باز کردن منو اصلی


رویداد خرم‌دره یا درگیری محمدرضا پهلوی و علی پاتریک پهلوی[۱] مجموعه‌ای از درگیری‌ها و برخوردهای مسلحانه بود که در اردیبهشت سال ۱۳۵۴ خورشیدی روی داد.[۲]

رویداد خرمدره
بخشی ازاختلافات محمدرضا پهلوی و علیرضا پهلوی (یکم)
تاریخ اردیبهشت ۱۳۵۴
مکان غاری نزدیک خرمدره و آریاشهر تهران
نتیجه کشته شدن بهمن حجت کاشانی و کاترین عدل، بازداشت علی پاتریک پهلوی
دستاویز کشته شدن علیرضا پهلوی (یکم) در سانحه هوایی
تغییرات
قلمرو
غاری نزدیک شهر خرم‌دره، زنجان
طرفهای درگیر
ساواک
ژاندارمری قزوین
پلیس رژیم پهلوی
علی پاتریک پهلوی
بهمن حجت کاشانی (برادرزاده سپهبد علی حجت کاشانی)
کشاورزان و روستاییان اطراف ابهر
فرماندهان
محمدرضا پهلوی
نعمت‌الله نصیری
علی پاتریک پهلوی
بهمن حجت کاشانی (برادرزاده سپهبد علی حجت کاشانی)
کاترین عدل دختر یحیی عدل
توان
اسلحه‌های انفرادی، نارنجک و هلیکوپتر اسلحه‌های انفرادی
تلفات
فرمانده ژاندارمری قزوین کاترین عدل (دختر یحیی عدل) و همسر وی بهمن حجت کاشانی
گروهی از کشاورزان و روستاییان

ریشه این درگیری‌های مسلحانه کشته شدن علیرضا پهلوی برادر محمدرضا پهلوی در یک سانحه هوایی بود اما برخی منابع علاوه بر سانحه هوایی، اختلافات فکری و مذهبی مجموعه کاترین عدل، بهمن حجت کاشانی و علی پاتریک پهلوی را با دربار پهلوی، ریشه و دلیل این درگیری عنوان می‌کنند.

این درگیری نهایتاً با بازداشت برادرزاده محمدرضا پهلوی به دست ساواک پایان می‌پذیرد.

پیش زمینهویرایش

علیرضا پهلوی در ۶ آبان ۱۳۳۳ درست در زمانی که شایعه ولیعهدی او (به دلیل بچه دار نشدن شاه و ثریا اسفندیاری) بر سر زبان‌ها بود، در یک سانحهٔ هوائی کشته شد. پس از مرگ وی، پسرش علی پاتریک پهلوی را به ایران آوردند و تحت سرپرستی دربار قرار دادند. علی پاتریک پهلوی عمویش محمدرضا پهلوی را بانی مرگ پدرش می‌دانست.[۳][۴]

استقرار در خرمدرهویرایش

کاترین عدل دختر یحیی عدل و همسر وی بهمن حجت کاشانی برادرزاده سپهبد علی حجت کاشانی (رئیس تربیت بدنی رژیم پهلوی) به منظور دوری از خاندان پهلوی و دربار و با توجه به اختلافات متعددی که با خاندان پهلوی داشتند، در حوالی خرمدره مزرعه‌ای را آباد کرده و به کار کشاورزی می‌پردازند و کم‌کم مجالسی برای آموزش و آگاه کردن روستاییان تشکیل می‌دهند. ساواک از این رفت‌وآمدها مطلع شده به آنها هشدار داده، دستور به بازگشت می‌دهد اما با مقاومت آنان رو به رو می‌شود.[۲][۵]

غار خرمدرهویرایش

پس از هشدار ساواک کاترین عدل و بهمن حجت کاشانی به غاری در نزدیکی مزرعه می‌روند. در آخر نیروهای امنیتی پهلوی به غار یورش برده و با درگیری مسلحانه که بین طرفین روی می‌دهد، کاترین عدل و بهمن حجت کاشانی کشته می‌شوند.[۲]

سرانجامویرایش

به دنبال کشته شدن بهمن حجت کاشانی و کاترین عدل عده زیادی از جمله علی پاتریک پهلوی فرزند علی رضا پهلوی دستگیر شده و عده‌ای از مقامات بالا و نزدیک به دربار مورد سوء ظن قرار گرفتند. دربارهٔ کشته شدن بهمن حجت کاشانی و کاترین عدل روزنامه‌های تهران ده‌ها خبر از تفضیلات ضد و نقیض منتشر کرده‌اند.[۶] پس از آن علی پاتریک پهلوی به زندان افتاد اما بعداً با پا در میانی مادر بزرگش تاج‌الملوک آیرملو آزاد و به کلاله تبعید شد. او پنج سال پس از انقلاب به آمریکا رفت و در همان‌جا ماندگار شد.[۲][۳]

منابعویرایش