تنگهٔ هایقر ژرف‌دره‌ای واقع در ۳۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر فیروزآباد در استان فارس ایران است. عمق دیواره‌های این دره گاه به حدوداً ۴۵۰ متر می‌رسند. طول پیمایش کامل هایقر ۱۸ کیلومتر است. این دره را گرند کنیون ایران نامیده‌اند.[۱]

تنگهٔ هایقر

پیشینهویرایش

این دره تا اوایل دههٔ هشتاد شمسی تقریباً گمنام و ناشناخته بود و بعد از شروع احداث سد هایقر شناخته شد. طبق افسانه‌های محلی این دره در گذشته به دلیل عبور کاروان عروسی و افتادن عروس در دره و کشته شدن آن با نام «گلین اوچان» (به ترکی) یا «عروس پرت شده» (به فارسی) یا «عروس کُش» شناخته می‌شود. اگر به لغت‌نامه مراجعه کنیم، متوجه خواهیم شد که نام هایقر وجود ندارد. اما این کلمه از دو بخش «های» و «قر» (که در اینجا لغتی ترکی است و معنای کشتن و تار و مار کردن را می‌دهد) ایجاد شده‌است و گفته می‌شود که نام این دره برگرفته از جنگ میان قشقایی‌ها و نیروهای انگلیسی در این مکان است و مبارزان قشقایی پس از کشتن نیروهای انگلیسی این نام را به صورت «های قر» فریاد می‌زدند و این نام بر روی دره ماندگار شده‌است.[۲]

نحوه شکل‌گیریویرایش

تنگهٔ هایقر یک برش در پهنای تاقدیس ده‌بین است که نخست عملکرد زمین ساخت آن را پدیدآورده و سپس فرسایش آب آن را گسترش داده و ژرف نموده‌است. دیواره‌های بلند دره، رودخانهٔ پرآب جاری در کف آن و پژواک صدای پرندگان، منطقه‌ای کم‌نظیر پدیدآورده که بستری ارزشمند برای گردشگری طبیعت به‌شمار می‌رود.

مسیر دسترسیویرایش

از شیراز که به سمت جنوب حرکت کنیم و به سوی هایقر راهی شویم، بعد از طی ۱۰۰ کیلومتر، به شهرستان فیروزآباد می‌رسیم. با عبور از فیروزآباد وارد جادهٔ فیروزآباد-قیر می‌شویم. در این جاده به سمت جنوب حرکت می‌کنیم و پس از طی ۲۲ کیلومتر وارد مسیر فرعی فیروزآباد-هنگام-قیر می‌شویم. در این جاده نیز بعد از دیدن تابلوی «تأسیسات سد هایقر» به تنگهٔ هایقر می‌رسیم.

جستارهای وابستهویرایش

منابعویرایش

  1. [۱]
  2. "اکوتوریسم/ «تنگه هایقر»؛ گرند کنیون ایران!". آخرین خبر (به انگلیسی). (- ١٩:١٨) ٩٧/٠٣/٠٩. Retrieved 2020-07-17. {{cite web}}: Check date values in: |تاریخ= (help)
  • ژرف دره ایران کجاست؟ + تصاویر. (۲۰۱۷). روزنامه دنیای اقتصاد. Retrieved 1 December 2017, from [۲]