شهرستان باخرز

یکی از شهرستان‌های استان خراسان رضوی


شهرستان باخَرْز یکی از شهرستان‌های استان خراسان رضوی در شمال شرقی ایران است. این شهر مرکز شهرستان باخرز است. این شهر در گذشته از اهمیت بیشتری برخوردار بوده، و نام آن به همهٔ منطقهٔ تایباد اطلاق می‌شده‌است. باخرز از شمال به تربت جام، از جنوب به خواف، از خاور به تایباد و از باختر به تربت حیدریه محدود می‌گردد.

شهرستان باخرز
Bakharz County Location Map (2020).svg
موقعیت در استان
اطلاعات کلی
کشورFlag of Iran.svg ایران
استانخراسان رضوی
مرکز شهرستانباخرز
سایر شهرهاباخرز ،قلعه‌نو علیا
بخش‌هامرکزی، بالا ولایت
سال تأسیس۱۳۸۹
نام‌های پیشین/باخرز/بادهرز
مردم
جمعیت۵۴٬۶۱۵ نفر (۱۳۹۵)
مذهبتشیع و تسنن
زبانپارسی با لهجه شرق خراسان
داده‌های دیگر
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۵۱۵۴
وبگاهhttp://bakharz.khorasan.ir/

رشته‌کوه‌هایی با جهت شمال غربی ـ جنوب شرقی در آن امتداد دارد. کوه باخرز (مرتفع‌ترین قله، ۱٬۷۵۵ متر)، در ناحیهٔ باخرز واقع است. افزون بر رشته‌قنات‌های میروَس، ریگستان و تقی‌آباد، رود روس و ریزابه‌های آن، کال کوه سفید و شهرنو، که به هریرود می‌ریزند، اراضی باخرز را مشروب می‌کنند در باخرز بادهای خشک و کمی سوزان می‌وزد، و در اراضی آن (کوه و دشت)، درختان گز، تاغ و پنبه یافت می‌شود. محصولات آن زعفران (امروزه کشت غالب زعفران است)، تره بار، زیره، گندم، جو، پنبه و چغندر قند است و از درختان میوه انار، توت، انجیر، آلو، زردآلو و انگور دارد. از صنایع دستی دارای قالیچه‌بافی است.

به نوشتهٔ سفرنامهٔ کُلنل چارلز ادروارد ییت، باخرز در دورهٔ قاجاریان، بارها گرفتار هجوم و غارت ترکمن‌ها شده‌است. در عهد ناصرالدین شاه جمعیت عمدهٔ باخرز را ایرانیان تشکیل می‌دادند که «باخرزی» خوانده می‌شدند، و طوایفی مانند هزاره‌ای و تیموری و افغانی نیز در آن ساکن بودند.

امروزه زبان اهالی باخرز، فارسی با لهجهٔ باخرزی است. مردم باخرز شیعه و اهل سنت و حنفی‌مذهب هستند.

جغرافیاویرایش

مرکز این شهرستان، شهر باخرز است. باخرز در سال ۱۳۸۹ از بخش به شهرستان ارتقا یافت. شهرستان باخزر دارای دو بخش مرکزی و بالا ولایت با مرکزیت قلعهٔ نو علیا است.

باخرز یکی از بخش‌های شهرستان تایباد در استان خراسان رضوی ایران بود.[۱] که در مرداد ماه سال ۱۳۸۹ به شهرستان تبدیل شد.[۲]

تقسیمات سیاسیویرایش

شهرستان باخرز به مرکزیت شهر باخرز دارای دو بخش:

مرکز: باخرز

مرکز: قلعه نوعلیا

جمعیتویرایش

بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، شهرستان باخرز در سال ۱۳۹۵ دارای ۱۵٬۵۲۵ خانوار، ۵۴٬۶۱۵ نفر که از این تعداد ۲۷٬۵۸۰ نفر مرد و ۲۷٬۰۳۵ نفر زن می‌باشند . .[۳]

منابعویرایش

  1. اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.
  2. «8 تغییر در تقسیمات کشوری خراسان رضوی». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ ژانویه ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۳ آوریل ۲۰۱۱.
  3. «درگاه ملی آمار > سرشماری عمومی نفوس و مسکن > نتایج سرشماری > جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری سال ۱۳۹۵». www.amar.org.ir. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۲۹.