تفاوت میان نسخه‌های «نائورو»

جز
جز
{{Coord|-۰٫۵۲۷۲۸۸|۱۶۶٫۹۳۶۷۲۴|display=title}}
{{جعبه اطلاعات کشور
|نام اصلی=جمهوری نائورو{{سخ}}''Ripublik Naoero'' |
|نام عادی= نائورو|
|تصویر پرچم=Flag of Nauru.svg |
|تصویر نشان ملی= Coat of arms of Nauru.svg |
|شعار ملی = خواست خدا پیش از هر چیز |
|نوع حاکمان= [[رئیس جمهور]] |
|نام حاکمان= [[مارکوس استفان]] |
|نحوه تشکیل = استقلال |
|موارد منجر به تشکیل = از [[استرالیا]]، [[نیوزیلند]]{{سخ}}و [[بریتانیای کبیر]] |
|تاریخ تشکیل =[[۳۱ ژانویه]] [[۱۹۶۸ (میلادی)|۱۹۶۸]]
|مساحت= ۲۱ |
درصد آبها = جزئی |
سال براوردبرآورد جمعیت = [[۲۰۰۸]] |
|جمعیت=۹۳۷۸|
|رتبه جمعیت= ۲۱۵ |
|رتبه تراکم جمعیت = ۱۴ام |
|واحد پول= [[دلار استرالیا]] |
|کد واحد پول= AUD |
|منطقه زمانی= +۱۲ |
|منطقه زمانی تابستانی = UTC |
utc = |
dst = |
|دامنه اینترنتی= [[.nr]] |
|پیش‌شماره تلفنی= ۶۷۴ |
}}
نائورو در قدیم «جزیره دلپذیر» (Pleasant Island) نامیده می‌شد و در سال ۱۹۶۸ مستقل شد.
 
زبان‌های رسمی این کشور انگلیسی و [[زبان نائورویی|نائورویی]] هستند و واحد پول رایج در آن [[دلار استرالیا]] است. نائورو با 10084۱۰۰۸۴ نفر جمعیت، کم‌جمعیت‌ترین کشور جهان پس از واتیکان است. کشور نائورو هم‌چنین با ۲۱ کیلومتر مربع مساحت، کوچک‌ترین جمهوری در جهان است. نزدیک‌ترین همسایه آن [[جزیره بانابا]] در کشور [[کیریباتی]] است که در ۳۰۰ کیلومتری شرق نائورو واقع شده‌است.
 
۵۸ درصد از مردم نائورو از قوم نائورویی هستند که آمیزه‌ای است دو نژاد [[پلینزیایی]] و [[میکرونزیایی]]. ۲۶ درصد از مردم این کشور از تبار جزایرنشینان اقیانوس آرام، ۸ درصد اروپایی‌تبار و ۸ درصد نیز چینی هستند. دین اصلی مردم این کشور مسیحیت است. ۱۰ درصد از مردم نائورو نیز [[بهایی]] هستند که با این حساب این کشور بالاترین درصد بهاییان نسبت به جمعیت در میان کشورهای جهان را دارد، ۹ درصد از جمعیت نائورو نیز بودایی و ۲٫۲ درصد مسلمان هستند.
 
پیشه اصلی اهالی جزیره، [[آبزی‌پروری]] بود و با به دام انداختن بچه‌ماهی‌های [[ایبیجا]]، آن‌ها را در آب شیرین [[تالاب بوآدا]] پرورش داده و به این طریق منبع غذایی مطمئنی برای خود ترتیب می‌دادند.
نارگیل و میوه [[پاندانوس]] از دیگر مواد خوراکی اهالی بود.<ref name=pollock>{{یادکرد کتاب| author=Pollock, Nancy J|chapter=5: Social Fattening Patterns in the Pacific—the Positive Side of Obesity. A Nauru Case Study|editor=De Garine, I|title=Social Aspects of Obesity|pages=87–111|publisher=Routledge|year=1995}}</ref><ref name=spennemann />{{سخ}}
نام نائورو احتمالاً از واژه نائورویی Anáoero گرفته شده که به معنی «به ساحل می‌روم» است.<ref name=west>{{cite encyclopedia|encyclopedia=Encyclopedia of the Peoples of Asia and Oceania|title=Nauruans: nationality|pages=578–580|last=West|first=Barbara A|isbn=9781438119137978-1-4381-1913-7|year=2010|publisher=Infobase Publishing}}</ref>
 
