نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

یکی از نیروهای چهارگانهٔ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (به‌اختصار: نهسا) شاخه‌ای از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است،[۴] که در سال ۱۳۸۸ با ادغام نیروی هوایی سپاه پاسداران و بخش فضایی (موشکی و فضایی) به آن، تشکیل شد.[۵] این سازمان علاوه بر وظایف نیروی هوایی، مأموریت‌های موشکی و فضایی سپاه پاسداران را نیز برعهده دارد.[۶] فرماندهی این نیرو از زمان تأسیس تاکنون، برعهده سرتیپ پاسدار امیرعلی حاجی‌زاده است.[۷][۸]

نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
Seal of the Army of the Guardians of the Islamic Revolution.svg
Flag of the Aerospace Force of the Army of the Guardians of the Islamic Revolution.svg
Alternative Flag of the Aerospace Force of the Guardians of the Islamic Revolution.svg
پرچم رسمی
فعال۱۳۸۸–تاکنون
کشورایران
وفادارینیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران
اندازه۱۵۰۰۰ نفر
بخشی ازسپاه پاسداران انقلاب اسلامی
پشتیبانوزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
سازمان جهاد خودکفایی سپاه
تجهیزات۸۲ فروند هواگرد
۸۱ فروند بالگرد
۳۸۹ فروند پهپاد
فرماندهان
فرماندهسرتیپ پاسدار امیرعلی حاجی‌زاده[۱]
جانشین فرماندهسرتیپ پاسدار سیدمجید موسوی[۲]
معاون هماهنگ‌کنندهسرتیپ پاسدار فریدون سقایی[۳]

فرماندهان ارشدویرایش

  • فرمانده: سرتیپ پاسدار امیرعلی حاجی‌زاده
  • جانشین فرمانده: سرتیپ پاسدار سیدمجید موسوی
  • معاون هماهنگ‌کننده: سرتیپ پاسدار فریدون سقایی
  • فرمانده فضایی: سرتیپ دوم پاسدار علی جعفرآبادی[۹]
  • فرمانده پدافند هوایی: سرتیپ پاسدار رضا شبان[۱۰]

فرماندهانویرایش

ر. فرمانده آغاز تصدی پایان تصدی طول دوران منبع
۱سرتیپ پاسدار
امیرعلی حاجی‌زاده
۱۲ مهر ۱۳۸۸متصدی۱۱ سال[۱۱]


هواپیماها و بالگردهاویرایش

تصویر

هواپیما

نوع کاربری گونه در حال خدمت[۱۲] توضیح
بالگردها جنگنده‌ها و جنگنده پشتیبانی نزدیک هوایی
امبرائر ئی‌ام‌بی ۳۱۲ توکانو آموزشی
تهاجمی سبک
۲۵ فروند نوع تهاجمی سبک
بل ای‌اچ-۱ کبرا/طوفان بالگرد تهاجمی ۲۶ فروند در هوانیروز سپاه[۱۳]
سوخو-۲۲ فیتر بمب‌افکن تاکتیکی ۲۰ فروند غنیمت گرفته شده از عراق
شاهد ۲۸۵ بالگرد تهاجمی ۹ فروند در هوانیروز و نیروی دریایی سپاه
ترابری
ایل-۷۶ هواپیمای راهبردی ۵ فروند فراری از عراق
آنتونوف-۷۴ ترابرد تاکتیکی ۱۱ فروند
داسو فالکن ۲۰ پشتیبانی ترابرد ۳ فروند
هاربین وای-۱۲ ترابرد ۸ فروند
بالگرد ترابری
میل-۱۷ ترابرد و مسلح ۴۳ فروند در هوانیروز و نیروی دریایی سپاه
بل ۴۱۲ ترابرد
شاهد ۲۷۸ ترابرد و مسلح ۱۳ فروند در هوانیروز و نیروی دریایی سپاه
بل ۲۱۴ ترابرد ۵ فروند در هوانیروز سپاه
پهپاد
ابابیل پهپاد ۱۰۰ فروند
مهاجر پهپاد ۲ فروند مهاجر ۴ و ۶ عملیاتی است و ۳ فروند در حال ساخت
کرار پهپاد ۹ تا ۲۴ فروند
شاهد ۱۲۹ پهپاد ۴۲ فروند[نیازمند منبع]
سایه پهپاد ۳۵ تا ۸۳ فروند کپی‌برداری از بوئینگ اسکن‌ایگل
سیمرغ پهپاد ۲۰ تا ۲۷ فروند نسخه کپی‌شده از لاکهید مارتین آر کیو ۱۷۰ سنتینل
صاعقه پهپاد ۵۰ فروند نسخه رزمی و کپی‌شده از لاکهید مارتین آر کیو ۱۷۰ سنتینل

