باز کردن منو اصلی

تغییرات

جز
اصلاح فاصله مجازی + اصلاح نویسه با استفاده از AWB
 
'''شهرستان بندر ماهشهر''' یکی از شهرستان‌های [[استان خوزستان]] در جنوب ایران است. مرکز این شهرستان، شهر [[بندر ماهشهر]] است. [[بندر امام خمینی]] و [[شهر چمران]] از دیگر شهرهای آن هستند.
در دل این شهرستان [[منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهر]]وجود دارد که قطب صنعت پتروشیمی ایران می باشدمی‌باشد نفت پتروشیمی یکی از صنایع مادر است که با وجود آن صنایع جدید و جانبی دیگری نیز تاسیستأسیس خواهد شد. این صنعت از حیث کمیت و کیفیت بقدری گسترده و متنوع است که میمی‌توان توانآن آنرارا پیشروی صنعت آینده دنیا تلقی نمود. شهرستان بندر ماهشهر مهد صنعت پتروشیمی استان خوزستان بوده و تنها نقطه استراتژیک در صنعت پتروشیمی کشور می باشدمی‌باشد . منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی در سال 1376 در زمینی به میزان2600 هکتار تاسیستأسیس و اینک حدود20 پتروشیمی در آن فعال می باشدمی‌باشد. با توجه به اصل 44 اکثر پتروشیمی هایپتروشیمی‌های منطقه به بخش خصوصی واگذار یا در حال واگذاری است.
شهر ماهشهر از دو قسمت ماهشهر قدیم و ناحیه صنعتی تشکیل شده‌است. این شهر یکی از قطبهای بزرگ اقتصادی کشور به شماربه‌شمار می‌رود. از یک طرف منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی و از طرف دیگر اداره بنادر و کشتیرانی جایگاه ویژه‌ای را به این شهر اختصاص داده‌است.
شهرک بعثت نیز یکی از شهرک‌های بزرگ ماهشهر به شماربه‌شمار می‌رود که ساکنان آن اکثراً از خانواده‌های کارمندان شرکتهایشرکت‌های پتروشیمی به شماربه‌شمار می‌آیند.
از دیگر شهرکها و روستاهای آن می‌توان به شهرک طالقانی و جراحی نام برد. در این شهر امکاناتی نظیر فرودگاه، راه آهن نیز موجود می‌باشد.
 
بنادر این شهرستان شامل
 
'''بندرصادراتی ماهشهر''' در فاصله حدود 5 تا 7 مایلی مرکز شهرستان قرار دارد. این بندر دارای قدمت حدود 90 سال در امر صادرات و واردات  فرآورده هایفرآورده‌های مواد نفتی دارد. قبل از سال 1966 میلادی بندرصادراتی ماهشهر مختص صادرات نفت خام منطقه آغاجاری بود که توسط خطوط لوله به مخازن بندرصادراتی انتقال و سپس به اسکله هایاسکله‌های بندرصادراتی برای صادرات پمپاژ می گردید. در سال 1346بندرصادراتی ماهشهر جهت صادرات فرآورده هایفرآورده‌های پالایشگاه آبادان مدنظر قرار گرفت. بندرصادراتی ماهشهر در فاصله 130 کیلومتری پالایشگاه قرار گرفته و انواع فرآورده هافرآورده‌ها از طریق خطوط لوله به منطقه مخازن ماهشهر انتقال ، انباشت و سپس صادر می گردد. بندر صادراتی دارای 6 اسکله عملیاتی یک اسکله تعمیراتی و یک اسکله باری می باشدمی‌باشد که صادرات ( نفتکوره، نفتا، ، میعانات گازی) و واردات ( بنزین سوپر ، بنزین ، نفت گاز) در بخش خارجی و جابجائی فرآورده به بنادر و جزایر داخلی از طریق این اسکله هااسکله‌ها انجام می پذیرد .
 
