تفاوت میان نسخه‌های «نبرد سالامیس»

بازگرداندن مقاله به نسخه 10233731 برای حذف خنثی‌سازی ویرایش‌های مخرب کولاک و مهسا و kpunw که هر سه یک نفرند. ویرایشهای مفید بازگردانده خواهند شد.
(←‏جستارهای وابسته: اولی و دومی در خود مقاله لینک شده‌اند و سومی نیز ارتباط مستقیمی با مقاله ندارد)
(بازگرداندن مقاله به نسخه 10233731 برای حذف خنثی‌سازی ویرایش‌های مخرب کولاک و مهسا و kpunw که هر سه یک نفرند. ویرایشهای مفید بازگردانده خواهند شد.)
{{جعبه جنگ
|جنگ= نبردجنگ سالامیس
|قسمتی‌از=
|تصویر= [[پرونده:Battle of salamis.png|300px]]
}}
{{دومین حمله ایران به یونان}}
'''نبردجنگ سالامیس''' نام سومین جنگ، از سری دومین دوره‌ی‌دورهٔ [[جنگ‌های ایران و یونان]] است. سری دوم این نبردهاجنگ‌ها شامل هفت جنگ بود و از سال [[۴۸۰ (پیش از میلاد)|۴۸۰]] تا [[۴۷۹ (پیش از میلاد)|۴۷۹]] پیش از میلاد، بین شاهنشاهی هخامنشی به پادشاهی [[خشایارشا]] و دولت‌شهرهایدول [[یونانی]] رخ داد.
 
== توضیحاتی مختصر در مورد خشایارشا ==
== جهت لشکرکشی به یونان ==
[[خشایارشا|خَشایارشا]] از پادشاهان [[هخامنشی]] است . پدرش [[داریوش بزرگ]] و مادرش [[آتوسا(دختر کورش)|آتوسا]] دختر [[کوروش بزرگ]] بود . داریوش پسران بسیاری داشت که بزرگترین آنها [[آریابیگنس]]<ref> زنان سرباز نامدار تاریخ، میرحسن عاطفی (به نقل از مشیرالدوله، تاریخ ایران باستان)، دو ماهنامه بررسی‌های تاریخی، ۱ اسفند ۱۳۴۵ </ref> بود که از دختر [[گئوبروو]]، همسر نخست [[داریوش]] بود، ولی داریوش، خشایارشا را که بزرگترین فرزند آتوسا دختر کوروش بود به جانشینی برگزید. خشایارشا در سن سی و شش سالگی به سلطنت رسید.
لشکرکشی خشایارشا به یونان را عده ای از جهت همان رویداد هایی که هردوت گفته می دانند (که در زیر بیاید) عده ای هم به این عقیده اند که مملکتی که به خط قشون کشی و تصرف سرزمین ها در آمده به این راحتی ها از این راه خارج نمی شود و خشایارشا هم خواسته به وسعت این شاهنشاهی اضافه کند.
 
== جهت لشکرکشیحمله به یونان ==
لشکرکشیحمله خشایارشا به یونان را عده ای از جهت همان رویداد هایی که هردوت گفته می دانند (که در زیر بیاید) عده ای هم به این عقیده اند که مملکتی که به خط قشون کشی و تصرف سرزمین ها در آمده به این راحتی ها از این راه خارج نمی شود وشودو خشایارشا هم خواسته به وسعت این شاهنشاهیملکت اضافه کند.
هردوت گوید:
خشایارشا در صدد استفاده از اختلافات داخلی [[یونانیان]] نبود و نمی‌خواست به این کشور حمله کند. اما اطرافیان وی از
جمله [[مردونیه]] داماد داریوش شکست [[نبرد ماراتون]] را مایه سرشکستگی ایران می‌دانست و همچنین به آتش کشیده شدن و به غارت بردن سارد پایتخت لیدی توسط یونانی ها در زمان داریوش، خشایارشا را به انتقام فرامیخواند. یونانیان مقیم دربار ایران نیز که از حکومت این کشور ناراضی بودند، و از خشایارشا درخواست می‌کردند که به یونان یورش برد. در آنزمان در یونان حکومت‌های مستقلی با عنوان دولت شهر بر هریک از سرزمین‌های این کشور حکمرانی می‌کرد.
 
