تفاوت میان نسخه‌های «خزه»

۶۶ بایت اضافه‌شده ،  ۴ سال پیش
جز
برچسب‌ها: ویرایش با تلفن همراه ویرایش با مرورگر تلفن همراه
جز (ربات ردهٔ همسنگ (۲۶) +نشانی+املا+مرتب (۱۱.۵ core): + رده:نخستین پیدایش‌های موجود کربنیفر)
خزه‌ها گیاهانی هستند که به طور گروهی می‌رویند و گاهی تشکی نرم و مخمل مانند و گاهی فرشی گسترده پدید می‌آورند.به ندرت می‌توان خزه‌ای را تنها پیدا کرد.در جنگل مانند فرشی سبز رنگ روی خاک مرطوب گسترده می‌شوند، روی قطعه چوب‌های در حال پوسیدن را می‌گیرند و در قسمت پایین [[پوست درخت]]‌ها می‌رویند.بهترین موقع برای دیدن خزه‌ها اول بهار است، یعنی وقتی که سایر گیاهان آن‌ها را نمی‌پوشانند. و همچنین اسپوروفیت‌های خزه در فروردین و اردیبهشت مشهود است.
 
خزه ها معمولامعمولاً از 1-10 سانتی متر طول دارند. بزرگترین خزه ی شناخته شده در جهان داوسنیا [[Dawsonia]] است که می تواند تا 50 سانتی متر رشد کند. خزه ها معمولامعمولاً با [[گلسنگ]] نیز اشتباه گرفته می شوند.[[گلسنگ]] حاصل [[هم زیستی]] نوعی کپک با جلبکها است.استفاده ی تجاری از خزه ها برای اهداف تزئینی است مثل زیباسازی محیط باغ یا گلخانه و گل فروشی در حالی که استفاده ی سنتی از آن برای عایق است.خزه ها توانایی جذب آب تا 20 برابر وزن خود را دارند.به بخش ریشه مانند خزه [[ریزوئید]] گفته میشوند که با اینکه مثل نخ نازکند همانند لنگری خزه را محکم نگه می دارند.
 
== جهت یابی با خزه گیان ==
خزه‌ها در محیط‌های مرطوب و نم دار می‌رویند و از این ویژگی در پیدا کردن جهت‌های جغرافیایی استفاده می‌شود. به گونه‌ای که اگر بر روی درختی خزه دیدیم در نیمکره ی شمالی آن وجه درخت که خزه دارد شمال است( یعنی در شمال درخت می‌روید) و طرف دیگر که خالی است جنوب. همچنین برای یافتن جهت در نیمکره ی جنوبی روش بالا عکس می‌شود. این بدان علت است که در نیمکره ی شمالی خورشید در جنوب آسمان حرکت می‌کند و در نتیجه سمتی از در خت همیشه رو به روی خورشید است و همواره خشک است که در نتیجه خزه‌ها نمی‌توانند در این سمت روبروی خورشید زندگی کنند. در نیمکره ی جنوبی خورشید در شمال آسمان حرکت می‌کند و در نتیجه خزه‌ها در جنوب درخت می‌رویند.
 
== رشد و تولید مثل ==
خزه‌ها در بهار [[تولید مثل]] می‌کنند.ساقهٔ بلندی که کپسولی کوچک و بیضی شکل روی آن قرار دارد، از نوک هر شاخهٔ برگ دار می‌روید.
 
== چرخه ی جنسی ==
خزه گیان از گیاهانی هستند که بدون دانه [[تولید مثل جنسی]] می‌کنند. زندگی گیاه شامل دو مرحله ی گامتوفیتی (هپلوئیدی) و اسپوروفیتی (دیپلوئیدی)است. گامتوفیت خزه گیاه اصلی سبز آن است و بزرگتر از اسپوروفیت است. خزه دارای گامتوفیت نرو ماده است که در راس هر کدام به ترتیب آنتریدی و آرکگن تشکیل می‌شود. در آنتریدی٫ آنتروزوئید(گامت نر) و در آرکگن٫ [[سلول تخم]] زا(گامت ماده)که هر دو هاپلوئید اند از طریق میتوز تولید می‌شود. سپس آنتروزوئید از آنتریدی خارج شده و توسط آب‌های سطحی بوسیله ی دو تاژک٫ خود شنا کرده و خود را به درون آرکگن و به سلول تخم زا می‌رساند و در ارکگن با تخم زا لقاح یافته و سلول دیپلوئید تخم را می‌سازد. تخم(زیگوت) از درون آرکگن میتوز می‌کند و بزرگتر می‌شود و اسپوروفیت خزه که همواره متصل به گامتوفیت ماده است را بوجود می‌آورد. لازم به ذکر است که اسپوروفیت خزه فتوسنتز نمی‌کند و از نظر غذایی کاملاً به گامتوفیت سبز ماده وابسته است. پس از مدتی اسپوروفیت به مرحله ی بلوغ می‌رسد و دارای تار(میله)ی می‌شود که در راس آن کپسول(هاگدان) وجود دارد. در هاگدان سلولی دیپلوئید به نام سلول مادر هاگ میوز داده و هاگ(هاپلوئید) را بوجود می‌آورد. در این حالت خزه دوباره وارد مرحله ی هاپلوئیدی می‌شود. با بازشدن هاگدان هاگ‌ها پراکنده شده و در محیط مناسب مرطوب هر کدام رشد می‌کنند(از طریق میوز) و دوباره گامتوفیت‌های نر و ماده را می‌سازند و این چرخه همواره ادامه می‌یابد. نکته ی جالبی که در خزه‌ها وجود دارد اینست که آن‌ها تنها یک نوع هاگ تولید می‌کنند ولی حاصل میتوز و رشد این هاگ‌ها دو نوع گامتوفیت نر و ماده است.
** [https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Moss_life_Cycle.jpg/800px-Moss_life_Cycle.jpg عکس چرخه ی زندگی خزه]**
 
**[https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Moss_life_Cycle.jpg/800px-Moss_life_Cycle.jpg عکس چرخه ی زندگی خزه]**
 
== منابع ==
* دانشنامه آکسفورد
* زیست شناسی و آزمایشگاه 2
 
 
 
[[رده:جلبک‌شناسی]]
[[رده:مقاله‌های دانشنامه رشد]]
[[رده:نخستین پیدایش‌ها در میسیسیپین]]
[[رده:نخستین پیدایش‌های موجود کربنیفر]]
۴٬۱۶۸٬۷۰۸

ویرایش