فهرست انقلاب‌ها و شورش‌ها

فهرست

در این صفحه فهرست انقلاب‌ها و شورش‌ها (انگلیسی: List of revolutions and rebellions) که در تاریخ مهم و تأثیرگذار بوده‌اند ثبت شده.

نقاشی آزادی هدایت‌گر مردم از اوژن دولاکروا. این تابلو به عنوان نماد انقلاب‌ها شناخته می‌شود.

پیش از میلاد مسیحویرایش

 
کتیبه بیستون که داریوش را در حالی که پای خود را بر پیکر گئومات قرار داده، نشان می‌دهد.
 
شکست اسپارتاکوس اثر هرمان ووگل (۱۸۸۲)
      پیروزی انقلاب / شورش
      شکست انقلاب / شورش
      نتایج دیگر (یک معاهده یا صلح بدون نتیجه روشن، وضعیت موجود قبل از آن، نتیجه ناشناخته یا غیر قطعی)
      درگیری جاری
تاریخ انقلاب/شورش موقعیت انقلابیون/شورشیان نتیجه تصویر پانویس
حدود. ۲۷۳۰ پ.م شورش ست   مصر کاهنان هوروس تجزیه مصر واحد به دو بخش مصر علیا و مصر سفلی   [۱]
حدود. ۲۶۹۰ پ.م شورش نوبی ها   مصر نوبی ها فرعون خسه‌خموی شورشیان را شکست میدهد و مصر را دوباره یکپارچه میکند   [۲]
حدود. ۲۳۸۰ پ.م شورش سومریان لاگاش، سومر سومریان یک شورش مردمی که در نتیجه آن لوگالاندا خلع شد و یک اصلاح طلب به نام اوروکاگینا به تخت نشست.   [۳]
۱۰۴۲–۱۰۳۹ پ.م شورش سه نگهبان چین سه نگهبان، جدایی طلبان و هواداران شانگ پیروزی قاطع طرفداران ژو، ایجاد سیستم سیاسی فنگجیان، شکست مقاومت هواداران شانگ.   [۴]
۸۴۲ پ.م شورش هموطنان چین دهقانان و سربازان پادشاه سلسله ژو، پادشاه لی، تبعید شد و چین تا زمان مرگ پادشاه لی، توسط سیستم گونگهی اداره شد.   [۵][۶]
۶۲۶–۶۲۰ پ.م شورش بابلی ها امپراتوری آشوری نو بابلی ها، تحت رهبری نبوپلسر امپراتوری آشور سرنگون شد و امپراتوری بابل نو توسط بابلی ها تاسیس شد. امپراتوری بابل نو نزدیک یک قرن بر خاور نزدیک باستان حکومت کرد.   [۷]
۵۷۰ پ.م شورش آماسیس   مصر سربازان مصری فرعون آپریس سرنگون و تبعید شد و تاج و تخت بدست آماسیس افتاد. آپریس بعدها دوباره تلاش کرد تا مصر را، با حمایت بابل، پس بگیرد اما شکست خورد و کشته شد.   [۸]
۵۵۲–۵۵۰ پ.م خیزش پارس‌ها پارس، ماد پارسیان، تحت رهبری کوروش کبیر دولت ماد سرنگون شد و ماد بخشی از شاهنشاهی هخامنشی گردید.  
۵۲۲ پ.م شورش های سراسری ضد هخامنشی   شاهنشاهی هخامنشی آشوریان،بابلی ها، مصری ها، ایلامیان، مادها، پارس ها و پارت ها داریوش بزرگ تمام شورش ها را در عرض یک سال سرکوب کرد و آرامش را به شاهنشاهی هخامنشی بازگرداند.   [۹]
۵۱۰–۵۰۹ پ.م انقلاب رومیان   روم جمهوری خواهان پادشاهی روم سرنگون شد و به جای آن جمهوری روم تاسیس شد.   [۱۰]
۵۰۸–۵۰۷ پ.م انقلاب آتن   آتن دموکرات ها هیپاس جبار سرنگون شد و در پی سقوط حکومت آریستوکراتیک اولیگارشی آتن، دموکراسی ایجاد شد.   [۱۱]
۴۹۹–۴۹۳ پ.م شورش ایونیان ایونیه،   شاهنشاهی هخامنشی یونانیان هخامنشیان کنترل خود را بر مناطق یونانی نشین شورش کرده در ایونیه و قبرس بدست آوردند.   [۱۲]
۴۹۴ پ.م اولین جدایی پلبی‌ها   جمهوری روم پلبی‌ها پاتریسی ها با ایجاد تریبون مردم، برخی از مردم را از بدهی های خود آزاد کردند و بخشی از قدرت خود را واگذار کردند.   [۱۳]
۴۸۴ پ.م شورش بل-شیمانی در بابل بابل،   شاهنشاهی هخامنشی بابلی ها شورش به سرعت توسط خشایارشا سرنگون شد. [۱۴]