'''بندر امام خمینی'''(بندرشاپور) همزمانهم‌زمان با احداث راه آهن سراسری کشور به دست رضاشاه در سال ۱۳۰۷ هجری شمسی ، ۲ پست اسکله چوبی در شمال غربی خلیج فارس و در انتهای آبراه خورموسی ( با موقعیت جغرافیایی ۳۰ درجه و ۲۵ دقیقه شمالی و ۴۹ درجه و ۵ دقیقه شرقی ) ساخته شد . پس از چندی به بندر شاپور موسوم گشت و سه سال بعد به مهم ترینمهم‌ترین مرکز ورود و خروج کالا تبدیل شد . در سال ۱۳۵۲ محل سکونت اهالی این نقطه ، از کنار اسکله هااسکله‌ها به سربندر ( شهر بندر امام خمینی (ره) ) انتقال یافت و زمینه برای توسعه هرچه بیشتر بندر مهیا گردید ؛ بعد ازانقلاب ، این بندر به بندر امام خمینی تغییر نام یافت و در سال ۱۳۶۱ با تصویب هیات وزیران رسماً بندر امام خمینی (ره) نام گرفت . بندر امام خمینی (ره) حرکت به سوی تحول را از همان دو اسکله چوبی آغاز نمود و امروز با انجام بیش از ۳۵% از کل تجارت دریایی کشور ، نوید توسعه ایتوسعه‌ای پایدار را برای منطقه از طریق صنعت حمل و نقل می دهد .
[[پرونده:اسکله خور غزاله با قدمتی کهن.jpg|بندانگشتی|250x250پیکسل]]
'''بندر غزاله''' یکی از قدیمیترین بنادر ایران که قدمت آن به دوران ساسانیان بازمیگردد.نام این بندر در گذشته دست خوش تغییرات بود ولی نام غزاله از آنجا می آیدمی‌آید که این منطقه روزگاری زیستگاه آهوان بوده استبوده‌است ولی شوربختانه امروز به دلایل گوناگون از جمله محافظت نکردن از محیط زیست، شکار بی رویه و تغییرات محیط زیست نسل آن هاآن‌ها منقرض شده استشده‌است.بندر غزاله درگذشته هایدرگذشته‌های نه چندان دور مرکز وارداتی و صادراتی و رفت امد بود . درسال ۱۳۰۷ هجری شمسی با احداث راه آهن و اتصال این بندر به حمل نقل ریلی این بندر نقش مهمی در احداث بنادر و شرکت هاشرکت‌ها وسازهای وارداتی داشت .امروزه این بندر محل پاسگاه غزاله و استفاده صیادان میباشدمی‌باشد و رونق اقتصادی چندانی ندارد اسکله و ریل قطار بجا مانده از این بندر کهن به دلیل کم توجه ایتوجه‌ای درحال از بین رفتن هست.
 
'''بندر سیف''' بندر ته لنجی که درشرف بهره بردای بود که به دلایل نامشخص ازفعالیت آن به صورت موقعت جلو گیریجلوگیری شده
 
== تقسیمات کشوری ==
== تاریخچه شهرستان ==
 
'''شهرستان بندرماهشهر يكي از بنادر قديم كرانه خليج فارس می باشدمی‌باشد. این شهرستان در زمان ساسانیان و در سال 231میلادی در زمان اردشیر اول با نام ریواردشیر که بعدها ریشهر نامیده شد بنا گردید.'''
 
'''در سفرنامه‌ها و تواریخ متعددی از ماهشهر با نام‌هایی همچون مه رویان، ماچول و معشور سخن به میان آمده استآمده‌است.'''
 
'''در سفرنامه ناصر خسرو قبادیانی(۳۹۴–۴۸۱قمری) اینگونهاین‌گونه گفته شده،''' از آنجا (عبادیان یا آبادان) پس از طی ده فرسنگ به شهر مه رویان( ماهشهر ) رسیدیم. شهری بزرگ است بر لب دریا نهاده بر جانب شرقی و بازاری بزرگ دارد و جامعی نیکو اما آب ایشان از آب باران، چاه و کاریز نبود که آب شیرین دهد. ایشان را حوض‌ها آبگیرها باشد که هرگز تنگی اب نبود و درآنجا سه کاروانسرای بزرگ ساخته‌اند هر یک از ان چون حصاری است محکم و عالی، در مسجد ادینه آنجا بر منبر نام یعقوب لیث دیدم نوشته. پرسیدم از یکی که حال چگونه بوده‌است گفت که یعقوب لیث تا این شهر گرفته بود و لیکن دیگر هیچ امیر خراسان را قوت نبوده‌است. در این تاریخ که من آنجا رسیدم این شهر به دست پسران اباکالنجار بود که ملک پاریس بود. و خواربار یعنی ماکول این شهر از شهرها و ولایت‌ها بردند که آن جا جز ماهی چیزی نباشد و این شهر باجگاهی است و کشتی بندان، چون از آنجا به جانب جنوب بر کنار دریا بروند ناحیت توه و کازرون باشد و من در این شهر مه رویان بماندم به سبب آنکه بگفتند راه‌ها نا ایمن است از آن که پسران اباکالنجار را با هم جنگ و خصومت بود و هر یک سری می‌کشتند و ملک مشوش گشته بود
 
