سید محمد مجتهد سردانی

سید محمد حسینی سیردانی مشهور به سیّد مجتهد (متوفی ۱۲۶۹ قمری) فقیه شیعه و از مراجع تقلید و مجتهدین به نام زنجان در عصر قاجار بود. او مؤسس خاندان حسینی زنجانی است.

وی در در قریه سیردان طارم سفلی به دنیا آمد. پدرش سید قاسم و پدربزرگش سید عزالدین محمد بودند. او مقدمات اولیه را نزد اساتید عصر خود در زنجان آموخت. سپس برای ادامه تحصیلات دینی به شهر اصفهان رفت و از محضر علامه کلباسی از مراجع و علمای بزرگ اصفهان بهره جست. او تحصیلات خود را در اصفهان به پایان رسانده و به درجه اجتهاد نائل آمد.

سید محمد پس از اتمام تحصیل به زادگاه خود، سردان که از قریه های طارم سفلی باز می گردد تا با پیشنهاد عبدالله میرزا (پسر فتحعلی شاه و حاکم زنجان) که شیفته و مرید سید محمد مجتهد شده بود به زنجان می‌آید، شاهزاده عبدالله میرزا دارا مسجد سید زنجان را برای اقامه نماز جماعت به امامت وی بنا کرد.[۱][۲][۳][۴][۵]

او مرجع تقلید شهر زنجان و اطراف بوده‌است.

دفع بابیت از زنجانویرایش

او فتوای قتل علی محمد باب را در ابتدای سلطنت ناصرالدین شاه صادر کرد و در طرد و دفع بابیت از زنجان نقش بسیار مهمی داشت.وی از جمله افرادی بود که در مقابله با شورش بابیان زنجان حضور داشته و در کتاب لسان الصدق خود خاطراتی از این جنگ بیان می‌کند.[۴][۶][۷]

 
مزار سید محمد مجتهد در مقبره مجتهدی زنجان

درگذشتویرایش

او سر انجام در سال ۱۲۶۹ ه.ق درگذشت و بر مرقد او مقبره مجتهدی زنجان بنا شد.

آثار و تالیفاتویرایش

  • انیس الفقها در هفت جلد
  • رساله عملیه به همرا توضیحاتی در اصول دین
  • رساله در شرایط مسافر به امر استادش علامه کلباسی
  • لسان صدق (در احکام حج یا همان مناسک حج)
  • حاشیه بر معالم اصول (نا تمام)
  • کتابی دیگر در فقه

نوادگان و فرزندانویرایش

او جد اعلای خاندان حسینی زنجانی ( مجتهدی زنجانی ) است.

میرزا محمود حسینی زنجانی و سید عزالدین حسینی زنجانی از علما و مراجع فقید تقلید فقید و سید محمد حسینی زنجانی از مراجع تقلید فعلی از نوادگان او هستند.

پانویسویرایش

  1. مجتهد ملی و دغدغه‌های فرا ملی ، تورجان
  2. فقیه تبعیدی و فیلسوف شهر فلسفه ستیزان
  3. مسجد و مدرسه سید زنجان - کانون تبلیغات پیام رسان
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ زندگینامه فقیه و مجتهد سالک مرحوم آیت الله العظمی سید محمود حسینی زنجانی - تألیف : سید محمد صادق حسینی زنجانی
  5. ضیایی، محمد صادق. «سندی راجع به شورش با بیان زنجان در زمان سلطنت ناصرالدین شاه». مجله یغما. دریافت‌شده در ۲۱ مه ۲۰۱۴.
  6. گفتگوی آیت‌الله‌العظمی سید عزالدین زنجانی با هفته‌نامه امید زنجان، سال اول، شماره ۱۹، ۲۷ اسفند ۱۳۷۲
  7. منبر 40 ساله فقه برای عالمی مردم‌دار ، مشرق

منابعویرایش

جستارهای وابستهویرایش