فالکن ۹ راکتی تجاری[۸] از گروهِ موشک‌های شرکتِ اسپیس‌اکس است. فالکن ۹ برای بردن محموله به مدار زمین طراحی و ساخته شده و بلندای آن به ۶۷ متر می‌رسد.

Falcon ۹
Iridium-1 Launch (32312420015).jpg
یک فالکن ۹ V ۱٫۱ با یک دراگن (فضاپیما) بدون خدمه
مأموریتپرتابگر مداری
سازندهاسپیس‌اکس
کشور سازندهایالات متحده آمریکا
هزینهٔ هر پرتابنسخه ۱٫۱: ۶۱٫۲ میلیون دلار[۱]
نسخه ۱٫۰: ۵۴میلیون دلار - ۵۹٫۵ میلیون دلار[۲]
ابعاد
ارتفاعv1.1: ۶۸٫۴ متر (۲۲۴ فوت)[۳]
v1.0: ۵۴٫۹ متر (۱۸۰ فوت)[۲]
قطر۳٫۶۶ متر (۱۲٫۰ فوت)
جرمv1.1: ۵۰۵٬۸۴۶ کیلوگرم (۱٬۱۱۵٬۲۰۰ پوند)[۳]
v1.0: ۳۳۳٬۴۰۰ کیلوگرم (۷۳۵٬۰۰۰ پوند)[۲]
تعداد مراحل۳
ظرفیت
بار مفید به مدار LEOv1.1: ۱۳٬۱۵۰ کیلوگرم (۲۸٬۹۹۰ پوند)[۱][۳]
v1.0: ۱۰٬۴۵۰ کیلوگرم (۲۳٬۰۴۰ پوند)[۲]
بار مفید به
GTO
v1.1: ۴٬۸۵۰ کیلوگرم (۱۰٬۶۹۰ پوند)[۱][۳]
v1.0: ۴٬۵۴۰ کیلوگرم (۱۰٬۰۱۰ پوند)[۲]
تاریخچه پرتاب
وضعیتv1.1: فعال
v1.0: بازنشسته
سایت‌های پرتابپایگاه نیروی هوایی کیپ کاناورال SLC-40
پایگاه نیروی هوایی وندنبرگ SLC-4E
تعداد پرتاب‌ها۱۳
(v1.1: 8, v1.0: 5)
پرتاب‌های موفق۱۲
(v1.1: 8, v۱٫۰: ۴)
شکست‌های جزئی1 (v1.۰)
اولین پرتابv1.1: September 29, 2013[۴]
v1.0: June 4, 2010[۵]
First stage
موتورهاv1.1: 9 Merlin 1D[۳]
v1.0: 9 Merlin 1C[۲]
پیشرانشv1.1: ۵٬۸۸۵ کیلونیوتن (۱٬۳۲۳٬۰۰۰ پوند-نیرو)
v1.0: ۴٬۹۴۰ کیلونیوتن (۱٬۱۱۰٬۰۰۰ پوند-نیرو)
تکانه ویژهv1.1
سطح آب‌های آزاد: 282 s[۶]
خلأ: 311 s v1.0
سطح آب‌های آزاد: 275 s
خلأ: 304 s
مدت‌زمان سوختنv1.1: 180 seconds
v1.0: 170 seconds
سوختاکسیژن مایع/RP-1
Second stage
موتورهاv1.1: 1 Merlin Vacuum (1D)
v1.0: 1 Merlin Vacuum (1C)
پیشرانشv1.1: ۸۰۱ کیلونیوتن (۱۸۰٬۰۰۰ پوند-نیرو)
v1.0: ۴۴۵ کیلونیوتن (۱۰۰٬۰۰۰ پوند-نیرو)
تکانه ویژهخلأ: 342 s[۷]
مدت‌زمان سوختننسخه ۱٫۱: ۳۷۵ ثانیه
نسخه ۱٫۰: ۳۴۵ ثانیه
سوختاکسیژن مایع/RP-1
Falcon 9 at SLC-40 during media event (KSC-2011-7886).jpg

فالکون ۹ یک وسیله نقلیه پرتاب آسانسوری بردِ متوسط دو مرحله ای تا مدار است که امکان استفاده مجدد دارد و توسط SpaceX در ایالات متحده طراحی و ساخته شده‌است. فالکون ۹ از موتورهای مرلین استفاده می‌کند، همچنین توسط SpaceX ساخته شده‌است، و سوخت اکسیژن مایع کریوژنیک و نفت سفید موشک (RP-1) را به عنوان پیشرانه می‌سوزاند. نام آن برگرفته از سفینه فضایی تخیلی Star Wars Millennium Falcon و نه موتور مرلین مرحله اول موشک است.[۹][۱۰] موشک با نسخه‌های v1.0 (2010–2013)، v1.1 (2013–2016)، v1.2 «Full Thrust» (۲۰۱۵ – حال)، از جمله نوع Block 5 Full Thrust، از ماه مه سال ۲۰۱۸ پرواز کرد. برخلاف اکثر راکت‌ها، که سیستم پرتابی یکبار مصرف و پر هزینه هستند، از زمان معرفی نسخه کامل، فالکون ۹ تا حدودی قابل استفاده مجدد است. مرحله اول موشک قادر به ورود مجدد به جو و فرود آمدن عمودی پس از جدا شدن از مرحله دوم است. این شاهکار برای اولین بار در پرواز ۲۰ با نسخه v1.2 در دسامبر ۲۰۱۵ حاصل شد.

