تفاوت میان نسخه‌های «کنفوسیوس»

جز
جز (ربات ردهٔ همسنگ (۳۰) +مرتب (۱۴.۹ core): + رده:اهالی تایفو)
[[پرونده:Confucius Tang Dynasty.jpg|بندانگشتی|نگاره‌ای از کنفوسیوس، اثر [[وو دائوزی]] (۶۸۰-۷۴۰۶۸۰–۷۴۰)، نگارگر دودمان [[تانگ]].]]
'''کُنفُوسیوس''' مشهورترین [[فلسفه چینی|فیلسوف]]، نظریه‌پرداز سیاسی و معلم چینی است که در [[چین باستان]] زندگی می‌کرد.<ref name="britanica">{{یادکرد وب | عنوان=Confucius | نشانی=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/132184/Confucius#ref391461 | ناشر= [[دانشنامه بریتانیکا|Encyclopædia Britannica]] | تاریخ بازبینی=26 June 2013 | کد زبان=en}}</ref> وی در [[۵۵۱ (پیش از میلاد)|۵۵۱ پیش از میلاد]] در ایالت کوچک لو که امروزه بخشی از استان جدید [[شاندونگ]] است متولد شد و در [[۴۷۹ (پیش از میلاد)|۴۷۹ پیش از میلاد]] در گذشت. والدینش، که در زمان کودکی او زندگی را بدرود گفتند، او را کونگ - چیُو نامیدند. کنفوسیوس از کلمهٔ کونگ فوزِ، به معنای «استاد بزرگ، کونگ» گرفته شده‌است.
 
== نام ==
اسم «کنفوسیوس» در زبان چینی «کونگ فوزی» است که یونانیان با افزودن پسوند "«یوس"» در پایان نام او، آن را به «کنفوسیوس» دگرگون کردند که در جهان بیش تر بدین نام شناخته شده استشده‌است.
 
== زندگی ==
 
پدرِ کنفوسیوس، [[شولیانگ هو]]، افسری بازنشسته بود که با شرکت در جبهه‌های نبرد موفّق شده بود رضایت پادشاه را به دست آورده و زمین‌هایی را به تملّک خود درآورد. شولیانگ سه همسر داشت که هیچ‌کدام از آنها نتوانسته بودند برایش پسری بزایند؛ نُه دختر او نیز همه ازدواج کرده و به خانواده‌های دیگر پیوسته بودند. به همین دلیل، در سال ۵۵۵ قبل از میلاد، شولیانگ هو، در حالی که شصت و چهار سال سن داشت، دختری پانزده ساله به نام [[یان چنگ تسای]] را به عنوانِ همسر متعه خود اختیار کرد.
چنگ تسای نیز تا مدّتی نمی‌توانست باردار شود؛ به همین دلیل – چنان کهچنان‌که از روایات سنتی آئین کنفوسیوس برمی آید – از تپّه نی چی ئو بالا رفت و بر فرازِ آن به دعا و نماز مشغول شد؛ تا این که سرانجام به کنفوسیوس حامله شد؛ به همین سبب، یکی از نام‌های کنفوسیوس «چیو» به معنی تپّه است.
 
وقتی کنفوسیوس هنوز سه سال داشت، پدرش مُرد و او را در فانگشان، واقع در لوی شرقی، به خاک سپردند. با مرگِ شولیانگ هو، کنفوسیوس و مادرش مجبور بودند از بقیه خانواده جدا شوند، به نحوی که حتّی اجازه نداشتند در مراسم خاکسپاری شولیانگ شرکت کنند. از آن جا که مادرِ کنفوسیوس، زنِ رسمیِ شولیانگ به حساب نمی‌آمد، چیزی از میراثِ شولیانگ به او نرسید و آنها از آن پس مجبور بودند در [[چاندونگ]] واقع در شرق چین به تهی دستی روزگار بگذرانند. بر اساس روایات، کنفوسیوس همچنین از کودکی به مطالعه آثاری در زمینه قربانی و آداب معبد می‌پرداخت.
وقتی کنفوسیوس هفده سال داشت، یکی از اشرافِ لو به نام چی پینگ تسو به دنبال شخصی می‌گشت که با آداب قربانی آشنایی داشته باشد؛ به همین دلیل همه عالمان شهر را به مجلسی دعوت کرد و کنفوسیوس نیز در بین آنها حاضر شد.
 
