تفاوت میان نسخه‌های «بابل (دولت‌شهر)»

جز
اصلاح فاصله مجازی + اصلاح نویسه با استفاده از AWB
(اصلاح)
برچسب‌ها: ویرایش مبدأ ۲۰۱۷ متن دارای ویکی‌متن نامتناظر
جز (اصلاح فاصله مجازی + اصلاح نویسه با استفاده از AWB)
'''بابِل''' ( به ''[[زبان اکدی]]'': '''باب‌ایلو'''، به ''بابلی کهن'': '''بابیلیم'''، به ''[[زبان عبری|عبری]]'': '''باوِل''' یا '''بابل''' בָּבֶל، به ''یونانی'': Βαβυλών به فارسی باستان: '''بابیروش''' 𐎲𐎠𐎲𐎡𐎽𐎢𐏁 (Bābirauš)<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=دانشگاه فرانکفورت آلمان|کد زبان=en|تاریخ=|وب‌گاه=http://titus.uni-frankfurt.de|نشانی=http://titus.uni-frankfurt.de/texte/etcs/iran/airan/apers/apers.htm|عنوان=Old Persian Corpus, Part No. 8, Text: DB1.}}</ref> )، یکی از نامدارترین شهرهای دوران باستان بود. این شهر از اوایل هزاره دوم پیش از میلاد تا اوایل هزاره اول پیش از میلاد، پایتخت [[تمدن بابل]] در جنوب [[میان‌رودان]](بین النهرین) و در سده هفتم و ششم پیش از میلاد که هنگام اوج شکوه و جلال آن محسوب می‌شد، پایتخت [[امپراتوری بابل نو]] ([[کلده]]) بود.
 
در ۵۳۹ پیش از میلاد، بابل توسط [[کوروش بزرگ]] بنیانگذار امپراتوری [[هخامنشی]] در [[ایران]]، فتح شد و پس از آن، مرکز ثروتمندترین [[ساتراپ]] این امپراتوری بود. به نقل از [[هرودوت]] تاریخ‌نگار [[یونان]]ی، بابل در این زمان باشکوه‌ترین شهر جهان بود و معروف است که [[باغهای معلق بابل]] یکی از [[عجایب هفت‌گانه]] جهان باستان متعلق به این شهر بود. در سال ۳۳۱ پیش از میلاد، شهر به دست [[اسکندر مقدونی]] افتاد که تصمیم داشت آنرا پایتخت قلمرو خود کند. اسکندر در همین شهر و در قصر [[بخت‌النصر]] از دنیا رفت. بابل در زمان [[سلوکیان]]، با احداث شهر بزرگ [[سلوکیه]] به عنوان پایتخت این امپراتوری و انتقال ساکنان بابل به آن شهر، اهمیت پیشین خود را از دست داد. بقایای ویران شده این شهر امروزه در استان بابل در شهر الهلال [[عراق]]، حدود ۸۸ کیلومتری جنوب [[بغداد]]، واقع شده استشده‌است.<ref>Babylon. (2010). Encyclopædia Britannica. ''Ultimate Reference Suite''.</ref>
 
== نام ==
لغت یونانی بابیلون Βαβυλών از لغت اکدی Babili گرفته شده استشده‌است. این لغت به معنای دروازه خدا یا دروازه به سمت خدا است.
 
در عهد عتیق نیز به بابل اشاره شده استشده‌است. در [[کتاب آفرینش]] (۱۱:۹) لغت بابل به معنی گیج شده از لغت بیلبل בלבל به معنای گیج کردن گرفته شده استشده‌است. در عهد عتیق آمده استآمده‌است که به دلیل گمراهی بندگان، خدا زبان واحد مردم را به هفتاد زبان در بابل تبدیل کرد و از این رو مردم در صحبت کردن با یکدیگر گیج شدند.
 
== گاهشمار تمدن بابل ==
 
== تاریخچه ==
اولین نشانه‌ها از وجود شهر بابل در لوحه‌هایی که از زمان [[سارگون اکدی]] باقی‌مانده استباقی‌مانده‌است وجود دارد. در این الواح آمده استآمده‌است که سارگون بابل را بنا کرد؛ ولیکن بعضی محققین اعتقاد دارند که این الواح شاید به سارگون بابلی و نه به سارگون اکدی اشاره می‌کنند.
 
در عهد عتیق آمده استآمده‌است که [[نمرود]] بود که شهر بابل را بنا کرد.
 
اولین سلسله بابلی توسط یک آموری به نام سومو آبوم در ۱۸۹۴ قبل از میلاد بنا شد. آموریها از [[مردمان بومی]] بین النحرین نبودند و بلکه از اقوام عشایری سامی در غرب عراق بودند. بابل دارای محدوده کوچکی بود تا اینکه در زمان حمورابی توسعه پیدا کرد. حمورابی یک سری قوانین به نام [[قوانین حمورابی]] تدوین کرد که تأثیر زیادی بر سیستم قضایی بعد از او گذاشت. بعد از مرگ حمورابی امپراتوری او به سرعت از هم پاشید. با اینکه آموریها تا سال ۱۵۹۵ قبل از میلاد دارای قدرت بودند تا اینکه توسط هیتیها که از آسیای شرقی آمدند مغلوب شدند.
 