۴۸۲–۴۸۱ پ.م شورش شمش-اریبا در بابل بابل،   شاهنشاهی هخامنشی بابلی ها شورش به سرعت توسط خشایارشا سرنگون شد، استحکامات شهر بابل ویران و معابد بابل نیز غارت شد. [۱۴]
۴۶۴ پ.م جنگ سوم مسنیا   اسپارت بردگان مسنیایی شورش بردگان توسط آرکیداموس دوم سرنگون شد. [۱۵]
۴۶۰–۴۵۴ پ.م شورش ایناروس مصر،   شاهنشاهی هخامنشی ایناروس دوم در اتحاد با آتن پس از دو سال محاصره، شورش توسط ارتش هخامنشیان، به رهبری بغابوخش و آرتاوازد، سرکوب شد. ایناروس اسیر و به شوش آورده شد و در آنجا به صلیب کشیده شد.   [۱۶][۱۷]
۴۴۹ پ.م دومین جدایی پلبی‌ها   جمهوری روم پلبی‌ها سنا دسمویری را مجبور به استعفا کرد و تریبون مردم و حق اعتراض را، که در دوران حکومت دسمویر به حالت تعلیق درآمده بود، بازگرداند.   [۱۸][۱۹]
۴۴۵ پ.م سومین جدایی پلبی‌ها   جمهوری روم پلبی‌ها ازدواج میان پاتریسیان و پلبی ها قانونی شد و مقام کنسولی تریبون (یک تریبون مردمی که با اختیارات کنسول انتخاب می شد) ایجاد شد. [۲۰][۲۱]
۳۴۲ پ.م چهارمین جدایی پلبی‌ها   جمهوری روم پلبی‌ها [۲۰]
۲۸۷ پ.م پنجمین جدایی پلبی‌ها   جمهوری روم پلبی‌ها قانون هورتنسیا اجرا شد و مقرر کرد که قوانین مصوب شورای پلبی برای همه شهروندان رومی، از جمله پاتریسی ها، اجباری است. این قانون سرانجام نابرابری سیاسی بین دو طبقه پاتریسی و پلبی را از بین برد و به حدود دویست سال مبارزه با اختلاف طبقاتی پایان داد. [۲۲]
۲۴۱ پ.م شورش فالیسکی   جمهوری روم فالیسکی فالیسکی ها شکست خوردند و تحت سلطه رومیان قرار گرفتند، شهر فالری نیز ویران شد.   [۲۳]
۲۰۹ پ.م شورش چن شنگ و وو گوآنگ چین روستایی ها تحت رهبری چن شنگ و وو گوآنگ شورش توسط نیروهای دودمان چین سرکوب شد. چن و وو توسط مردان خود ترور شدند.   [۲۴]
۲۰۶ پ.م شورش لیو بانگ چین ارتش هان دودمان چین در یک شورش مردمی سرنگون شد و پس از یک دوره درگیری، لیو بانگ به عنوان امپراتور سلسله هان تاج گذاری کرد.  
۲۰۵–۱۸۵ پ.م شورش بزرگ مصریان   مصر مصریان، تحت رهبری هوروینیفر و عنخ وینیفر شورش توسط امپراتوری بطلمیوسی سرکوب شد و حکومت یونانی ها بر مصر مستحکم شد.   [۲۵]
۱۸۱–۱۷۹ پ.م نخستین جنگ سلتیبریان هیسپانیا،   جمهوری روم سلتیبریانی ها شورش در نهایت توسط رومیان سرکوب شد.   [۲۶]
۱۶۷–۱۶۰ پ.م شورش مکابی یهودیه، سوریه،   امپراتوری سلوکی   مکایی ها، تحت رهبری یهودای مکایی یهودیه مستقل شد و حکومت مستقل حشمونیان تاسیس شد.   [۲۷]
۱۵۴ پ.م شورش هفت پادشاهی چین شاهزاده نشینان به رهبری شاهزاده لیو پی شورش پس از 3 ماه سرکوب شد، قدرت دودمان هان بیشتر متمرکز شد.   [۲۸]
۱۵۴–۱۵۱ پ.م دومین جنگ سلتیبریان هیسپانیا،   جمهوری روم سلتیبریانی ها نفوذ روم در سلتیبریان افزایش یافت   [۲۹]
۱۴۳–۱۳۳ پ.م Numantine War Hispania,   Roman Republic Celtiberians Expansion of the Roman territory through Celtiberia.   [۳۰]
155-139 BC Lusitanian War Lusitania,   Roman Republic Lusitanians, led by Viriatus. Pacification of Lusitania   [۳۱]
