علی هاشمی (پاسدار)

از فرماندهان شهیدِ سپاه در جنگِ ایران و عراق

علی هاشمی علی هاشمی (وزنه بردار ایلامی اشتباه نشود)

زندگی‌نامهویرایش

علی هاشمی در تاریخ ۱۰ دی‌ماه ۱۳۴۰ در شهر اهواز، در محلهٔ عامری، در خانواده ایرانی عرب‌تبار، زاده شد. پدر وی اهل روستای مویلحه هواشم، از توابع شهرستان باوی بود. دوران کودکی و نوجوانی او در محله حصیرآباد، شهر اهواز سپری شد.[۱]

پس از وقوع انقلاب ۱۳۵۷، وی با همکاری گروهی از دوستانش در دشت آزادگان، اقدام به تشکیل سپاه حمیدیه نمود. با شروع جنگ ایران و عراق، در پی کشته شدن نظرآقایی؛ فرمانده سپاه حمیدیه، علی شمخانی؛ فرمانده وقت سپاه خوزستان، هاشمی را به عنوان فرمانده سپاه حمیدیه منصوب کرد.[۲]

با گسترش محورهای عملیاتی در طول جنگ ایران و عراق، علی هاشمی تیپ ۳۷ نور را در منطقه حمیدیه راه‌اندازی کرد. پس از عملیات بیت‌المقدس، اقدام به تشکیل سپاه بستان و پس از آن سپاه هویزه نمود. ایجاد تعدادی از پاسگاه‌های مرزی، با هدف پدافند از منطقه خوزستان نیز از فعالیت‌های دیگر او در سالهای نخست جنگ بود. وی پس از تشکیل قرارگاه نصرت در سپاه پاسداران و ارائه طرح کلی عملیات خیبر و عملیات بدر، مسؤلیت سپاه ششم (سپاه امام جعفر صادق) را عهده‌دار شد، که حاصل آن سازماندهی ۱۳ یگان رزمی و پشتیبانی سپاه پاسداران، در استان خوزستان بود.[۳]

فرماندهی تیپ ۳۷ نورویرایش

با شکل‌گیری یگان‌های رزم سپاه پاسداران، هاشمی مأمور تشکیل تیپ ۳۷ نور شد و با آغاز جنگ، فرمانده یکی از محورهای سپاه در جبهه‌ها بود. در روزهای نخست جنگ و پیشروی سریع نیروهای ارتش عراق به عمق استان خوزستان، هاشمی در جایگاه فرمانده تیپ ۳۷ نور، اقدام به رهاسازی آب موجود در کانال سلمان، به منطقه کرخه کور نمود و از پیشروی بیشتر نیروهای ارتش عراق به حمیدیه و به طبع آن، از سقوط اهواز جلوگیری نمود. تیپ ۳۷ نور به فرماندهی هاشمی در عملیات بیت‌المقدس و آزادسازی خرمشهر نیز شرکت داشت و توانست محور منطقه غرب خوزستان را آزاد و از نیروهای عراقی پاکسازی نماید.[۴]

فرماندهی سپاه سوسنگردویرایش

در آستانه عملیات والفجر مقدماتی، تیپ ۳۷ نور، با تصمیم فرماندهان ارشد سپاه پاسداران منحل شد و علی هاشمی نیز به فرماندهی سپاه سوسنگرد منصوب گردید.[۵]

فرماندهی قرارگاه نصرتویرایش

از اقدامات قرارگاه نصرت در طول جنگ ایران و عراق، شناسایی مناطق عملیاتی، از هورالعظیم، تا جاده بغداد به بصره بود. همچنین شناسایی‌های برون‌مرزی در عراق، از جمله شهرهای نجف، کربلا و سامرا، از دیگر اقدامات قرارگاه نصرت بود. پس از انجام عملیات‌های خیبر و بدر، نیروهای قرارگاه نصرت شیوه جدیدی را برای مقابله با ارتش عراق آغاز کردند، که نیروهای اطلاعات و عملیات این قرارگاه، از نظر اطلاعاتی، به سراسر منطقه هورالعظیم مسلط شدند.[۶]

