باز کردن منو اصلی

تغییرات

ابرابزار
[[پرونده:Yellow card.svg|چپ|بندانگشتی|150px|کارت زرد]]
 
'''کارت زرد مجلس شورای اسلامی''' معروف به '''کارت زرد مجلس''' و یا '''اخطار'''، به قانع نشدن نمایندگان [[مجلس شورای اسلامی]] از توضیحات [[وزیر]] در حین بررسی سوال در صحن و رأی به وارد بودن سوال نمایندهٔ سوال‌کننده گویند که از آن با قید کارت زرد یا اخطار نام می‌برند و به خودی خود نمی‌تواند عاملی برای [[استیضاح]] وزیر باشد.
 
تعدد کارت زردها به یک وزیر موجب [[استیضاح]] وی نمی‌شود و الزامی برای استیضاح وزیر بوجود نمی‌آورد بلکه زمینه‌ساز استیضاح است، تنها زمانی طرح استیضاح به جریان می‌افتد که با امضای حداقل ۱۰ نماینده تحویل [[هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی|هیات رئیسه مجلس]] شود.
 
=== آیین‌نامهٔ داخلی مجلس درباره کارت زرد ===
همین صراحت قانونی سبب شد که مصوبه اولیه [[دوره هشتم مجلس شورای اسلامی|مجلس هشتم]] درباره فرجام سوالات نمایندگان از وزرا به استیضاح آنان ختم نشود و [[شورای نگهبان قانون اساسی]] با استناد به همین اصل ۸۹ قانون اساسی که ساز و کارسازوکار استیضاح وزرا را روشن کرده است، مصوبه را به مجلس بازگرداند تا نمایندگان مجلس با قید عبارت «می‌تواند» اشکال وارده را رفع کنند.
 
از این رو، قانع نشدن نمایندگان از توضیحات وزیر در حین بررسی سوال در صحن و رای به وارد بودن سوال نماینده به خودی خود نمی‌تواند عاملی برای استیضاح وزیر باشد که از آن با قید کارت زرد یا اخطار نام می‌برند.
 
یکی از ابهامات موجود در زمینه رای گیری درباره سوال از وزرا این است که آیا «وارد بودن سوال نماینده» به رای گذاشته شده است یا «پاسخ وزیر» زیرا این دو موضوع تفاوت بسیاری دارد و نیاز به رفع ابهام از سوی مجلس است.
 
* طبق گفتهٔ [[عزت‌الله یوسفیان ملا]]، رییس کمیسیون آیین نامه داخلی مجلس:
{{نقل قول|اکنون در زمان رای گیری درباره سوال از وزرا برخی نمایندگان تصور می‌کنند که بحث قانع شدن از توضیحات وزیر مطرح است در حالی که طبق آیین‌نامه، سوال نماینده به رای گذاشته می‌شود که همین ابهام، اشکالاتی را در رای گیری‌ها بوجود آورده است.
 
کارت زرد اصلاً در آیین نامه و قانون وجود ندارد و حتی اگر سه بار وزیر نتوانست مجلس را قانع کند، باز هم نمی‌توان بر مبنای آن وزیر را استیضاح کرد بلکه باید روال قانون اساسی در استیضاح وزرا رعایت شود.}}
 
* [[عبدالرضا مصری]]، سخنگوی [[هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی|هیات رئیسه مجلس]] نیز در این باره گفته:
{{نقل قول|«کارت زرد» اصطلاحی است که بین نمایندگان مجلس و وزرا رایج شده است وگرنه در آیین نامه داخلی مجلس چنین عنوان و اصطلاحی وجود ندارد.}}
 
=== یک نمونه از اشکالات کارت زرد در مجلس نهم ===
در جریان رأی‌گیری درباره سوال [[حمید رسایی]] از [[علی جنتی]]، [[وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی]] مشکلی قانونی پیش آمد زیرا از ۲۲۴ نماینده حاضر در صحن علنی ۱۰۵ رای موافق اخذ شد در حالی که برای اعلام وارد بودن سوال نماینده از وزیر، حداقل ۱۱۳ نماینده باید نظر موافق می‌دادند اما در نهایت اعلام شد که مجلس پاسخ وزیر را قانع کننده ندانسته است.<ref>[http://www.irna.ir/fa/News/80986146 میرتاج الدینی: کارت زرد مجلس به علی جنتی قانونی نیست]</ref>
 
