باز کردن منو اصلی

آرشیتکت‌های ایرانی به عنوان معمار شناخته می‌شوند.

در فرهنگ فارسی معین، معمار به این صورت معنی شده است:

  1. طراح و سازنده بنا
  2. عمارت‌کننده، تعمیرکننده
  3. رتبه‌ای در فراماسونری[۱]

کلمات سنتی بنا، مهندس، استاد، و عمله در مراجع معماری اسلامی استفاده می‌شود.

گرچه محققان بسیاری معمار را به لحاظ تاریخی به عنوان آرشیتکت نمی‌شناسد، ولی آنها موافقند که مسئولیت‌های آنها با هم همپوشانی گسترده دارند. در این لیست آنها یکی گرفته شده‌اند.

لیست به ترتیب زمانی و انتخاب دهه‌های اسلامی بر اساس سوابق موجود است. اطلاعات کمی از استادان متعدد معماری که برخی از شگفتی‌های اولیه جهان اسلام و قبل از اسلام ایران را ساخته‌اند وجود دارد. کاخ بیشاپور، فیروزآباد، پرسپولیس، شوش، یا بسیاری دیگر از بناهای باستانی دیدنی و جذاب از ایران بزرگ ساخته شده است که هیچ سابقه‌ای از نام معمار آنها وجود ندارد و فقط خرابه‌ای از آنچه آنها ساخته‌اند باقی‌مانده.

بسیاری از ساختارهایی که امروز باقی مانده احتمالاً بیش از یک معمار بر روی آنها کار کرده است. در لیست زیر برای هر کار تنها معروف‌ترین آنها ذکر شده است. این لیست شامل نام سازندگان آنها با تاریخ دقیق ساختمان‌های نسبت داده شده است.

محتویات

پیش از اسلامویرایش

چهار قرن اول در دوره اسلامیویرایش

قرن ۱۳ میلادیویرایش

قرن ۱۴ میلادیویرایش

قرن ۱۵ میلادیویرایش

 
مسجد گوهرشاد در ۱۴۱۸ میلادی به دستور گوهرشاد، همسر شاهرخ ساخته شده است.

قرن ۱۶ میلادیویرایش

قرن ۱۷ میلادیویرایش

قرن ۱۸ میلادیویرایش

قرن ۱۹ میلادیویرایش

  • محمد تقی خان معمار باشی: سازنده دارالفنون در ۱۸۴۹ میلادی.
  • عبدالله خان: معمار دربار محمد شاه قاجار.
  • حاجی ابوالحسن معمار نوایی: سازنده کاخ گلستان به شکل کنونی آن در ۱۸۶۵ م.
  • استاد محمد ابراهیم معمارباشی (صانعی) استاد شهیر و پر آوازه معماری نیشابور سازنده آثار جاودانی مانند خانه باغ امین الاسلامی، عمارت باغ نشاط نیشابور، سردرِ دبیرستان خیام نیشابور، عمارت مجتهدی، حوزه علمیه نیشابور، ستونهای آجر تراشی شده ابتدای خیابان بهشت فضل نیشابور که همگی به ثبت میراث فرهنگی ایران رسیده اند.

ایشان متولد سال ۱۲۳۶ شمسی و در زمان سلطنت ناصرالدین شاه قاجار به دنیا آمد، سلطنت مظفرالدین شاه و تاجگذاریش را در ۱۲۷۵ خورشیدی یعنی در سن ۳۹ سالگی تجربه کرد، بعد از مرگ مظفرالدین شاه در سال ۱۲۸۵ خورشیدی او که در سن ۴۹ سالگی بود اینبار تاجگذاری و سلطنت محمد علی شاه را تجربه کرد اما این سلطنت نیز فقط سه سال به طول انجامید و در سال ۱۲۸۸ وی اینبار تاجگذاری و سلطنت احمد شاه را نیز در میانسالی و سن ۵۲ سالگی دید، سپس در ۶۴ سالگی کودتای رضا خان میر پنج و بعد سلطنت رضا شاه پهلوی را تجربه کرد، در سال ۱۳۲۰ شمسی و در ۸۴ سالگی سلطنت محمد رضا شاه را نیز تا آخرین روزهایش دید و بعد از پیروزی انقلاب و در سال ۱۳۵۷ در سن ۱۲۱ سالگی با مرگ طبیعی چشم از جهان فرو بست. وی از معدود کسانیست که در دوران زندگیش سلطنت ۴ شاه قاجار ( ناصرالدین شاه، مظفرالدین شاه، محمد علی شاه و احمد شاه ) و دو شاه پهلوی ( رضا شاه و محمدرضا شاه ) و بعد هم حکومت جمهوری اسلامی را در زمان حیات به چشم دید، یادش گرامی و روحش قرین رحمت

قرن ۲۰ میلادیویرایش

حسین امانت: سازنده برج آزادی در ۱۹۷۱ میلادی.


معاصرویرایش

خارج از ایرانویرایش

منابعویرایش

  1. «معمار». فرهنگ فارسی معین.
  2. Architecture: formes + fonctions. =Books.google.com. 2010-11-10. Retrieved 2017-06-17.
  3. “Borbor Consulting Architects Presented with, Tehran Journal, Tehran, December 22, 1976, p. 2.
  4. "Archived copy". Archived from the original on 2005-07-24. Retrieved 2005-07-18.
  5. "Coming Soon". www.netiran.com.
  6. Akiner, Shirin (1991). Kegan, Paul, ed. Cultural Change and Continuity in Central Asia. Routledge. p. 293.
  7. "Baha'i House of Worship - Ashkabad, Central Asia". The National Spiritual Assembly of the Baha'is of the United States. 2007. Archived from the original on 8 August 2007. Retrieved 2007-08-03.
  8. Rafati, V.; Sahba, F. (1989). "Bahai temples". Encyclopædia Iranica.

جستارهای وابستهویرایش