== تصمیم حمله به یونان ==
سرانجام خشایارشا به قصد لشکرکشیحمله به یونان به [[کاپادوکیه]] واقع در [[آسیای صغیر]] رفت و این شهر را مرکز ستاد فرماندهی خود قرار داد. وی سه سال تمام به تجهیز سپاه مشغول شد و در نهایت سپاه بزرگی که بنا به گفته [[هرودوت]] در آن، ۴۶ گونه نژاد و قوم مختلف حضور داشتند، بسیج کرد و در بهار ۴۸۰ قبل از میلاد به سوی یونان حرکت کرد. عرب‌ها، هندی‌ها، پارس‌ها، مادها، سکاها، فنیقی‌ها، مصری‌ها، هندی‌ها، عرب‌ها،مصری‌ها و حتی ساکنان جزایر خلیج فارس نیز در این لشکرکشی حضور داشتند. البته لازم بتذکر است که مورخان یونانی در مورد تعداد افراد قشون ایران در این لشکرکشی راه مبالغه نموده‌اند و گاه تا پنج میلیون نفر نیز ذکر کرده‌اند اما بنا بر گفتهٔ مورخان جدید تعداد لشکر خشایار بین هشتاد تا سیصد هزار نفر بوده است<ref>ویکی‌پدیای انگلیسی، جنگ ترموپیل</ref> که البته همه یهمهٔ آنها سرباز نبوده و بسیاری آشپز و ملوان و … در این ارتش خدمت مینمودند.
 
== نبرد بزرگ ترموپیل و فتحتصرف آتن ==
[[نبرد ترموپیل]] یکی از نبردهای ایران و یونان است که در سال [[۴۸۰ (پیش از میلاد)|۴۸۰]] پیش از میلاد در تنگه‌ی‌تنگهٔ ترموپیل، بین سپاهیان [[لئونیداس]]، پادشاه [[اسپارت]] و سپاهیان [[خشایارشا]]، پادشاه [[هخامنشی]] در گرفت. لئونیداس به همراه سپاهش خود را به کشتن دادند تا عقب نشینی قوم را تأمین کنند. پس از فتحتسخیر ترموپیل توسط ایران،ایران [[آتن]] در معرض تهدید قطعی واقع شد و آتنی‌ها ناچار شدند با زنان و اطفال خویش به جانب جزیره یجزیرهٔ سالامیس در جنوب آتن راه بیفتند. طولی نکشید که آتن بوسیله‌ی‌بوسیلهٔ سپاه ایران به پادشاهی خشایارشا فتحتسخیر شد و قلعهارگ آکروپلآن هم به تلافی ماجرای به آتش کشیدن [[سارد]] توسط یونانی‌ها، در زمان [[داریوش بزرگ]]، بهطعمه دستورحریق خشایارشاشد. ویران شد.<ref>زرین کوب، ص ۱۶۴</ref>
 
== نبردجنگ دریایی سالامیس ==
مدارک این جنگ متأسفانه یکطرفه‌است زیرا هر چه ما در باره یبارهٔ این جنگ می‌دانیم مطالبی است که [[هرودوت]] تاریخ‌نویس یونانی ذکر کرده‌است و در مدارک شرقی کلمه‌ای وجود ندارد. پس از [[نبرد ترموپیل]] و فتحتسخیر آتن توسط خشایارشا در واقع جنگ ایران و یونان خاتمه یافته بود و جنگ دیگری در حقیقت هیچ ضرورتی نداشت چرا که نیروی دریایی ایران در آن هنگام بر دریاها مسلط بود.<ref>زرین کوب، ص ۱۶۴</ref>
 
پس از شنیدن خبر فتحتسخیر آتن توسط خشایارشا، یونانیان اقدام به مشورت نمودند یکی از بزرگان آتن به نام [[تمیستوکلس]] معتقد بود که در جزیره سالامیس به دفاع بپردازند اما سایر یونانیان می‌گفتند این کاری بیهوده است که برای دفاع گوشه‌ای از کشوری جانبازی کنند که قلبش [[آتن]] هم اکنون در دست دشمن است و جهازات باید در دریا برای دفاع از [[پلوپونزپلوپونس]] بکوشند. تمیستوکلس که دید نمی‌تواند نظر خود را به دیگران بقبولاند، نامه‌ای به شاه ایران نوشت و خود را از طرفداران ایران نشان داده گفت که چون یونانیان قصد فرار دارند، وقت آن است که سپاه پارس آنان را یکسره نابود کند. خشایارشا پیغام را راست انگاشته، ناوگان مصری تحت فرماندهی ایران جزیره ی پنسیلوانیا را تصرفتسخیر کرد. یونانیان در جزیره سالامیس گیر افتادند و لذا گفتند «یا باید در همین جا مقاومت کنیم یا نابود شویم» و این همان چیزی بود که تمیستوکلس می‌خواست.
 
