تفاوت میان نسخه‌های «بزه»

۲۶ بایت اضافه‌شده ،  ۴ سال پیش
جز
'''جُرم''' یا '''بزه'''،<ref>مصوب [[فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی]]</ref>، به معنی هر انجام هر نوع رفتار یا ترک رفتاریست که [[قانون]] را نقض می‌کند و [[مجازات]] در پی دارد. اهمیت نسبی جرایم مختلف و شیوه کیفر دادن فعالیت‌های مجرمانه؛ در طول [[تاریخ]] و در جوامع مختلف، متفاوت بوده‌است.
 
جرم و جنایت و بزهکاری از مفاهیم کلیدی در [[حقوق جزا]]، [[جامعه شناسیجامعه‌شناسی]] و [[روان‌شناسی]] هستند.
 
== تاریخچه ==
ماهیت رفتار مجرمانه معمولاً توسط مقامات دولتی تعریف می‌شود. با این حال در [[فرهنگ]]‌های مختلف، ماهیت جرایم متفاوت است. در طول [[تاریخ]] نیز، جرایم بسیار تفاوت کرده‌اند. به ویژه جانشینی [[نظام اجتماعی]] صنعتی به جای جوامع سنتی روستایی؛ باعث تغییر ماهیت جرایم در بسیاری از [[کشور|کشورها]] شد.
 
=== جرایم در [[اروپا]] ===
در [[اروپا|اروپای]] پیش از [[انقلاب صنعتی]]، بزرگ‌ترین جرایم، که بالاترین [[کیفر|کیفرها]] را دریافت می‌کردند، ماهیت مذهبی داشتند، یا جرایمی بودند که علیه اموال و دارایی فرمانروا یا [[طبقه بالا]] صورت می‌گرفتند. [[بدعت]] در دین (اعلام عقاید مذهبی غیرمسیحی)، تجاوز به مقدسات، [[کفرگویی]]، سرقت اموال [[کلیسا]]؛ برای زمان طولانی در بسیاری از کشورهای اروپایی [[مجازات مرگ]] داشت. شکار یا ماهی‌گیری، بریدن درختان و بوته‌ها، چیدن میوه‌ها در زمین‌های شاه و اشراف توسط مردم عادی نیز از جرایمی بود که در بسیاری از موارد کیفر مرگ داشت. قتل یک فرد عادی توسط دیگری جرم بااهمیت تلقی نمی‌گردید و متهم اغلب می‌توانست با پرداخت [[خون‌بها]] به خویشاوندان مقتول، جنایت خود را جبران کند. پس از انقلاب صنعتی، ماهیت جرایم نیز تغییر کرد و پس از قرن نوزدهم، دیگر کسی در اروپا به جرم کفرگویی، اعدام نمی‌شد؛ امروزه نیز جرایمی مانند سرقت اموال کلیسا تخلفات جزئی محسوب می‌شوند.
 
=== جرایم در [[ایران]] ===
{{بخش-خرد}}
در آبان 1394۱۳۹۴ رئیس سازمان زندان هازندان‌ها و اقدامات تامینیتأمینی و تربیتی کشور اعلام کرد سالانه حدود 500۵۰۰ هزار نفر وارد زندان هایزندان‌های کشور می شوندمی‌شوند که 70۷۰ درصد آنان شغل ثابت ندارند و دچار مشکلات شدید اقتصادی هستند.<ref>[http://www.irna.ir/fa/News/81825349/ سالانه 500 هزار نفر وارد زندان هایزندان‌های کشور می شوندمی‌شوند] . [خبرگزاری جمهوری اسلامی(ایرنا) http://www.irna.ir]</ref>
 
== علت پدید آمدن جرم ==
[[نظریه برچسب‌زنی]] که فرض می‌کند برچسب زدن به فردی به عنوان مجرم؛ رفتار جنایت‌کارانه‌اش را تقویت خواهد کرد، دارای اهمیت است زیرا مبتنی بر این اصل است که هیچ عملی ذاتاً تبهکارانه یا طبیعی نیست.
 
