مأذون قشقایی

شاعر ایرانی

محمد ابراهیم فرزند سید علیرضا متخلص به «مأذون» از شعراست و از او با نام «میرزا مأذون» نیز یاد می‌شود. در میان شاعران ایرانی که بیشتر آنان گمنام می‌باشند میرزا مأذون بسیار شناخته شده‌است. مأذون اشعار عارفانه و عاشقانه فراوانی دارد .آنچه از شعرهای او موجود است نزدیک به دویست و بیست شعر به زبان ترکی قشقایی و به تخلص ماذون هست و تعداد اندکی شعر به زبان فارسی(گویش لری) هست.

تولدویرایش

او در سال ۱۲۴۶ هجری قمری از پدری لُرزبان از طایفه شیخ هابیل نوئی کهگیلویه وْ مادر او از طایفه قادرلو قشقایی میباشد ،شکی نیست که اصالت پدری ماذون لر بوده اما اشعار او روحبخش تمامی انسانها بدون توجه به زبان و قومیت اوست و چون اشعار او غالبا به زبان ترکی و بسیار روان و در عین حال عمیق عاشقانه و عرفانی و اخلاقی است وی را قشقایی ها بعنوان یک الگو و اسطوره میشناسند... [۱][۲][۳] [۴]

تخلصویرایش

تخلص شعری «ماذون» توسط ظل السلطان قاجار حاکم وقت شیراز به وی داده شد. ظل السلطان از مأذون خواست با اختیار کامل اشعارش را بسراید و در مورد هرکس و هر موضوعی شعر سرایی کند. «مأذون» در لغت به معنای «اجازه داده شده»[۵] می‌باشد.

گردآوری اشعارویرایش

اشعار فعلی مأذون از افراد متعددی نقل شده و به وی انتساب داده شده است.بر اساس فقدان شواهد معتبر ، اشعار فعلی وی قابل استناد نمی باشد.می گویند: ملک منصورخان قشقایی در کتابی که تحت عنوان خاطرات وی بعدها چاپ کرده اند: «مرحوم صمصام کتابی از اشعار مأذون را به من داد. اشعار مأذون را از جوانی جمع کردم ولی در آلمان در هنگام جنگ در بمباران منزل من، همراه با بقیه اثاثیه از بین رفت. پس از بازگشت به ایران از معین دفتر خواهش نمودم با خط خودش هر آنچه از اشعار ماذون را که به خاطر داریم را بنویسد. او با خط زیبای خودش آن‌ها را نوشت و موقعی که پس از سقوط دکتر مصدق من (ملک منصورخان) به اروپا تبعید شدم شهبازخان شهبازی از روی این کتاب نسخه ای رونویسی کرد و بعد نیز برای گردآوری تعداد دیگری از اشعار مأذون و یوسف علی بیگ تلاش بسیار کرد و توانست آن اشعار را چاپ کند».<ref>خاطرات ملک منصورخان قشقایی. نامک. چاپ اول۱۳۹۱. تاریخ وارد شده در |سال= را بررسی کنید (کمک)</re

درگذشتویرایش

گفته می شود که مأذون در سال ۱۳۱۳ هجری قمری در شهر شیراز درگذشته و در همین شهر در بقعه امامزاده منصور نزدیک به خیابان تیموری مدفون است ، قبر او را مرحوم محمد نادری دره شوری ادیب و فعال فرهنگی قشقایی با کمک یکی از مطلعین کهنسال آن محله (حاج غلامرضا فیلی) مشخص نموده و در حال حاضر هیات امنایی برای باسازی و نگداشت آن تشکیل شده است. مقبره ماذون توسط دوستداران وی در حال باز سازی ومرمت می‌باشد.

منابعویرایش

  1. http://www.irna.ir/fa/NewsPrint.aspx?ID=81023243[پیوند مرده]
  2. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ آوریل ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۰ آوریل ۲۰۱۷.
  3. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۰ آوریل ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۰ آوریل ۲۰۱۷.
  4. ماذون
  5. فرهنگ دهخدا