کنفوسیوس در بیست سالگی با دختری به نام [[یی چی گوان]] ازدواج کرد. این ازدواجی بود که مادرِ کنفوسیوس بین او و دخترِ دوستِ پدرش ترتیب داده بود. پس از گذشتِ دو سال از این ازدواج، یی چی گوان برای کنفوسیوس پسری زایید که کونگ لی نامیده شد. کنفسیوس دختری نیز داشته استداشته‌است که در برخی کتاب‌ها نامِ او کونگ جیو ثبت شده استشده‌است. (کونگ، نام خانوادگی کنفوسیوس است و در عرف زبان چینی نام خانوادگی پیش از نام می‌آید)
 
=== کار دولتی ===
کنفوسیوس در روزگار فرمانروایی دودمان بهار و پاییز زندگی کرد. وی در کشوری به نام لو اقامت داشت و کشور لو پیشرفته‌ترین کشور در زمینه فرهنگی بود.<ref name="دانشنامه چین">[http://persian.cri.cn/chinaabc/chapter17/chapter170204.htm دانشنامه چین]، در: China ABC، (فارسی)، بازدید: اکتبر ۲۰۰۹.</ref>
 
کنفوسیوس در بیشتر دوران عمرش از مقامات چندان بلندپایه نبود، اما دانش زیادی داشت. در چین باستان آموزش و پرورش از حقوق ویژه [[اشراف]] بود، اما کنفوسیوس با شیوه خود این حق را از آنان گرفت و خود شاگردانی را جذب کرد و به آنها آموزش داد. گفته می‌شود که وی سه هزار شاگرد داشته و در میان آنها چند تن جزو دانشمندان آینده بوده‌اند.<ref name="دانشنامه چین" />
 
کنفوسیوس در پنجاه سالگی به خدمت فرمانروایان دولت چو رسید و حکومت یکی از شهرهای بزرگ را در دست گرفت. او رسیدن به مقام حکومتی را بهترین راه ایجاد [[اصلاحات]] اجتماعی می‌دانست.
پس از آن، کنفوسیوس بیشتر عمرش را در بین ایالت‌های چین سرگردان بود. سخنان او در مورد شیوه حکومت و اخلاق حاکمان، مورد پذیرش هم‌روزگارانش واقع نشد و حتی به زندان نیز افتاد.
 
سرانجام در سال ۴۷۹ پیش از میلاد، در حالی که خود را ناموفق می‌دانست از دنیا رفت. وی آثار مهمی بر جای نهاد و شاگردان برجسته‌ای پرورش داد که آموزه‌های او را رونق بخشیدند.<ref>توفیقی، حسین، ''آشنایی با ادیان بزرگ''، تهران، سمت، ۱۳۷۹، ص۴۹-۴۸ص۴۹–۴۸.</ref>
 
=== زندگی نامهزندگی‌نامه ===
نخستین زندگی نامهٔ او ۳۷۵ سال پس از درگذشتش توسط [[سوماچیین]]، مورخ نامعتبر نوشته شد. در طول آن همه سال پس از در گذشت او، به واسطهٔ آن که فردی مشهور و برجسته و نیز حکیم بود، افسانه‌های بسیاری درباره‌اش ورد زبان‌ها بود و از این‌رو سوماچیین در اطلاعاتی که دربارهٔ او کسب کرد، وارد شد.
 
== برخی اعتقادات ==
وی آفرینش جهان را مبتنی بر قانون [[قطبیت]] می‌داند؛ به این معنی که از هستی مطلق، نخست موجودی یگانه که خود کنفوسیوس آن را قطب بزرگ می‌خواند منبعث می‌شود و همراه آن قطب دیگری که قسمت پذیر است به وجود می‌آید. این دو قطب با هم روبرو و به هم پیچیده می‌شوند. از این جااین‌جا جهان کون و فساد مانند دو نیروی قوی و ضعیف یا روشنایی و تاریکی و یا نماینده صفات مرد و زن، پا به عرصه هستی می‌گذارد و تغییر و تبدیل یافتن این دو قطب، اساس به وجود آمدن خوبی یا بدی یا خیر و شر است.
 
== متون ==
کتاب‌هایی که به کنفوسیوس و برخی از شاگردان او منسوب است، متون مقدس این آیین را تشکیل می‌دهد. این کتاب‌ها عبارتند از:
* ۱.# [[شوچینگ]] (کتاب تاریخ)؛
* ۲.# [[شی چینگ]] (کتاب شعر)؛
* ۳.# [[لی‌چی]] (کتاب شعائر یا کتاب آداب)؛
* ۴.# [[ئی چینگ]] (کتاب تبدلات)؛
* ۵.# [[چون‌چیو]] (سالنامه بهار و پاییز).
چهار کتاب نخست، گزیده‌ای از سخنان پیشینیان را نیز در بردارد،دربردارد، ولی سراسر کتاب پنجم از خود اوست.
 
چهار کتاب نخست، گزیده‌ای از سخنان پیشینیان را نیز در بردارد، ولی سراسر کتاب پنجم از خود اوست.
چهار کتاب دیگر نیز به شاگردان او منسوب است:
* ۱.# [[آموزش کبیر]] (تعلیمات دربارهدربارهٔ تقوا)؛
* ۲.# [[مرام میانه]] (میانه رویمیانه‌روی کامل)؛
* ۳.# [[جنگ ادبی]] (مجموعه گفتار کنفوسیوس)؛
* ۴. [[منسیوس]] (آثار مفسر بزرگ آیین کنفوسیوس به نام منیسوس).<ref>میرخلیلی، سید جواد، ''آیین کنفوسیوس''، در: [http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=30859#_ftn3 پژوهشکده باقرالعلوم]، بازدید: اکتبر ۲۰۰۹.</ref>