== افراد کارت زرد گرفته در دولت دهم ==
از بین وزرای دولت دهم، [[مسعود میرکاظمی]] (وزیر سابق نفت)، [[حمیدرضاحمید بهبهانی]] (وزیر سابق راه و ترابری)، [[صادق محصولی]] (وزیر سابق رفاه و تأمین اجتماعی)، [[مهدی غضنفری]] (وزیر سابق بازرگانی)، [[منوچهر متکی]] (وزیر سابق امور خارجه)، [[محمدعلیسید محمد حسینی (وزیر)|سید محمد حسینی]] (وزیر سابق فرهنگ و ارشاد اسلامی)، [[مهدیمجید نامجو مطلق]] (وزیر سابق نیرو)، [[سید شمس‌الدین حسینی]] (وزیر سابق امور اقتصادی و دارایی).<ref>[http://www.tabnak.ir/fa/news/431702/كارت-قرمز-به-كارت-زرد-مجلس کارت قرمز به کارت زرد مجلس] ''خبرگزاری تابناک''</ref>
 
== افراد کارت زرد گرفته در دولت یازدهم ==
تا کنون ۷ وزیر در [[دولت یازدهم]] از مجلس کارت زرد دریافت کردند که از بین آنان [[رضا فرجی‌دانا]] در ۲۹ مرداد ۱۳۹۳ استیضاح شدشد، همچنین [[محمدرضا نعمت‌زاده]]، ۲ بار از مجلس کارت زرد گرفته است. اسامی آن‌ها به ترتیب زیر است:<ref>[http://www.tabnak.ir/fa/mobile/news/363198 اولین کارت زرد مجلس به وزیر اقتصاد]</ref><ref>[http://www.tabnak.ir/fa/mobile/news/363257 وزیر امور اقتصادی و دارایی پس از اظهارات ولی‌الله سیف رئیس کل بانک مرکزی درخصوص تعیین نرخ کف بازار برای دلار مورد سئوال نمایندگان مجلس قرار گرفت]</ref><ref>[http://farsnews.com/newstext.php?nn=13921008000073 فرجی‌دانا از خانه ملت کارت زرد گرفت]</ref><ref>[http://www.tasnimnews.com/Home/Single/234355 فرجی دانا از مجلس کارت زرد گرفت + با آغاز به کار وزیر جدید علوم، وی در همان ماه‌های اولیه جعفر میلی‌منفرد را به‌عنوان معاون آموزشی و جعفر توفیقی را به‌عنوان مشاور عالی خود منصوب کرد. نمایندگان بلافاصله به فرجی دانا اعتراض کردند.]</ref><ref>[http://www.rouhaninews.com/18477-مجلسی-ها-به-جنتی-هم-کارت-زرد-دادند.html مجلسی‌ها به جنتی هم کارت زرد دادند.]</ref><ref>[http://www.jamejamonline.ir/NewsPreview/1336390421038452271 جنتی کارت زرد گرفت]</ref><ref>[http://www.asriran.com/fa/news/331668 چهارمین کارت زرد مجلس به فانی رسید]</ref><ref>[http://www.asriran.com/fa/news/342356 کارت زرد مجلس به وزیر کشور به خاطر حجاب ]</ref><ref>[http://www.asriran.com/fa/news/346022 ششمین کارت زرد دولت یازدهم به وزیر صنعت رسید]</ref><ref>[http://www.asriran.com/fa/news/367557 وزیر تعاون از مجلس کارت زرد گرفت ]</ref><ref>[http://www.tabnak.ir/fa/news/452501 کارت زرد مجلس به ربیعی]</ref><ref>[http://www.isna.ir/fa/news/93100904487 دومین کارت زرد مجلس به وزیر صنعت ]</ref>
 
{|class="wikitable"
|-
| ۶ || [[محمدرضا نعمت‌زاده]] || [[وزارت صنعت، معدن و تجارت ایران|وزیر صنعت، معدن و تجارت]] || [[حسن کامران دستجردی]] || [[۲۴ تیر]] [[۱۳۹۳]] || ۲۳۷ || ۱۱۱ || ۱۰۱ || ۱۴ || عدم پرداخت مستمری بازنشستگان صنعت فولاد
|-
|-
| ۷ || [[علی ربیعی]] || [[وزارت کار و امور اجتماعی ایران|وزیر کار و امور اجتماعی]] || [[محمدرضا پورابراهیمی داورانی]] || [[۴ آذر]] [[۱۳۹۳]] || ۲۱۹ || ۹۸ || ۹۵ || ۱۱ || ملاک در انتخاب و انتصاب مدیران صندوق‌های زیر مجموعه وزارت تعاون یعنی صندوق بازنشستگی کشوری و تامین اجتماعی چیست؟
|-
| ۸ || [[محمدرضا نعمت‌زاده]] || [[وزارت صنعت، معدن و تجارت ایران|وزیر صنعت، معدن و تجارت]] || [[سید ناصر موسوی لارگانی]] و [[زهره طبیب‌زاده نوری]] || [[۹ دی]] [[۱۳۹۳]] || ۲۱۹ || ۱۰۲ || ۸۷ || ۱۵ || علت واردات بی ضابطه کالاهای اساسی و صدور مجوز واردات کالاهای دور و همچنین واردات بی‌رویه برنج و خودروی سواری لوکس.
|-
|}