ذهنیت خرچنگی

ذهنیت خرچنگی یا خرچنگ‌ها در یک سطل (همچنین بشکه، سبد یا گلدان) یک طرز تفکر است که بهترین توصیف آن این عبارت است: «اگر من نمی‌توانم آن را داشته باشم، دیگران هم نباید بتوانند».[۱] این استعاره به الگوی رفتاری خرچنگ‌ها وقتی در یک سطل به دام افتاده‌اند، اشاره می‌کند. در حالی که هر یک از خرچنگ‌ها به راحتی می‌توانند فرار کنند،[۲] تلاش‌هایش توسط دیگران تضعیف خواهد شد و این امر موجب تضعیف جمعی گروه خواهد شد.[۳][۴][۵]

سطل خرچنگ زنده

این موضوع در رفتار انسان نیز دیده می‌شود به طوری که ادعا می‌شود که اعضای یک گروه به منظور کاهش اعتماد به نفس دیگر اعضای گروه که به موفقیت فراتر از دیگران رسیده‌اند، تلاش خواهند کرد. این امر ممکن است از روی حسادت، خشم، توطئه، یا رقابتی احساسی، برای متوقف ساختن پیشرفت دیگران باشد.[۶][۷][۸]

تأثیر بر کاراییویرایش

ذهنیت خرچنگی بر عملکرد در یک سازمان تأثیر می‌گذارد، زیرا انسان به گونه‌ای مشابه خرچنگ‌ها به ویژه در تیم‌های اجتماعی رفتار می‌کند.[۹] تأثیر ذهنیت خرچنگی بر عملکرد افراد توسط یک مطالعه در نیوزلند در سال ۲۰۱۵ اندازه‌گیری شد. نتایج این آزمایش نشان داد که وقتی که نمرات دانشجویان به روشی گزارش می‌شد که مانع اطلاع افراد از جایگاه دیگران در رتبه‌بندی‌های منتشر شده شود، نتیجه آزمون دانشجویان رشد ۱۸ درصدی داشت.[۱۰]

در ادبیاتویرایش

در فارسیویرایش

در فارسی نیز به این ذهنیت به صورت‌های مختلفی اشاره شده ولی بیشتر با یک مضمون به کار رفته است.
در قالب شعر:

دیگی که برای ما نجوشداصـلاً بـگذار تـا نـجوشد

دیگی که برای ما نجوشد بگذار سر سگ در آن بجوشد (عامیانه)

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. L. Douglas Wilder (October 1, 2015). Son of Virginia: A Life in America's Political Arena. Lyons Press. p. 185. ISBN 978-1-4930-1952-6.
  2. Low Robin Boon Peng (2016). Good Intentions Are Not Enough: Why We Fail At Helping Others. World Scientific. p. 104. ISBN 978-981-320-059-3.
  3. Sudipta Sarangi (April 1, 2013). "Capturing Indian 'Crab' Behaviour". The Hindu. Retrieved December 1, 2015.
  4. Massie Santos Ballon (May 14, 2010). "Crab Mentality". Philippine Daily Inquirer. Archived from the original on September 25, 2013.
  5. Miller, Carliss D. (January 2015). "A Phenomenological Analysis of the Crabs in the Barrel Syndrome". Academy of Management Proceedings. Academy of Management. doi:10.5465/AMBPP.2015.13710abstract. Retrieved 22 October 2018.
  6. Manuel B. Dy (March 3, 1994). Values in Philippine Culture and Education. Council for Research in Values and Philosophy. p. 40. ISBN 978-1-56518-041-3.
  7. Herbert A. Leibowitz (December 31, 1994). Parnassus: Twenty Years of Poetry in Review. University of Michigan Press. p. 262. ISBN 0-472-06577-7.
  8. Albert Shanker (June 19, 1994). "Where We Stand: The Crab Bucket Syndrome". The New York Times. Archived from the original on 20 February 2020. Retrieved December 1, 2015.
  9. Dietrich, David M.; Kenworthy, Michael; Cudney, Elizabeth A. (2019). Additive Manufacturing Change Management: Best Practices. Boca Raton, FL: CRC Press. p. 44. ISBN 978-0-367-15207-9.
  10. Spacey, Simon (2015). "Crab Mentality, Cyberbullying and "Name and Shame" Rankings". Waikato University, New Zealand. Retrieved April 19, 2015. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)