باز کردن منو اصلی

متاستاز (به انگلیسی: Metastasis) یا دگرنشینی[۱] یا فراگُستری به گسترش و مهاجرت سلول‌های سرطانی از یک بافت به بافت‌های دیگر، گفته می‌شود. به این نوع تومورها، تومورهای دگرنشین نیز گفته می‌شود.

دگرنشینی، متاستاز
Secondary tumor deposits in the liver from a primary cancer of the pancreas.jpg
برش لایه‌ای از کبد و ندول‌های متاستاز شده از سرطانی دیگر مربوط به سرطان پانکراس
طبقه‌بندی و منابع بیرونی
تخصصسرطان‌شناسی
دادگان بیماری‌ها28954
مدلاین پلاس002260
متاستاز چگونه صورت می‌گیرد.

فرهنگستان زبان فارسی برای متاستاز واژه دگرنشینی را تصویب کرده و در تعریف آن آورده‌است: انتقال بیماری، عموماً سرطان، از نقطه‌ای از بدن به نقطه‌ای دیگر درحالی‌که پیوند مستقیمی میان آنها وجود ندارد.[۲]

در برخی از سلول‌های توموری تعداد اندکی از خصوصیات سلول اولیه تغییر می‌کند و سلول توموری هنوز کم و بیش شبیه سلول اولیه‌ای است که از آن منشأ گرفته‌است. تومورهایی که در اثر این سلولها پدید می‌آیند تومورهای خوش‌خیم نامیده می‌شود. تومورهای خوش‌خیم، گسترش محدودی دارند و تومور، فقط در همان محل سلول اولیه مشاهده می‌شود.

اما در برخی از یاخته‌های توموری در اثر جهش‌های بیشتر، اغلب خصوصیات سلول اولیه تغییر می‌کند. این سلولها پروتئین‌هایی را بیان می‌کنند که در حالت عادی در سلولهای نرمال، بیان نمی‌شوند. همچنین در این سلولها از بیان برخی از پروتئینها، جلوگیری می‌شود. این تغییرات در بیان پروتئینهای سلولی باعث می‌شود سلول سرطانی، ارتباط خود را با سلولهای مجاور از دست دهد و با تجزیه ماتریس بین‌سلولی، از محل اولیه خود مهاجرت کرده و به محل دیگری برود و در آنجا نیز باعث ایجاد تومور شود. وجه تسمیه ی متاستاز چیست ؟ پادشاهی بود بنام مایداس یا میداس که طلا را بسیار دوست داشت و آرزو داشت که هرچیزی را لمس(تاچ) کند به طلا تبدیل شود و این ارزویش برآورده شد . مایداس به هرچه دست میزد به طلا تبدیل میشد وقتی یک سیب رابرداشت که بخورد به طلا تبدیل شد وهنگامی که دخترش رابغل کرد اوهم به مجسمه ی طلا تبدیل شد و...مایداس سخت پشیمان شد و ... متاستاز همان کلمه ی میداس تاچ است که به این صورت تغییر یافته ودر واقع سلولهای سرطانی هم وقتی به اندامهای دیگر میرسند وآنهارا تاچ میکنند آنهارا هم به سلولهای سرطانی تبدیل میکنند

نگارخانهویرایش

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. «دگرنشینی» [علوم پایهٔ پزشکی] هم‌ارزِ «metastasis»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. «فارسی». در همان. دفتر دهم. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک ۹۷۸-۶۰۰-۶۱۴۳-۳۴-۷ (ذیل سرواژهٔ دگرنشینی)
  2. واژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان دفتر دوازدهم فرهنگ واژه‌های مصوّب
  • King RJB (2000) Cancer Biology , 2nd edn. Printice Hall , Edinburgh.