[[آرتمیس یکم کاریا|آرتمیس]]، [[ساتراپ]] زن [[کاریا]] به گفته یگفتهٔ [[هرودوت]] تنها کسی بود که قبل از نبردجنگ با شرکت ایران، در این جنگ مخالفت کرد. قبل از شروع نبردجنگ دریایی سالامیس، [[خشایارشا]] از همه‌ی‌همهٔ امیران محلی و فرماندهان دریایی نظرشان را راجع به جنگ دریایی خواسته بود. پاسخ‌ها تماماً در تأیید جنگ دریایی با نیروی دریاییبحریه یونان بود، مگر نظر [[آرتمیس]]، او گفت «من که در تمامی نبردهای شاه به لحاظ شجاعت و فداکاری از احدی کمتر نبوده‌ام، عرضم این است که نیروهای خود را بی‌جهت تلف نکنید و از رزم دریایی احتراز جوئید زیرا یونانیان در کار دریا برتری دارند. چه الزامی در این کار است؟» اما فرمان پادشاهشاه بر آن شد که رأی اکثریت به کار بسته شود و خود شاه شخصاً ناظر جریان نبردجنگ باشد.
با شروع جنگ آرتمیس نیز علی‌الرغم مخالفت اولیه، فرماندهی پنج کشتی جنگی را برعهده گرفته و در نبرد شرکت کرد.<ref>هرودوت. ص ۴۴۶ ص ۴۴۷</ref>
 
نیروی دریایی ایران برخلاف کشتی‌های یونانی که آرایش صف را اختیار کرده بودند به دلیل تنگی جا بطور ستونی اقدام به حمله کرد و ناگهان زیر آتش نیروهای دشمن قرار گرفت. جنگ تا شب ادامه داشت و در این جنگ بیش از نیمی از کشتی‌های ایران و دو سوم کشتی های یونان نابود شدند و لذا سپاه ایران اقدام به عقب نشینی کرد. یونانیان که ابتدا متوجه پیروزی خود نشده بودند در صبح روز بعد با شگفتی دیدند که از کشتی‌های ایرانی خبری نیست! تمیستوکلس بعد از این پیروزی گفت «حسادت خدایان نخواسته که یک شاه واحد بر آسیا و اروپا حکمرانی کند.»
 
در این زمان خشایارشا نگران این موضوع شد که یونانی ها پلی که از آسیا به اروپا ساخته بود (هلس پونت) را نابود کنند و لذا اقدام به مشاوره با سرداران خود نمود. نظر [[مردونیه]] این بود که خود وی با تعدادی سپاهی برای تسخیر کامل یونان در این سرزمین باقی بمانند و خشایارشا با سربازانش به آسیا برگشت.
 
نظر به این موضوع که چرا یونانی ها پل را نابود نکردند باید گفت که در آغاز چنین تصمیمی داشتند ولی آریستید گفت که اگر ما پل را نابود کنیم خشایارشا با تمام قوا حمله می کند و اینقدر پافشاری می کند که احتمال زیاد فتح نصیبش می شود.
پس به این دلیل پل نابود نشد و اکثر سپاه ایران به آسیا بازگشت و مابقی در اروپا تحتحت فرمان [[مردونیه]] ماند تا جدال و [[نبرد پلاته]].
 
== پانویس ==
== جستارهای وابسته ==
{{ویکی‌انبار-رده|Battle of Salamis}}
* [[رده:جنگ‌هاینبردهای ایران و یونان]]
* [[خشایارشا]]
* [[لئونیداس یکم|لئونیداس]]
* [[نبرد گرانیک یا گرانیکوس]]
* [[نبرد ایسوس]]
* [[نبرد گوگمل]]
 
[[رده:نبرد سالامیس]]
[[رده:۴۸۰ (پیش از میلاد)]]
[[رده:جنگ‌های ایران باستان]]
[[رده:جنگ‌های ایران و یونان]]
[[رده:جنگ‌های دوران هخامنشی|سالامیس، نبرد]]