فرماندهی سپاه ششمویرایش

در سال ۱۳۶۵ علی هاشمی به فرماندهی سپاه ششم امام جعفر صادق منصوب شد، که فرماندهی سپاه‌های استان خوزستان، لرستان و لشکر ۵ نصر، به وی سپرده شد.[۷]

عملیات خیبرویرایش

از علی هاشمی به عنوان طراح عملیات خیبر یاد شده‌است. طی یازده ماه کار شناسایی در هور توسط هاشمی، عملیات خیبر طراحی شد.[۸] ثمره عملیات خیبر تصرف دو جزیره شمالی و جنوبی مجنون بود، که دارای ۵۸ حلقه چاه نفت بود.[۹]

شهادتویرایش

علی هاشمی فرمانده سپاه ششم سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در چهارم تیرماه ۱۳۶۷ به دنبال تهاجم سراسری ارتش عراق به جزیره مجنون و پس از اطمینان از تخلیه افراد از این جزیره، اندکی پس از جدا شدن از علی‌اصغر گرجی‌زاده؛ رئیس ستاد سپاه ششم، به هنگام ترک مقر فرماندهی، هدف موشک هلی‌کوپترهای ارتش عراق قرار گرفت و شهید شد.[۱۰] با توجه به مجروح شدن و اسارت گرجی‌زاده توسط نیروهای ارتش عراق، تا مدت‌ها تصور می‌شد که هاشمی نیز در عراق اسیر شده‌است.[۱۱] در سال ۱۳۸۹ پیکر وی پس از ۲۲ سال، در نزدیکی محل استقرار قرارگاه فرماندهی سپاه ششم کشف شد و در اهواز به خاک سپرده شد.

کتاب‌شناسیویرایش

گمشده منویرایش

کتاب گمشده من؛ خاطرات محسن رضایی فرمانده وقت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، از علی هاشمی است.[۱۲]

هوریویرایش

هوری نام کتابی می‌باشد، که به شرح خاطرات و بررسی زندگی‌نامه علی هاشمی می‌پردازد.[۱۳]

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. «مأموریت محرمانهٔ شهید سردار علی هاشمی به دستور محسن رضایی». خبرگزاری تسنیم. ۲۳ شهریور ۱۳۹۶.
  2. «فرمانده سری‌ترین قرارگاه جنگ شهید علی هاشمی». بنیاد شهید و امور ایثارگران. ۴ خرداد ۱۳۹۶.
  3. «نقش شهید علی هاشمی در عملیات خیبر». نوید شاهد.
  4. «به یاد سردار شهید علی هاشمی؛ یار جهان آرا در آزادی خرمشهر». روزنامه کیهان.
  5. «سردار سرلشکر علی هاشمی». تبیان.
  6. «خاطرات سردار گرجی‌زاده از زندان مخوف الرشید - جزئیات شهادت سردار علی هاشمی». خبرگزاری فارس. دریافت‌شده در ۸ بهمن ۱۳۹۴.
  7. «مروری بر خاطرات سردار محسن رضایی درباره شهید علی هاشمی». وب‌گاه محسن رضایی.
  8. ناصر حسینی‌پور (۱۳۹۲)، «سوم»، پایی که جا ماند، سوره مهر، ص. ۱۸۰، شابک ۹۷۸۳۶۱۱۷۵۲۲۴۷
  9. محمد مهدی بهداروند (۱۳۹۴)، «شانزدهم»، زندان الرشید، سوره مهر، ص. ۶۱۲، شابک ۹۷۸-۶۰۰-۱۷۵-۵۹۵-۸
  10. محمد مهدی بهداروند (۱۳۹۴)، «اول»، زندان الرشید، سوره مهر، ص. ۳۴، شابک ۹۷۸-۶۰۰-۱۷۵-۵۹۵-۸
  11. محمد مهدی بهداروند (۱۳۹۴)، «هجدهم»، زندان الرشید، سوره مهر، ص. ۷۰۴، شابک ۹۷۸-۶۰۰-۱۷۵-۵۹۵-۸
  12. ناصر حسینی‌پور (۱۳۹۲)، «سوم»، پایی که جا ماند، سوره مهر، ص. ۱۷۸، شابک ۹۷۸۳۶۱۱۷۵۲۲۴۷
  13. انتشار زندگی‌نامه سردار شهید علی هاشمی در «هوری» خبرگزاری قرآن

پیوند به بیرونویرایش