135–132 BC First Servile War Sicily,   Roman Republic Sicilian slaves, led by Eunus After some minor battles won by the slaves, a larger Roman army arrived in Sicily and defeated the rebels.   [۳۲]
125 BC Fregellae's revolt Fregellae,   Roman Republic Fregellaeans Fregellae was captured and destroyed by Lucius Opimius   [۳۳]
104–100 BC Second Servile War Sicily,   Roman Republic Sicilian slaves, led by Salvius Tryphon The revolt was quelled, and 1,000 slaves who surrendered were sent to fight against beasts in the arena back at Rome for the amusement of the populace. To spite the Romans, they refused to fight and killed each other quietly with their swords, until the last flung himself on his own blade.   [۳۴]
91–88 BC Social War Italy,   Roman Republic Italic peoples Eventually resulted in a Roman victory. However, Rome granted Roman citizenship to all of its Italian allies, to avoid another costly war.   [۳۵]
88 BC Sulla's first march on Rome Italy,   Roman Republic Populares The Optimates were victorious and Sulla briefly took power in Rome.   [۳۶]
82–81 BC Sulla's civil war Italy,   Roman Republic Populares The Optimates were once again victorious and Sulla established himself as Dictator of Rome.   [۳۷]
80–71 BC Sertorian War Hispania,   Roman Republic Populares The war ended after the Populares leader Quintus Sertorius was assassinated by Marcus Perperna Vento, who was then promptly defeated by Pompey.   [۳۸]
77 BC Lepidus' rebellion Italy,   Roman Republic Populares Lepidus was defeated in battle and died from illness, other Populares fled to Spain to fight in the Sertorian War.   [۳۹]
۷۳–۷۱ پ.م سومین جنگ بردگان ایتالیا,   جمهوری روم گلادیاتورها، تحت رهبری اسپارتاکوس سپاهیان اسپارتاکوس از ارتش کراسوس شکست خوردند.   [۴۰][۴۱]
65 BC First Catilinarian conspiracy Rome,   Roman Republic Catiline Lucius Aurelius Cotta and Lucius Manlius Torquatus remain in power as consuls.   [۴۲]
62 BC Second Catilinarian conspiracy Rome,   Roman Republic Catiline The plot was exposed, forcing Catiline to flee from Rome. Marcus Tullius Cicero and Gaius Antonius Hybrida remain in power as consuls.   [۴۳]
۵۲–۵۱ پ.م جنگ‌های گالی گالیا گل‌ها، تحت رهبری ورسینگتوریکس شورش گل ها توسط ژولیوس سزار سرکوب شد.   [۴۴]
۴۹–۴۵ پ.م جنگ داخلی روم   جمهوری روم پوپولارها، تحت فرماندهی ژولیوس سزار سزار بر اپتیمات‌ها پیروز شد، کنترل جمهوری روم را به دست گرفت و دیکتاتور مادام العمر شد.   [۴۵]
۴۴–۳۶ پ.م Sicilian revolt Sicily,   Roman Republic Sextus Pompey Revolt ended in a victory for the Second Triumvirate.   [۴۶]
۳۸ پ.م شورش آکیتنی ها گل ناربونی،   جمهوری روم مارکوس ویپسانیوس آگریپا شورش توسط مارکوس ویپسانیوس آگریپا سرکوب شد.   [۴۷]
۲۹ پ.م شورش تبسی ها تبس, مصر,   جمهوری روم مصری ها شورش توسط کورنلیوس گالوس سرکوب شد.   [۴۸]

