ماگماتیسم

به فرایند تشکیل و حرکت ماگما و تبدیل آن به سنگ آذرین، فعالیت ماگمایی یا ماگماتیسم (انگلیسی: Magmatism) گفته می‌شود.[۱]

به عبارت دیگر، ماگماتیسم فرایند قرارگیری ماگما بر روی سطح یا لایه‌های بیرونی یک سیاره زمین‌سان است که طی آن ماگما به شکل سنگ آذرین سخت و جامد می‌شود. آتشفشان‌خیزی اصطلاحی برای ماگماتیسم سطحی است.

ماگماتیسم یکی از فرایندهای مسئول در شکل‌گیری کوه است. منشأ ماگماتیسم بستگی به وضعیت زمین‌ساخت دارد. مثلاً ماگماتیسم آندزیت همراه با تشکیل جزیره کمانی در مرز همگرای صفحه‌های زمین‌ساختی است یا ماگماتیسم بازالت در پشته میانی اقیانوس طی دوره گسترش بستر اقیانوس در مرزهای واگرا روی می‌دهد.

ماگما بر روی زمین بر اثر ذوب بخشی از سنگ‌های سیلیکاتی در گوشته، پوسته قاره‌ای یا پوسته اقیانوسی تشکیل می‌شود.

به نظریه‌ای که براساس آن بیشتر سنگ‌های گرانیت موجود در زمین حاصل تبلور ماگما هستند، نه محصول فرایند گرانیتی شدن، ماگماگرایی (انگلیسی: Magmatism) می‌گویند.[۱]

منابعویرایش

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ واژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان دفتر دوازدهم فرهنگ واژه‌های مصوّب