بعد از اینکه هیتیها بابل را غارت کردند، [[کاسیها (دولت‌شهر)|کاسیها]] به بابل حمله کرده و آنرا در اختیار گرفتند. آنهاآن‌ها سلسله‌ای ایجاد کردند که تا سال ۱۱۶۰ قبل از میلاد دوام پیدا کرد. [[کاسیها (دولت‌شهر)|کاسیها]] از سلسله جبال [[زاگرس]] در حدود [[لرستان]] امروزی نشات گرفته بودند؛ ولیکن بابل سرانجام به تسلط ایلامیها و آشوریها درآمد. شاه آشوری [[توکولتی نینورتا]] در سال ۱۲۳۵ قبل از میلاد بابل را تحت کنترل گرفت.
 
تخمین زده می‌شود که در بین سالهای ۱۷۷۰ تا ۱۶۷۰ قبل از میلاد و دوباره بین سالهای ۶۱۲ تا ۳۲۰ قبلاً از میلاد بابل بزرگترین شهر دنیا بوده استبوده‌است. محققان معتقدند بابل اولین شهری بود که به جمعیت بالای ۲۰۰۰۰۰ نفر رسید.<ref>I.L. Finkel, M.J. Seymour, Babylon, Oxford University Press, 2009 {{ISBN|0-19-538540-3|en}}</ref>
 
=== بابل آشوری ===
 
=== امپراتوری بابل جدید ===
در زمان نابوپولاسر بابلیها موفق شدند که آشوریها را در سال ۶۱۲ قبل از میلاد سرنگون کنند. در این زمان بابل دوباره قدرت گرفت و در زمان فرزند او نبوکدنصر دوم (۶۰۴ تا ۵۶۱ قبل از میلاد) بابل به یکی از عجایب دنیای قدیم تبدیل شد. [[نبوکدنصر]] دستور داد که زمینهازمین‌ها دوباره بازسازی شوند، زیگوراتها دوباره ساخته شده و [[دروازه ایشتار]] ساخته شود.
 
[[نبوکدنصر]] همچنین باغهای معلق بابل را نیز ساخت که یکی از عجایب هفت‌گانه دنیای قدیم بود. گفته می‌شود که دلیل ساخت این باغها این بود که همسر نبوکدنصر که [[آمیتیس]] نام داشت از سرزمین ایران بود و برای کوه‌های بلند ایران دلتنگی می‌کرد. از این رو نبوکدنصر دستور داد این باغها را برای جلوگیری از دلتنگی او بنا کنند؛ ولیکن به دلیل اینکه هیچ آثاری از بابل باغی نمانده استنمانده‌است محل این باغها مورد اختلاف است و بعضی اعتقاد دارند که این باغها در [[نینوا]] بوده‌اند.
 
=== بابل در تسلط پارسیان ===
در سال ۵۳۹ قبل از میلاد [[کورش]] هخامنشی شاه پارسیان بابل را در جنگ اپیس شکست داد. به دلیل اینکه بابل بر روی رودخانه بنا شده بود تنها یک راه برای ورود به آن وجود داشت و بقیه دیوارها بر روی رودخانه بود. در زیر آب دروازه‌های فلزی برای جلوگیری از ورود دشمنان وجود داشت. کوروش و سربازانش مسیر آب رودخانه فرات را منحرف کرده و سربازان پارسی از زیر دیوارها وارد شهر بابل شدند. این داستان توسط [[هرودت]] به طوربه‌طور مفصل نقل شده استشده‌است و در انجیل عهد عتیق نیز آیه‌ای در مورد آن وجود دارد.<ref>هرودت، کتاب اول، بخش 191.</ref>
 
کوروش سپس دستوری صادر کرد که به کسانی که زندانی بودند از جمله یهودیان اجازه داد به سرزمین خود بازگردند و دوباره [[معبد اورشلیم]] را بازسازی کنند.<ref>http://www.britishmuseum.org/the_museum/news_and_press/statements/cyrus_cylinder.aspx</ref>
در زمان کوروش و جانشین او داریوش بابل به یکی از ساتراپهای امپراتوری هخامنشی تبدیل شد. در این زمان علوم مختلف نظیر [[ستاره‌شناسی]] و ریاضیات گسترش یافت. این شهر یکی از پایتختهای امپراتوری هخامنشیان بود.
 