موشکی و پدافندیویرایش

شهاب ۳ویرایش

شهاب ۳ موشک میان‌برد ساخت ایران است. این موشک با کلاهک ۱٫۲۰۰ کیلوگرمی ۱٫۳۰۰ کیلومتر برد و با کلاهک ۸۰۰ کیلوگرمی، در حدود ۲٫۱۰۰ کیلومتر برد دارد. هم‌اکنون تولید موشک‌های شهاب ۳ متوقف شده‌است، اما در نیروی هوافضای سپاه همچنان عملیاتی است.

قدر ۱۱۰ویرایش

سجیلویرایش

سجیل نسلی از موشک‌های بالستیک ایران است. این موشک زمین‌به‌زمین دو مرحله‌ای، ۲ موتور سوخت جامد مرکب و حدود ۲٫۵۰۰ کیلومتر برد دارد. سجیل سریع‌ترین موشک ایرانی است و با سرعت ۱۳ ماخ بر سر هدف فرود می‌آید.

خرمشهرویرایش

خرمشهر موشکی میان‌برد، با برد ۲٫۰۰۰ تا ۲٫۵۰۰ کیلومتر است.

عمادویرایش

عماد موشک میان برد ساخت ایران است. این موشک قابلیت هدایت و کنترل تا لحظه اصابت دارد. برد این موشک ۱۷۰۰ کیلومتر است.

هویزهویرایش

هویزه یک موشک کروز میان‌برد ایرانی است، که توسط سازمان صنایع هوافضای وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ساخته شده‌است. این موشک رادارگریز از خانواده موشک سومار و دارای برد پروازی ۱٫۳۵۰ کیلومتر است، که پس از آزمایش موفق در برد پروازی ۱٫۲۰۰ کیلومتری، تحویل به نیروی هوافضای سپاه پاسداران شده‌است.

سومارویرایش

سومار اولین موشک کروز زمین به زمین ایران است. برخی این موشک را کپی موشک خا-۵۵ روسی می‌دانند.

فاتح ۱۱۰ویرایش

فاتح ۳۱۳ویرایش

موشک فاتح ۳۱۳، نسخه ارتقاء یافته از فاتح ۱۱۰ است.

خلیج فارسویرایش

خلیج فارس موشک بالستیک زمین به دریای ضد کشتی ساخت ایران، با هدایت الکترواپتیک است، که دارای برد ۳۰۰ کیلومتر است.

ذوالفقارویرایش

ذوالفقار یکی از موشک‌های کوتاه برد بالستیک ایران است. این موشک در عملیات حمله موشکی ۲۰۱۷ دیرالزور مورد استفاده قرار گرفت. برد این موشک ۷۰۰ کیلومتر است.

دزفولویرایش

دزفول نام یک موشک بالستیک هوشمند زمین به زمین است، که در ۱۸ بهمن ۱۳۹۷ در کارخانه زیرزمینی تولید موشک‌های بالستیک سپاه، رونمایی شد. این موشک دارای برد ۱٫۰۰۰ کیلومتر است.

سوم خردادویرایش

سامانه پدافند هوایی سوم خرداد یک سامانهٔ پدافند هوایی ساخت ایران است. این سامانه از موشک‌های صیاد ۲ استفاده می‌کند. برد این سامانه ۷۰ کیلومتر است، همچنین این سامانه می‌تواند پرنده‌های در ارتفاع ۳۰ کیلومتری را منهدم کند.

