محمد حقوقی

شاعر و معلم ایرانی


محمد حُقوقی (۱۳۱۶ در اصفهان - ۸ تیر ۱۳۸۸ در اصفهان) شاعر و منتقد ادبی معاصر بود. وی از جمله نویسندگان گروه ادبی جنگ اصفهان بوده‌است. عمده آثار حقوقی در نقد و معرفی شاعرانی نظیر نیما یوشیج، سهراب سپهری، احمد شاملو، مهدی اخوان ثالث و فروغ فرخزاد بوده‌است.

محمد حقوقی
زادروز ۱۳ اردیبهشت ۱۳۱۶
اصفهان
درگذشت ۸ تیر ۱۳۸۸ (۷۲ سال)
اصفهان
ملیت ایرانی
پیشه شاعر و منتقد ادبی

محتویات

زندگی‌نامهویرایش

محمد حقوقی در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۱۶ در اصفهان زاده شد. سال‌های دبستان و دبیرستان خود را در زادگاهش اصفهان گذراند. با توجه زمینه خانوادگی از همان سال‌های دبیرستان به ادبیات علاقه‌مند شد. در سال ۱۳۳۷ وارد دانشسرای عالی شد و از استادانی چون جلال الدین همایی، محمد معین، پرویز ناتل خانلری و محمد مقدم بهره‌مند می‌شود. نخستین شعرهایش در سال ۳۸ و ۳۹ منتشر می‌شود و در همین سال هاست که با نادر نادپور، سیمین بهبهانی، سیاوش کسرایی، منوچهر آتشی و بهرام صادقی آشنا می‌شود. پس از فارغ‌التحصیلی به اصفهان بازمی‌گردد و مشغول به تدریس در دبیرستان می‌شود.
محمد حقوقی به همراه هوشنگ گلشیری، محمد کلباسی، فریدون مختاریان و جلیل دوستخواه اولین هیئت تحریریه جنگ اصفهان را تشکیل می‌دهند و در تابستان ۱۳۴۴ نخستین شماره جنگ اصفهان را منتشر می‌کند. با پیوستن احمد گلشیری، ابوالحسن نجفی و احمد میرعلایی به جنگ اصفهان حوزه فعالیت این گروه گسترش می‌یابد.

محمد حقوقی در ادامه فعالیت‌های ادبی، مقاله «کی مرده کی بجاست» را در سال ۱۳۴۵ و دو سال بعد مقاله دیگری با عنوان «از سرچشمه تا مصب» را می‌نویسد و به آسیب‌شناسی شعر معاصر ایران می‌پردازد. در سال ۱۳۴۸ مجموعه‌های «زوایا و مدارات» و «فصل‌های زمستانی» را منتشر می‌کند. در سال ۱۳۵۱ مجموعه دیگری از سروده‌های حقوقی با عنوان «شرقی‌ها» منتشر می‌شود.[۱]
محمد حقوقی دوشنبه هشتم تیرماه ۱۳۸۸ در زادگاه خود اصفهان درگذشت.[۲]

کتاب‌شناسیویرایش

شعرویرایش

  • زوایا و مدارات، (۱۳۴۸)
  • فصل‌های زمستانی، منتخبی از شعرهای سالهای ۴۳ تا ۴۷ انتشارات زمان (۱۳۴۸)
  • شرقی‌ها، (۱۳۵۱)
  • با شب، با زخم، با گرگ، مجموعه شعرانتشارات زمان (۱۳۵۷)
  • گریزهای ناگریز، (۱۳۵۷)
  • خروس هزار یال، (۱۳۶۸)
  • شب، مانا، شب، (۱۳۷۰)
  • شعر نو از آغاز تا امروز (۱۳۵۰–۱۳۰۱) - (۱۳۵۱–۱۳۶۴)
  • دالان‌های بلند عصر (شعرهای برنی) (۱۳۷۳)
  • گنجشک‌ها و گیلاس‌ها (۱۳۸۱)
  • از صدا تا سکوت (لاک‌پشت‌ها)

نقد ادبیویرایش

  • احمد شاملو: شعر شاملو از آغاز تا امروز، شعرهای برگزیده، تفسیر و تحلیل موفق‌ترین شعرها (۱۳۶۱)
  • مهدی اخوان ثالث: شعر مهدی اخوان ثالث از آغاز تا امروز، شعرهای برگزیده، تفسیر و تحلیل موفق‌ترین شعرها انتشارات نگاه (۱۳۷۰)
  • شعر نو از آغاز تا امروز ۱۳۷۰–۱۳۰۱
  • سهراب سپهری: شعر سپهری از آغاز تا امروز، شعرهای برگزیده...انتشارات نگاه (۱۳۷۱)
  • فروغ فرخزاد، شعر فروغ فرخزاد از آغاز تا امروز شعرهای برگزیده، تفسیر و تحلیل موفق‌ترین شعرها انتشارات نگاه (۱۳۷۲)
  • نیما یوشیج: شعر نیما یوشیج از آغاز تا امروز، شعرهای برگزیده تفسیر و تحلیل موفق‌ترین شعرها - انتشارات نگاه (۱۳۷۹)

پانویسویرایش

  1. «شب محمد حقوقی». مجله بخارا. 
  2. «محمد حقوقی درگذشت». دویچه‌وله فارسی. 

منابعویرایش