نخستین فرد غربی که از این جزیره بازدید کرد ناخدا و شکارچی نهنگ اهل بریتانیا «[[جان فرن]]» بود که در سال ۱۷۹۸ به این جزیره رسید و آن را «جزیره دلپذیر» نامید. از آن پس جزیره‌نشینان رفته‌رفته با اروپایی‌های شکارچی [[نهنگ]] و با بازرگانان تماس پیدا کردند و این شکارچیان منابع جزیره را تحلیل برده و آب شیرین جزیره را نیز بیش از اندازه مصرف کردند.<ref name=spennemann>{{یادکرد ژورنال|last=Spennemann|first=Dirk HR|journal=Aquaculture International|date=January 2002|volume=10|issue=6|pages=551–562|doi=10.1023/A:1023900601000|title=Traditional milkfish aquaculture in Nauru}}</ref> در این زمان افراد شورشی جداشده از کشتی‌های اروپایی شروع به زندگی در این جزیره کردند. جزیره‌نشینان بومی نائورو با غربیان به دادوستد پرداخته و در قبال تحویل خوراک، از آن‌ها [[شراب نخل]] و اسلحه دریافت کردند.<ref>{{یادکرد ژورنال|last=Marshall|first=Mac|coauthors=Marshall, Leslie B|title=Holy and unholy spirits: The Effects of Missionization on Alcohol Use in Eastern Micronesia|journal=Journal of Pacific History|date=January 1976|volume=11|issue=3|pages=135–166|doi=10.1080/00223347608572299}}</ref> این سلاح‌ها در خلال جنگ ۱۰ساله قبیله‌ای نائورو که در سال ۱۸۷۸ آغاز شد استفاده شد.<ref>{{یادکرد ژورنال|journal=New York Law School Journal of International and Comparative Law|title=Nauru v. Australia|author=Reyes, Ramon E, Jr|volume=16|issue=1–2|year=1996|url=http://heinonline.org/HOL/LandingPage?collection=journals&handle=hein.journals/nylsintcom16&div=6&id=&page=}}</ref>
 
نائورو در سال ۱۸۸۸ ضمیمه آلمان شد و به عنوان بخشی از منطقه تحت‌الحمایه [[جزایر مارشال]] آلمان در آمددرآمد.<ref name=firth>{{یادکرد ژورنال|last=Firth|first=Stewart|title=German labour policy in Nauru and Angaur, 1906–1914|journal=The Journal of Pacific History|date=January 1978|volume=13|issue=1|pages=36–52|doi=10.1080/00223347808572337}}</ref> ورود آلمانی‌ها به جنگ داخلی پایان داد، و پادشاهان به عنوان حاکمان این جزیره استقرار یافتند. نامدارترین پادشاه این دوران، [[آوویدیا]] نام داشت. مبلغان مسیحی از [[جزایر گیلبرت]] در سال ۱۸۸۸ به نائورو رسیدند.<ref>{{یادکرد کتاب|author=Ellis, AF|year=1935|title=Ocean Island and Nauru&nbsp;– their story|publisher=Angus and Robertson Limited|pages=29–39}}</ref> مهاجران آلمانی این جزیره را '''ناوُدو''' یا '''اُناوِرو''' می‌نامیدند.<ref>{{یادکرد کتاب|title=Deutsche Rundschau für Geographie und Statistik|author=Hartleben, A|year=1895|page=429}}</ref>
آلمانی‌ها برای تقریباً سه دهه بر نائورو حکومت کردند. [[روبرت راش]]، یک تاجر آلمانی که با یک زن بومی ازدواج کرد، نخستین اداره‌کننده جزیره بود و در سال ۱۸۹۰ منصوب شد.<ref name=hill>{{یادکرد کتاب|last=Hill|first=Robert A (ed)|title=The Marcus Garvey and Universal Negro Improvement Association Papers|year=1986|publisher=University of California Press|isbn=9780520058170978-0-520-05817-0|chapter=2: Progress Comes to Nauru|volume=5}}</ref>
 