در ۱۹ ژوئن ۲۰۱۹ یک پهپاد نورثروپ گرومن آر کیو-۴ گلوبال هاوک در تنگه هرمز توسط یک موشک زمین به هوای ایرانی مورد اصابت قرار گرفت. سامانه سوم خرداد این پهپاد را شکار کرده‌است.[۱۴]

دانشگاهویرایش

از دانشگاه علوم و فنون هوافضای عاشورا به عنوان دانشگاه نیروی هوافضای سپاه نام برده می‌شود.[۱۵][۱۶] مجتمع دانشگاهی هوافضای عاشورا با تجمیع مرکز آموزش آیت الله کاشانی و دانشکده‌های پدافند موشکی، علوم و فنون و پرواز در سال ۱۳۸۳ تشکیل شد. این دانشگاه در زمینه‌های آموزش خلبانی ، کنترل هوایی، خدمات پروازی، عملیات موشکی، عملیات پدافند، برق، الکترونیک و مکانیک هواپیمایی و موشکی را در مقاطع کاردانی و کارشناسی توانایی دارد.[۱۷] مرکز انتشارات این دانشگاه ۱۸ کتاب در موضوعات هوافضا به چاپ رسانده‌است.[۱۸]

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. «چرا هوافضا برترین نیروی سپاه شد؟». خبرگزاری آنا.
  2. «ماجرای مذاکرات موشکی با چین در تایلند/ توانمندسازی موشکی جزء اقدامات دائمی ماست/ برخورداری مقاومت از موشک‌های کلاس فاتح/ هدف؛ فتح مدار ۳۶ هزار کیلومتری در فضا». خبرگزاری فارس. ۲۱ آبان ۱۳۹۳. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۳۹۸.
  3. «دشمن از قدرت نظامی ایران وحشت‌زده‌است». خبرگزاری فارس. ۱۶ اسفند ۱۳۹۷. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۳۹۸.
  4. «تشکیل هوانیروز سپاه با دستور رهبر جمهوری اسلامی». رادیو فردا. ۱۳۹۴-۱۲-۰۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  5. «نیروی هوایی سپاه». خبرگزاری تسنیم.
  6. «در حال طراحی سامانه راداری متحرک هستیم/ حفر شبانه‌روزی تونل برای شهرهای موشکی». خبرگزاری مشرق. ۸ مهر ۱۳۹۸. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  7. «جابه‌جایی فرماندهان و تغییر در ساختار سپاه». همشهری آنلاین. ۲۰۰۹-۱۰-۰۵. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۴ نوامبر ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  8. «چگونگی شکل‌گیری نیروی هوافضای سپاه پاسداران». خبرگزاری باشگاه خبرنگاران. ۱۳۹۱-۱۰-۰۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  9. «سردار جعفرآبادی: مأموریت ماهواره «نور» شناسایی است/ «نور ۲» به فضا می‌رود». خبرگزاری فارس. ۴ اردیبهشت ۱۳۹۹. دریافت‌شده در ۲ تیر ۱۳۹۹.
  10. «سردار شبان: سپاه وارد عرصه پدافند هوایی برد بلند می‌شود/ تست موفق سامانه سوم خرداد در دریا و اصابت به هدف». خبرگزاری فارس. ۳۱ خرداد ۱۳۹۹. دریافت‌شده در ۲ تیر ۱۳۹۹.
  11. «فرماندهان نیروی هوافضای سپاه از ابتدای تأسیس تاکنون را بشناسید». خبرگزاری میزان. ۳۰ خرداد ۱۳۹۵. دریافت‌شده در ۲ شهریور ۱۳۹۷.
  12. «Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) Aerospace Force». Iran Watch. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  13. «تشکیل هوانیروز سپاه با دستور رهبر جمهوری اسلامی». رادیو فردا. ۳ اسفند ۱۳۹۴.
  14. "IRGC Reveals More Details of Downing US Drone - Politics news". Tasnim News Agency.
  15. «مجتمع دانشگاهی هوا فضای سپاه میزبان یک شهید گمنام دفاع مقدس - ایرنا». www.irna.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  16. «روزنامه کیهان (1386/01/29): در جشن اجتماع دانشجویان دانشگاه شاهد شریعتمداری: منظور از بی قانونی تولید بمب اتمی نیست». magiran. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  17. «مجتمع دانشگاهی هوافضای عاشورا». مرکز انجمنهای تخصصی. ۲۰۰۹-۱۲-۲۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.
  18. «مرکز چاپ دانشگاه هوافضای عاشورا نیروی هوافضای سپاه». جویشگر علمی فارسی (علم نت). دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۶-۱۳.