باز کردن منو اصلی

تغییرات

جز
پیوند ابهام زدایی شد: اربیتالاوربیتال اتمی, SIدستگاه بین‌المللی یکاها; پیوند برداشته شد: اشرف
در نوشته‌ای در سده چهارم پیش از میلاد در چین از نوعی سنگ [[آهن‌ربا]] صحبت شده‌است. همچنین در نوشته‌های چینی بین سال‌های ۲۰ تا ۱۰۰ پس از میلاد نیز آمده که این‌گونه سنگ سوزن را می‌رباید. [[شن‌کوا]] دانشمند برجستهٔ چینی ([[۴۱۰]] تا [[۴۷۴ (خورشیدی)|۴۷۴]] خورشیدی) نخستین کسی بود که به ویژگی جهت‌دار بودن میدان در سوی [[شمال حقیقی/موقت]] در [[ستاره‌شناسی]] پی برد و [[قطب‌نما]] را ساخت.
 
[[الکساندر نکام]] دانشمند انگلیسی نخستین اروپایی بود که در سال [[۵۶۶ (خورشیدی)|۵۶۶]] خورشیدی(۱۱۸۷ میلادی) به شرح مغناطیس پرداخت. در [[۶۴۸ (خورشیدی)|۶۴۸]] خ (۱۲۶۹ میلادی) [[پیر پلرین دمریکورت]] نخستین مقاله در شرح ویژگی‌های آهنربا را نوشت. [[اشرف]] دانشمند یمنی ۱۳ سال پس از آن به بررسی ویژگی‌های آهنربا و قطب‌نما پرداخت.
 
در [[۹۷۹ (خورشیدی)|۹۷۹]] خ (۱۶۰۰ م) [[ویلیام گیلبرت]] نمونه‌ای از کره زمین بنام [[ترلا]] ساخت و با آن اثبات کرد که زمین خود سرچشمه نیروی مغناطیس است (پیش ازین باور این بود که سرچشمه نیروی مغناطیسی [[ستاره قطبی]] است)
× بسیاری از [[ذرات]] ممان‌های مغناطیسی ذاتی ([[اسپین]]) دارند (همان‌طور که هر ذره‌ای [[جرم (فیزیک)|جرم]] و [[بار الکتریکی (امپدانس)|بار]] دارد، ممان مغناطیسی هم دارد که می‌تواند صفر باشد)
 
در مواد مغناطیسی سرچشمهٔ مغناطیس چرخش [[اوربیتال اتمی|اربیتال]]ی زاویه‌ای [[الکترون]] به دور [[هسته اتم|هسته]] و همچنین ممان ذاتی خود الکترون است (ببینید: [[ممان دوقطبی مغناطیسی الکترون]]). سرچشمه‌های دیگری نیز وجود دارند که کم‌اهمیت‌ترند مانند [[ممان مغناطیسی هسته]] که هزار بار کم اثرتر از اثر الکترون است.
 
الکترون‌ها آرایشی دارند که ممان‌هایشان همدیگر را خنثی می‌کنند بدین گونه که ممان‌های با علامت مخالف باهم جفت می‌شوند (بر اساس [[اصل طرد پاولی]]. ببینید: [[پیکره‌بندی الکترون]]) یا زیرلایه‌های الکترونی پر می‌شوند. اگر [[پیکره‌بندی الکترون]] به گونه‌ای باشد که [[لایه‌های الکترون]]ی پر نشوند یا [[الکترون جفت‌نشده]] وجود داشته باشد، جهت‌گیری اتفاقی الکترون باز هم اثر مغناطیسی را خنثی می‌کنند.
=== یکاهای SI در [[الکترومغناطیس]] ===
{| class="wikitable"
! colspan="۵" | {{tnavbar-header|[[دستگاه بین‌المللی یکاها|SI]] electromagnetism units|SI electromagnetism units}}
|-
!نماد{{GreenBookRef2nd|pages=۱۴–۱۵}}