شب‌تَنجی جنبش‌های تنجشیکِ شبانه‌روزی گیاهان در پاسخ به آغاز تاریکی شب است. بسته شدن گلبرگها هنگام فرونشستن خورشید نمونه‌ای از این پدیده است.

جنبش‌های شبانه‌روزی برگ‌های یونجه , از: چارلز داروین (1880): The Power of Movement in Plants.

جنبش‌های شب‌تنجیک به تغییرات نور و دمای روز بستگی دارد و توسط گیرنده نور گیافام کنترل می‌شود. گیاهان از گیافام برای تشخیص نور سرخ از فرا-سرخ استفاده می‌کنند. بسته به اینکه چه نوع نوری درشامیده می‌شود (جذب)، پروتئین می‌تواند بین وضعیت Pr (که نور سرخ درشامیده می‌شود) و وضعیت Pfr (که نور فراسرخ درشامیده می‌شود) سوییچ کند. نور سرخ Pr را به Pfr و نور فراسرخ Pfr را به Pr تبدیل می‌کند. بسیاری از گیاهان از گیافام برای تنظیم چرخه‌های شبانه روز و کنترل باز و بسته شدن برگ‌ها با جنبشهای شب‌تنجیک استفاده می‌کنند.

واژه شناسیویرایش

بخش دوم عبارت از فعل تنجیدن (به معنی انقباض و جمع شدگی) گرفته شده‌است.

جستارهای وابستهویرایش