=== میزان جرم ===
 
=== انواع جرایم ===
* جرم مدنی به افعالی گفته می‌شود که به دیگری زیان رسانده و شخص را به جبران آن زیان ملتزم می‌داند. با اینکه در جرایم کیفری معمولاً وجود عمد و سوء نیت مجرم لازم است در جرایم مدنی ممکن است بر اثر بی‌احتیاطی و اهمال صورت پذیرند.<ref>اردبیلی، ''حقوق جزای عمومی،'' ص ۱۲۱-۱۲۲۱۲۱–۱۲۲</ref>
* جرم یا تخلف انتظامی به نقض مقررات صنفی یا گروهی اجتماعاتی که شخص در آن عضو است گفته می‌شود. ارتکاب این‌گونه جرایم در مراجع خاص همان گروه‌ها رسیدگی می‌شود و مجازات‌های متنوعی از توبیخ و تذکر تا اخراج دائم از گروه را ممکن است در پی داشته باشد.<ref>اردبیلی، ''حقوق جزای عمومی،'' ص ۱۲۳</ref>
* جرایم یقه‌سفیدان و قدرتمندان به جرایمی اطلاق می‌شود که توسط افرادی که در [[قشر|قشرهای]] مرفه‌تر [[جامعه]] مانند [[طبقه بالا]] و [[طبقه متوسط]] قرار دارند؛ انجام می‌شوند.
* جرایم سازمان یافته به شکل‌های نهادینه شده فعالیت مجرمانه گفته می‌شود که بسیاری از ویژگی‌های سازمان‌های رسمی در آن ظاهر می‌شوند، اما فعالیت‌هایی که انجام می‌شود به طور منظم غیرقانونی است.
* جرایم بی قربانی، به فعالیت‌هایی گفته می‌شود که افراد کم‌وبیش آزادانه به آن‌ها اشتغال می‌ورزند، اما به عنوان فعالیت‌های غیرقانونی تعریف شده‌اند.
* جرایم عمومی به فعالیت مجرمانه (از نظر قانون‌گذار) گفته می‌شود که قربانی خاصی نداشته و به کل جامعه و خواست آن اعم از باورها٬باورها، عفت عمومی٬عمومی، امنیت روانی و غیره زیان می‌رساند<ref>ویکی‌پدیا انگلیسی[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Offence_(law)&oldid=444976196 Offence (law)] بازبینی ۱۵ اوت ۲۰۱۱</ref>
گاه نیز جرایم را بر حسب شدت آن‌ها با نام‌های متفاوتی مشخص می‌کنند. برای مثال در قانون مجازات عمومی سابق ایران جرایم به ترتیب شدت به ''جنایت، جنحه و خلاف'' تقسیم می‌شدند یا در [[قانون جزای افغانستان]]، جرایم با توجه به شدت به سه دسته «جنایت، جنحه و قباحت» تقسیم شده‌اند.<ref>ماده ۲۳ قانون جزای افغانستان (مصوب ۱۳۵۵)</ref>
 
جرایم مذهبی هم دسته‌ای دیگر از جرایم است که بیشتر به [[گناه]] معروفند. این جرایم نقض دستورات خداوند در باور معتقدان به یک دیدگاه مذهبی است. در برخی مذاهب و برخی جوامع این اختیار به مراجع قضائی دنیوی هم داده شده که این نقض دستورات را مجازات کنند.
 
== [[جرائم سیاسی ومطبوعاتی]] ==
رسیدگی به جرایم سیاسی و مطبوعاتی علنی است و با حضور [[هیأتهیئت منصفه]] در محاکم دادگستری صورت می گیردمی‌گیرد. نحوه انتخابانتخاب، ، شرایط ،شرایط، اختیارات [[هیأتهیئت منصفه]] و تعریف [[جرم سیاسی]] را قانون براساس موازین اسلامی معین می کندمی‌کند.<ref>اصل۱۶۸قانون اساسی</ref>
 
جرائم مطبوعاتی هم اکنون دردادگاه مطبوعات با حضور هیاتهیئت منصفه تشکیل میشودمی‌شود اما چون جرم سیاسی هنوز بموجب قانون مشخص نگردیده است لذا رسیدگی به جرائم سیاسی همانند سایر جرائم عمومی است <ref>قانون مطبوعات</ref>
رسیدگی به جرایم سیاسی و مطبوعاتی علنی است و با حضور [[هیأت منصفه]] در محاکم دادگستری صورت می گیرد. نحوه انتخاب ، شرایط ، اختیارات [[هیأت منصفه]] و تعریف [[جرم سیاسی]] را قانون براساس موازین اسلامی معین می کند.<ref>اصل۱۶۸قانون اساسی</ref>
جرائم مطبوعاتی هم اکنون دردادگاه مطبوعات با حضور هیات منصفه تشکیل میشود اما چون جرم سیاسی هنوز بموجب قانون مشخص نگردیده است لذا رسیدگی به جرائم سیاسی همانند سایر جرائم عمومی است <ref>قانون مطبوعات</ref>
 
== پانویس ==
{{پانویس}}
 
== جستارهای وابسته ==
* [[قانون]]
* [[حقوق کیفری]]
* [[اعدام]]
 
== منابع ==
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Crime&oldid=192696213 |عنوان = Crime|زبان = انگلیسی|بازیابی =۲آوریل ۲۰۰۹}}
۴۹٬۷۹۷

ویرایش