ویرایش‌هاویرایش

ویرایش‌های فالکن ۹ شاملِ فالکن ۹ ویرایش ۱٫۰، فالکن ۹ ویرایش ۱٫۱ با سامانه یک بار مصرف پرتاب و فالکن ۹-آر است.

تاریخچهویرایش

در ابتدا اسپیس‌اکس قصد داشت پرتاب فالکون ۱ خود را با یک موشک بُرد متوسط، یعنی فالکون ۵، دنبال کند.[۱۱] در سال ۲۰۰۵، اسپیس‌اکس اعلام کرد که در عوض در حال توسعه فالکون ۹ به عنوان «یک وسیله پرتاب آسانسوری کاملاً قابل استفاده مجدد» است و قبلاً یک مشتری دولتی را تضمین کرده‌است. فالکون ۹ با توانایی پرتاب تقریباً ۹٬۵۰۰ کیلوگرم (۲۱٬۰۰۰ پوند) به مدار پایین زمین توصیف شده‌است و پیش‌بینی می‌شد در هر پرواز ۲۷ میلیون دلار قیمت داشته باشد (با قسمت بار ۳٫۷ متری (۱۲ فوت)). این مبلغ برای با قسمت بار ۵٫۲ متری (۱۷ فوت) ۳۵ میلیون دلاراست. اسپیس‌اکس همچنین از تولید نسخه سنگین فالکون ۹ با ظرفیت بارگیری تقریبی ۲۵۰۰۰ کیلوگرم (۵۵۰۰۰ پوند) خبر داد.[۱۲] فالکون ۹ قرار بود پرتاب را به LEO , GTO، و همچنین با خدمه و وسایل نقلیه باری به ایستگاه فضایی بین‌المللی امکان‌پذیر کند.[۱۱]

پرتاب‌هاویرایش

موشک‌های خانواده فالکون ۹ طی ۱۰ سال ۸۸ بار پرتاب شده‌اند و در نتیجه ۸۶ موفقیت کامل مأموریت (۹۷٫۷٪)، یک موفقیت جزئی (CRS-1 محموله خود را به ایستگاه فضایی بین‌المللی تحویل داد، اما محموله دوم در مداری پایین‌تر از مدار برنامه‌ریزی شده گیر افتاد) و یک شکست (فضاپیمای CRS-7 در پرواز گم شد). علاوه بر این، یک موشک و میزان بار آن Amos-6 قبل از پرتاب در آماده‌سازی برای آزمایش آتش‌سوزی استاتیک نابود شد.

سوختویرایش

سوختِ فالکن، ترکیبی شاملِ اکسیژن مایع(L OX) و آر پی وان (گونه‌ای نفت سفید) است.

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ "Capabilities & Services". SpaceX. Archived from the original on 7 اكتبر 2013. Retrieved 28 September 2013. Check date values in: |archivedate= (help)
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ "Falcon 9". SpaceX. Archived from the original on 23 March 2012. Retrieved 28 September 2013.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ "Falcon 9". SpaceX. Archived from the original on 1 May 2013. Retrieved 4 December 2013.
  4. Graham, Will. "SpaceX successfully launches debut Falcon 9 v1.1". NASASpaceFlight. Retrieved 29 September 2013.
  5. "Detailed Mission Data – Falcon-9 ELV First Flight Demonstration". Mission Set Database. NASA GSFC. Archived from the original on 16 October 2011. Retrieved 2010-05-26.
  6. "Falcon 9". SpaceX. Archived from the original on 1 May 2013. Retrieved 29 September 2013.
  7. "SpaceX Falcon 9 Upper Stage Engine Successfully Completes Full Mission Duration Firing" (Press release). SpaceX. March 10, 2009. Archived from the original on 30 March 2012. Retrieved 7 October 2014.
  8. Millionaire's test rocket reaches orbit on 1st try | Top AP Stories | Chron.com - Houston Chronicle
  9. Malik, Tariq. "These SpaceX Rocket Landing Photos Are Simply Jaw-Dropping". Space.com. Archived from the original on June 20, 2019. Retrieved June 20, 2019.
  10. Thomas, Rachael L. "SpaceX's rockets and spacecraft have really cool names. But what do they mean?". Florida Today. Archived from the original on June 25, 2019. Retrieved June 20, 2019.
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ David, Leonard. "SpaceX tackles reusable heavy launch vehicle". MSN. NBC News.
  12. "SpaceX Announces the Falcon 9 Fully Reusable Heavy Lift Launch Vehicle" (Press release). SpaceX. September 8, 2005. Archived from the original on August 15, 2008.

پیوند به بیرونویرایش