹۷۳
  2. «کپی برابر اصل؛ آیا جشنواره فیلم فجر به آسانی 'بین‌المللی' می‌شود». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۰۱۵-۰۴-۲۷.
  3. «عزت‌الله انتظامی از خانه هنرمندان ایران و خانه تئاتر استعفا کرد». بی‌بی‌سی فارسی. ۲۰۱۴-۰۱-۲۱.
  4. طاهباز، مهدی (۲۰۱۶-۰۱-۲۵). «فروزان، بازیگر سینمای قبل از انقلاب درگذشت». رادیو فردا.
  5. امید صفحهٔ ۹۷۴
  6. امید صفحهٔ ۹۸۷

منابعویرایش