باز کردن منو اصلی

تغییرات

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است.، ۵ سال پیش
جز
ربات ردهٔ همسنگ (۲۴) +املا+مرتب+تمیز (۸.۸): + رده:امامان اسماعیلی
'''قَرمَطیان''' گروهی وابسته به [[اسماعیلیان]] یا [[باطنیان]] بودند که پس از قیام علی بن محمد برقعی معروف به ([[صاحب الزنج]]) که میان سالهای ۲۵۵-۲۷۰ هجری در نواحی جنوبی عراق صورت گرفت و بنیان حکومت [[عباسیان]] را متزلزل ساخت، و با تلفات انسانی و مالی بسیار همراه بود، خود مستقلامستقلاً وارد صحنه مبارزه شده و به قیام دیگری پرداختند که از نظر قدرت و دوام و حدود قلمرو و بسط حکومت و تاسیس نظام اجتماعی در جهت رفاه مستمندان از نهضت صاحب الزنجی برتر و مهمتر بود.<ref>نهضت صاحب الزنج، دکتر حسینعلی ممتحن، چاپ دانشگاه ش بهشتی، ۱۳۶۷ ش</ref>
== معتقدات قرمطیان ==
قرمطیان، معتقد به قیام مسلحانه و قتل و کشتار و حرق و نهب مخالفان خود بودند. زیارت قبور و بوسیدن حجرالسود و بسیاری از ارکان حج (بنا بر اعتقادات ریشه دار و دیرینه) حرام بودچنانکه [[ابوطاهر قرمطی]] به سال ۳۱۷ ه.ق به مکه حمله برد و ضمن کشتار زائران و غارت وحشیانه کعبه و تخریب آن، حجرالاسود را به [[بحرین]] برد و پس از ۲۲ سال که در آنجا بود بنا به توصیه خلیفه [[فاطمی]] به مکه برگردانده شد.در این واقعه بنا بر روایات متنوع سنگ حجرالاسود به دو یا چند تکه تقسیم شد و تنها یک تکه به کعبه برگردانده شد.قرمطیان به تساهل مذهبی و برابری و رفت که اشتراک زن و کالا را روا شمرد و عنوان الفت بدان دادند معتقد بودند.از این رو بعضی از نویسندگان جدید این فرقه را [[بلشویک|بلشویکان]] اسلام لقب داده‌اند.<ref>تاریخ عرب، ترجمه ابوالقاسم پاینده چاپ تبریز ۱۳۴۴ ش</ref>
 
== تاریخچه جنبش ==
تقریباً همه جنبش‌های اجتماعی مذهبی دوران اولیه تسلط اسلام برمناطق خاورمیانه و ایران، دارای ویژگی‌های مشترکی بودند. هدف مشترک همه، رهائی از زیر سلطه بیگانگان و مقاومت در برابر پذیرش دین اسلام بود. در واقع می‌توان جنبش قرمطیان را شکل تکامل یافته جنبش‌های قبلی دانست که خود از طرفی با مبارزه مسلحانه علیه حاکمیت خلفای اسلام و زیر سئوال بردن حقانیت آنان و از طرف دیگر زمینه را برای رشد فلسفه [[یارسان]] و بنیانگزاریبنیان‌گذاری این دین، آماده نمود.
 
آنطور که '''[[برتلس]]''' مستشرق روسی در باره سابقه قرمطیان می‌نویسد:
:{{نقل قول|از آغاز قرن چهارم هجری، پس از تأسیس دولت‌های فاطمی مصر و قرمطیان بحرین بود که [[باطنیان]] به قرمطیان بمعنی اخص و [[اسماعیلیان]] منشعب شدند“. ولی تاریخ نویسان نزدیک به آن دوره اعتقاد دارند که آئین قرمطی منسوب به نام قرمط پس ازآنکه میان ''حمدان قرمط'' درحدود سال ۲۸۰ هجری با مرکز دعوت اسماعیلی در [[اهواز]] اختلاف افتاد، ازلحاظ تشکیلاتی از مذهب اسماعیلی جداشد و با روشی مستقل در راستای آرمان‌های اجتماعی وهدف‌های سیاسی خود شروع به فعالیت کرد. این نظریه بیشتر مورد تایید است، زیرا [[باطنیان]] خود شاخه‌ای از [[اسماعیلیه]] بودند و یا هر کسی در آئین [[تناسخ]] روح راز دار بود اورا باطنی می‌خواندند.|||}}
 
در هر صورت قرمطیان یک جنبش اجتماعی مذهبی کاملاً سازماندهی شده را به وجود آوردند که با تشکیل سه حکومت؛ بحرین از ۲۸۶ تا ۳۶۶ هجری ومولتان هند از ۳۱۸ تا ۳۹۶ هجری و حکومت [[مصر]] و [[تونس]] به نام [[فاطمیان]] از سال ۲۹۷ تا ۵۵۵ هجری قمری، یعنی جمعاجمعاً ۲۶۴ سال در مقابل خلفای اسلام در [[بغداد]] ایستادگی نمودند. در واقع آنچه به حاکمیت اعراب در ایران مربوط می‌شود، قرمطیان آن را باضعف روبرو ساختند که عاقبت [[سلجوقیان]] ترک ایران را از یوغ حکومت خلفا رها نمودند و به حاکمیت حدود ۳۵۰ ساله اعراب مسلمان بر ایران خاتمه دادند.
 
'''عبدالقاهر''' گوید : " اصحاب تواریخ گفته‌اند که واضعین اساس مذهب باطنیه از اولاد مجوس (زرتشتیان) و مایل به دین اسلاف خود بوده‌اند، و چون جرات نمی‌کردند این عقیده را صراحته بیان کنند، دعوت خود را در لباس مذهب باطنی انتشار دادند.
 
== منابع ==
{{پانویس}}
{{چپ‌چین}}
* Kathryn Babayan ۲۰۰۲: ''Mystics, Monarchs, and Messiahs: Cultural Landscapes of Early Modern Iran'', ISBN 0-932885-28-4
{{پایان چپ‌چین}}
{{مذاهب اسلامی}}
 
[[رده:اسماعیلیان]]
[[رده:امامان اسماعیلی]]
[[رده:تاریخ بحرین]]
[[رده:تاریخ عربستان سعودی]]
۸۳۴٬۶۱۵

ویرایش