[[آلبرت الیس فولر]] کاوشگر در سال ۱۹۰۰ در نائورو [[فسفات]] کشف کرد.<ref name=firth /> شرکت فسفات اقیانوس آرام بهره‌برداری از ذخایر فسفات را در سال ۱۹۰۶ با توافق با آلمان آغاز کرد و اولین محموله خود را در سال ۱۹۰۷ صادر کرد.
در سال ۱۹۱۴، با وقوع [[جنگ جهانی اول]]، نائورو توسط نیروهای استرالیایی تصرف شد. استرالیا، نیوزیلند و بریتانیا در سال ۱۹۱۹ «توافقنامه جزیره نائورو» را به امضا رساندند که برپایه آن نهادی به نام کمیسیون فسفات بریتانیا (BPC) ایجاد شد و حق استخراج معادن فسفات به این نهاد اختصاص یافت.
 
 
نائورو یکی از سه جزیره صخره‌ای بزرگ حاوی [[فسفات]] در اقیانوس آرام بود (جزیره [[بانابا]] در [[کیریباتی]] و [[ماکتئآ]] در پلینزی فرانسه، دو جزیره فسفاتی دیگر بودند). ذخایر فسفات در نائورو امروزه تقریباً به طور کامل استخراج شده‌است. استخراج فسفات در فلات مرکزی، پهنه‌ای از زمین‌های بی‌ثمر مملو از تیزه‌های دندانه‌دار از جنس [[سنگ آهک]] به‌جا گذاشته که بلندی این تیزه‌ها گاه تا ۱۵ متر (۴۹ فوت) می‌رسد.{{سخ}}
معدنکاری فسفات حدود ۸۰ درصد از زمین‌های نائورو را ویران کرده‌است، و منطقه ویژه اقتصادی پیرامون را نیز تحت تاثیرتأثیر قرار داده‌است. برآورد می‌شود که ۴۰ درصد از زیست دریایی به خاطر روان شدن گل و لای و [[رواناب]] فسفات کشته شده‌اند.
 
تنها حدود ۶۰ گونه‌های [[گیاه آوندی]] بومی‌شده در این جزیره یافت شده‌است که هیچ یکهیچ‌یک از آن‌ها [[بومی‌زاد]] نیستند. کشت نارگیل، معدنکاری، و ورود گونه‌های تازه، اختلالی جدی برای گیاهان بومی ایجاد کرده‌است. این جزیره هیچ [[پستاندار]] خشکی‌زی بومی ندارد، اما حشرات بومی، خرچنگ زمینی، و پرندگانی چون [[سسک نیزار]] از جانوران بومی نائورو هستند. کشتی‌هایی که به نائورو آمده‌اند با خود موش، گربه، سگ، خوک، و مرغ را از جزایر پلی‌نزی به نائورو آورده‌اند.
 
منابع آب شیرین طبیعی در نائورو محدود است. مخازن ذخیره‌سازی آب باران بر روی پشت بام در بسیاری از خانه‌ها دیده می‌شود، اما جزیره‌نشینان عمدتاً وابسته به سه کارخانه [[آب‌شیرین‌کن]] هستند که در بنگاه خدمات شهری نائورو مستقر است.
 