شاهان هخامنشی در ابتدا تلاش کردند که برنامه‌های مذهبی ایجاد شده برای خدای [[مردوک]] را ادامه دهند؛ ولیکن در زمان داریوش سوم مالیاتهای بالا و فشار جنگهای پشت سر هم، باعث از رونق افتادن و خراب شدن زیر ساختهای بابل شد. در این زمان شورشهای زیادی علیه هخامنشیان شد که از جمله در ۵۲۲ قبل از میلاد، ۵۲۱ قبل از میلاد و ۴۸۲ قبل از میلاد بود؛ ولیکن [[شاهان هخامنشی]] تمامی این شورشها را سرکوب کردند و این شهر تا زمان حمله [[اسکندر مقدونی]] در دست آنهاآن‌ها باقی‌ماند.<ref>http://www.wsu.edu:8080/~dee/MESO/PERSIANS.HTM</ref>
 
=== در زمان یونانیها ===
در زمان اسکندر بابل دوباره رونق یافت؛ ولیکن بعد از مرگ او امپراتوری وی بین [[فرماندهان ارتش]] او تقسیم شد و جنگ داخلی ایجاد شد.
 
در این زمان جنگ داخلی شهر بابل را خالی از سکنه کرد. یک لوح باقی‌مانده از سال ۲۷۵ قبل از میلاد نشان می‌دهد که مردم بابل به سلوکیه منتقل شدند و در آنجا برای آنهاآن‌ها یک کاخ و یک معبد ایجاد شد. با این خروج مردم، بابل تقریباً پایان یافت ولیکن تا حدود یک قرن بعد قربانی‌ها در معابد انجام می‌شد. در سال ۱۴۱ قبل از میلاد در زمانی که پارتیان این منطقه را به دست آوردند بابل کاملاً خالی از سکنه بود.<ref>Joan Oates, Babylon, Thames and Hudson, 1986. {{ISBN|0-500-02095-7|en}} (hardback) ISBN 0-500-27384-7 (paperback)</ref>
 
[[پرونده:Queen of the Night (Babylon).jpg|بندانگشتی|چپ|150px|نقش برجسته ایشتار که در بابل کشف شده است، ایشتار خدای روابط جنسی و محبت بود.]]
 
== در متون مذهبی ==
بابل دارای اهمیت بسیار در متون مذهبی یهودیان، مسیحیان و مسلمانان است. در کتاب آفرینش به بابل و [[برج بابل]] (מגדל בבל) اشاره شده استشده‌است. بنا به روایت کتاب آفرینش [[برج بابل]] برج بزرگی بود که در منطقه شینار ایجاد شده بود.
 
بر اساس روایت کتاب آفرینش بعد از طوفان نوح تمامی بشریت به یک زبان واحد سخن می‌گفتند و در منطقه شینار ساکن بودند. در این زمان بعضی از مردم تصمیم گرفتند که برجی آن چنان بلند بسازند که نوک آن به بهشت برسد. در این زمان خداوند که از آنان به خشم آمده بود زبان آنهاآن‌ها را گیج کرد و تبدیل به هفتاد زبان نمود. از این رو این شهر بابل نام گرفت «زیرا خداوند زبان تمامی مردم زمین را گیج کرد.» (آفرینش ۱۱:۵ تا ۸)
 
همچنین بابل از این جهت حائز اهمیت است که بعد از نابود شدن معبد اول در سال ۵۹۸ قبل از میلاد یهودیان در بابل به اسارت گرفته می‌شوند. در سال ۵۹۹ نبوکدنصر دوم پادشاه بابل اورشلیم را محاصره کرد و پادشاه یهودیان را کشت. در سال ۵۹۷ قبل از میلاد نبوکدنصر اورشلیم و معبد را غارت کرد نخبگان اورشلیم، از جمله ازکیل پیامبر، را با خود به بابل برد. بعد از خارج شدن او از اورشلیم یهودیان دوباره علیه بابلیان شورش کردند و به مصریان پیوستند و در این زمان [[نبوکدنصر]] دوباره بازگشته و اورشلیم را محاصره کرد. در سال ۵۸۷ قبل از میلاد، اورشلیم شکست خورد و [[نبوکدنصر]] دیوارهای شهر و معبد را نابود کرد و خانه افراد سرشناس را از بین برد.
 
=== در اسلام ===
لغت بابل تنها یکبار در قرآن ذکر شده استشده‌است. هرچند که به ماجرای اسارت یهودیان در بابل بدون ذکر نام شهر اشاره می‌شود که در آن به اولین عذاب خداوند بر یهودیان نابودی معبد اول و اسارت گرفته شدن آنان توسط دشمنانشان است. همچنین خداوند از آزاد شدن یهودیان و اجازه ساخت مجدد معبد صحبت می‌کند.
 
همچنین در قرآن اشاره شده استشده‌است که [[بنی اسرائیل]] در زمان اسارت در بابل مورد آزمایش خدا قرار گرفتند و خداوند دو فرشته به نامهای [[هاروت و ماروت]] را به آنهاآن‌ها نازل کرد. این دو فرشته به بنی اسرائیل چیزهایی یاد می‌دادند که سحر و جادو بود و گروهی از بنی اسرائیل با پیروی از آنان کافر شدند.
 
[[پرونده:The historical city of Babylon.jpg|بندانگشتی|چپ|550px|نمای فراگیر از بخشهای بازسازی شده شهر باستانی بابل در الهلال عراق.]]
۱۳۳٬۲۴۲

ویرایش