هزاره اول میلادیویرایش

سال ۱۰۰۰ تا ۱۴۹۹ویرایش

سال ۱۵۰۰ تا ۱۶۹۹ویرایش

سال ۱۷۰۰ تا ۱۷۹۹ویرایش

سال ۱۸۰۰ تا ۱۸۴۹ویرایش

سال ۱۸۵۰ تا ۱۸۹۹ویرایش

دهه ۱۹۰۰ویرایش

دهه ۱۹۱۰ویرایش

دهه ۱۹۲۰ویرایش

دهه ۱۹۳۰ویرایش

  • ۱۹۳۶: شورش عرب‌های فلسطین علیه بریتانیا که تا سال ۱۹۳۹ ادامه یافت و در نهایت سرکوب شد.

دهه ۱۹۴۰ویرایش

 
سنگربندی خیابانی در الجزایر بر روی بانر نوشته زنده باد ماسو. (ژانویه۱۹۶۰)
 
رائول کاسترو (چپ تصویر), در کنار جانشین فرمانده، ارنستو چگوارا، در مناطق کوهستانی سیرا د کریستال در استان اورینته کوبا، ۱۹۵۸.

دهه ۱۹۵۰ویرایش

دهه ۱۹۶۰ویرایش

دهه ۱۹۷۰ویرایش

دهه ۱۹۸۰ویرایش

دهه ۱۹۹۰ویرایش

دهه ۲۰۰۰ویرایش

  • ۲۰۰۰: انتفاضه دوم مردم فلسطین علیه اسراییل که پس از مذاکرات کمپ دیوید آشکار شد و در سال ۲۰۰۵ به پایان رسید.
  • ۲۰۰۹: تظاهرات ۲۵ خرداد ۱۳۸۸ معترضان به نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری در ایران که ۳ روز پس از اعلام نتایج انتخابات ریاست جمهوری، با حضور میلیونی ایرانیان در شهر تهران، دیگر شهرهای ایران، و برخی شهرهای دیگر کشورها صورت گرفت. این تظاهرات یکی از بزرگترین تظاهرات‌های غیر حکومتی تاریخ ایران بود و در تاریخ ۳۰ ساله پس از انقلاب بی‌سابقه بوده‌است.