آب و هوای نائورو به دلیل نزدیکی به خط استوا و اقیانوس در طول سال گرم و بسیار مرطوب است. نائورو بین نوامبر و فوریه شاهد ریزش باران‌های موسمی است، اما به طور معمول با توفان روبه‌رو نمی‌شود. میزان بارندگی سالانه بسیار متغیر است و تحت تاثیرتأثیر پدیده [[ال نینو]] و [[نوسان جنوبی]] قرار دارد و در این جزیره چند مورد خشکسالی قابل توجه نیز ثبت شده‌است.
 
دمای هوا در نائورو در محدوده بین ۲۶ درجه سانتی‌گراد (۷۹° [[فارنهایت]]) و ۳۵ درجه سانتی‌گراد (۹۵° فارنهایت) در روز و بین ۲۲ درجه سانتی‌گراد (۷۲° فارنهایت) و ۳۴ درجه سانتی‌گراد (۹۳° فارنهایت) در شب قرار دارد.
 
== تقسیمات کشوری ==
 
نائورو به چهارده استان تقسیم شده‌است که این استان‌ها در هشت حوزه انتخابی قرار دارند.
 
{| class="wikitable sortable"
|- class="hintergrundfarbe6"
! شماره || استان || به حروف لاتین|| نام پیشین || مساحت{{سخ}}([[هکتار]]) || جمعیت{{سخ}}(۲۰۰۵) || شمار روستاها || تراکم جمعیت{{سخ}}نفر/هکتار
|-
| style="text-align:right;"| ۱ || [[آیوو]] || Aiwo || Aiue || style="text-align:right;"| ۱۰۰ || style="text-align:right;"| ۱٬۰۹۲ || style="text-align:right;"| ۸ || style="text-align:right;"| ۱۰٫۹
| style="text-align:right;"| ۲ || [[آنابار]] || Anabar || Anabar || style="text-align:right;"| ۱۴۳ || style="text-align:right;"| ۵۰۲ || style="text-align:right;"| ۱۵ || style="text-align:right;"| ۳٫۵
|-
| style="text-align:right;"| ۳ || [[آنتان]] || Anetan || Añetañ || style="text-align:right;"| ۱۰۰ || style="text-align:right;"| ۵۱۶ || style="text-align:right;"| ۱۲ || style="text-align:right;"| ۵٫۲
|-
| style="text-align:right;"| ۴ || [[آنیباره]] || Anibare || Anybody || style="text-align:right;"| ۳۱۴ || style="text-align:right;"| ۱۶۰ || style="text-align:right;"| ۱۷ || style="text-align:right;"| ۰٫۵
| style="text-align:right;"| ۱۴ || [[یارن]] || Yaren || Moqua || style="text-align:right;"| ۱۵۰ || style="text-align:right;"| ۸۲۰ || style="text-align:right;"| ۷ || style="text-align:right;"| ۵٫۵
|- style="background: #CCC;" | class="sortbottom"
| &nbsp; ||'''نائورو''' || '''Nauru''' || Naoero || style="text-align:right;"| ۲٬۱۳۰ || style="text-align:right;"| ۱۱٬۲۱۸ || style="text-align:right;"| ۱۶۹ || style="text-align:right;"| ۵٫۳
|}
 
 
== پیوند به بیرون ==
 
{{چپ‌چین}}
* [http://www.un.int/nauru/ Nauru, Permanent Mission to the United Nations]
* [http://www.ourairline.com.au/ Our Airline] - the former Air Nauru
* [http://www.southpacific.org/map/airnauru.html Our Airline Flight Schedule]
* [http://www.discovernauru.com/ Discover Nauru] The Official Nauru Tourism Website
* [http://cenpac.net.nr/ CenPac] - The ISP of the Republic of Nauru
* [http://www.thislife.org/Radio_Episode.aspx?episode=253 Radio program "This American Life" featured a ۳۰-minute story on Nauru]
* [http://dmoz.org/Regional/Oceania/Nauru Open Directory Project - ''Nauru''] directory category