دهه ۲۰۱۰ویرایش

 
کاریکاتوری از سقوط دولت‌های عربی پس از تونس

دهه ۲۰۲۰ویرایش

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. P.E. Newberry, The Seth rebellion of the 2nd Dynasty, in Ancient Egypt., no. 7. 1922. pp. 40–46.
  2. Jimmy Dunn, "Khasekhem/Khasekhemwy of Egypt's 2nd Dynasty", Tour Egypt
  3. Finegan, Jack (2019). Archaeological History Of The Ancient Middle East (به انگلیسی). Routledge. p. 43. ISBN 978-0-429-72638-5.
  4. Li, Feng (2006). Axel Menges (ed.). Landscape and Power in Early China: The Crisis and Fall of the Western Zhou 1045-771 BC. Cambridge: Cambridge University Press. p. 65. ISBN 978-0-521-85272-2.
  5. Sources of Western Zhou History: Inscribed Bronze Vessels by Edward L. Shaughnessy
  6. Sima Qian. Records of the Grand Historian. Vol. 4.
  7. Lipschits, Oled (2005). The Fall and Rise of Jerusalem: Judah under Babylonian Rule. Eisenbrauns. pp. 13–18. ISBN 978-1575060958.
  8. Clayton, Peter A. (2006). Chronicle of the Pharaohs: The Reign-by-Reign Record of the Rulers and Dynasties of Ancient Egypt (Paperback ed.). Thames & Hudson. pp. 195–197. ISBN 0-500-28628-0.
  9. Briant, Pierre (2002). From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire. Eisenbrauns. pp. 115–116. ISBN 9781575061207.
  10. Livy, Ab urbe condita, 1.57
  11. Ober, Josiah (1996). The Athenian Revolution. Princeton University Press. pp. 32–52.
  12. Herodotus VI, 33
  13. Livy, Ab urbe condita, Book 2
  14. ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ Dandamaev, Muhammad A. (1993). "Xerxes and the Esagila Temple in Babylon". Bulletin of the Asia Institute. 7: 41–45. JSTOR 24048423.
  15.   One or more of the preceding sentences incorporates text from a publication now in the public domainTod, Marcus Niebuhr (1911). "Archidamus s.v. 2". In Chisholm, Hugh (ed.). Encyclopædia Britannica (به انگلیسی). Vol. 2 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 367.
  16. Herodotus VIII, 126
  17. Diodorus XI, 77
  18. Livy, Ab urbe condita 3.55.13
  19. Cornell, T.J. (1995). The Beginnings of Rome. Routledge. p. 265.
  20. ۲۰٫۰ ۲۰٫۱ Livy. "6-7". Ab urbe condita.
  21. Dionysius, xi. 60.
  22. Floro (1929). "X". Epitome of Roman History.
  23. Zonaras: 8, in Cassius Dio, Roman History, Fragments of Book 12
  24. Hong Liu (2015). The Chinese Strategic Mind. Edward Elgar Publishing. p. 145. ISBN 9781783474141.
  25. "The great revolt of the Egyptians (205–186 BC)". Archived from the original on 3 March 2016. Retrieved 8 June 2015.
  26. Livy, History of Rome from Its Foundation: Rome and the Mediterranean (Books 31-45), Penguin Classics, Reprint edition, 1976; شابک ‎۹۷۸−۰۱۴۰۴۴۳۱۸۹
  27. Schurer, Emil (1891). A History of the Jewish People in the Times of Jesus Christ. Vol. 1. Hendrickson Publishers. ISBN 1565630491.
  28. Rafe de Crespigny (1967). "An Outline of the Local Administrations of the Later Han Empire" (PDF). Chung-chi Journal: 57–71.
  29. Appian. "6, The Spanish wars". Roman History, The foreign Wars.
  30. Appian. Foreign Wars.
  31. Appian. History of Rome.
  32. Mommsen, Theodor (1958). The History of Rome (Collins & Saunders ed.). Meridin Books.
  33. Conole, P. (1981). "Allied Disaffection and the Revolt of Fregellae1". Antichthon (به انگلیسی). 15: 129–140. doi:10.1017/S0066477400004615. ISSN 0066-4774.
  34. A. H. Beesely, The Gracchi, Marius, and Sulla Epochs of Ancient History, (Kindle edition), ch. VI., p. 57
  35. Beard, Mary (2008). Pompeii. Profile Books LTD. ISBN 978-1-86197-596-6.
  36. Plut. Sull. 9.3; Plut. Mar. 35.4
  37. Telford, Lynda. Sulla: A Dictator Reconsidered.
  38. Dupuy and Dupuy, The Encyclopaedia of Military History, p. 93.
  39. Julius Exsuperantius, On the civil Wars of Marius, Lepidus and Sertorius, 38-42
  40. Appian, Civil Wars, 1:120
  41. Florus, Epitome, 2.8.
  42. Sallust, Bellum Catilinae XVIII.5; Asconius 92C; Dio Cassius XXXVI.44.3
  43. Crispus, Gaius Sallustius. The Conspiracy of Catiline.
  44. "Julius Caesar: The first triumvirate and the conquest of Gaul". Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica. Retrieved 15 February 2015.
  45. Hornblower, S., Spawforth, A. (eds.) The Oxford Companion to Classical Civilization (1998) pp. 219–24
  46. Appian. "5". The Civil Wars.
  47. Dio, 48.49
  48. Dio, Cassius. "23". Book LIII.

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «List of revolutions and rebellions». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۱۱ ژوئن ۲۰۱۶.