'''''همانطوری کههمانطوری‌که در متن بالا ذکر شده فاصله عبادیان یا آبادان تا مه رویان ۱۰ فرسنگ بوده، که حدود 70 کیلومتر راه میشودمی‌شود و چون از راه آبی توسط کشتی طی شده، جایی حوالی ماهشهر کنونی می باشدمی‌باشد.'''''
 
تاریخ‌نویسانی همچون حمزه اصفهانی نام پیشین این شهر ریواردشیر (ریشهر) نوشته‌اند. همچنین نوشته‌اند که گروهی از دبیران ساسانی پس از فتح تیسفون به‌دست عرب‌ها، به ریشهر (ماهشهر) پناه بردند.
ماچول منطقه‌ای سرسبز بوده چنان‌که ابن بطوطه جهانگرد اندلسی در سفرنامه خود نوشته‌است: « از بندر ماچول تا هندوان در زیر سایه درختان راه می‌رفتیم و در روز روشن از انبوهی درختان کم‌تر نور آفتاب را می‌دیدیم. » هندوان در این‌جا نام دیگر هندیجان است.
 
ابن بطوطه، این بندر را «ماچول» نامیده که به نظر سلطانی بهبهانی، همان معشور است که از عشر (گمرک) گرفته شده‌است. به نوشتة ابن بطوطه، ماچول شهر کوچکی بوده با زمینهایزمین‌های شوره زار و بدون درخت و سبزه، و دارای یکی از بزرگترین بازارها بوده و از رامز (رامهرمز) به آنجا حبوبات می‌برده‌اند، و از ماچول تا رامز از طریق بیابان سه روز راه بوده‌است.
 
بندر معشور ( ماهشهر ) در دوره صفویه و بعدازبعد از آن اهمیت چندانی نداشته و اسمی از آن در کتب تاریخی و جغرافیایی نیامده‌است. کُرزُن که در اواخر دوره قاجاریه به جنوب ایران سفر کرده بود، بندر معشور را بندری حقیر دانسته که نام و نشان سابق خود را از دست داده معرفی می کندمی‌کند.
 
در اوایل قرن چهاردهم شمسی، اواخر قرن نوزدهم میلادی، ماهشهر بندر کوچکی بود که از آنجا کشتیهای محلی کالاهای وارداتی و صادراتی را برای قبایل عرب همسایه حمل می‌کردند. کازرونی فاصله آن را تا دریا یک فرسنگ و نیم می داندمی‌داند.
 
نام کهنی که پس از آن در متون برای این شهر دیده می‌شود ماچول است. این نام بعدها به صورت ماشول و معشور درآمده و سپس با تصویب فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال 1344 شمسی نام آن به ماهشهر تغییر یافت. مردم بومی به آن مه‌شور(یا معشور) می‌گویند.
 
معشور واژه ایواژه‌ای عربی است که از دو بخش "مع" و "شور" تشکیل شده استشده‌است. معشور اسم مفعول بوده و چون این بندر در گذشته دارای تجارت، صادرات و واردات بوده و مالیات گمرکی را همانند بصره ده به یک می پرداخته ، نامش بدین صورت نهاده شده استشده‌است.
 
از آثار تاریخی آن بقایای عمارات مخروبه‌ای به نام " '''تل کافران''' "، " '''تل شِکال''' "، آب انبارها و چاههای سنگ چین شده فراوان، و خرابه‌های آبادی ریشهر در حوالی شمال شرقی بندر ماهشهر است اشاره نمود.
تاریخ معاصر
 
بندر ماهشهر با احداث راه آهن سراسری و تأسیس و توسعه بندر شاپور( امام خمینی ره) در اوایل حکومت پهلوی جان دوباره گرفت. پس از آن، به این بندر برای صدور نفت خام توجه شد و بتدریجبه تدریج با کشیده شدن لوله‌های نفت ـ که نفت را از آغاجاری به پالایشگاه آبادان و از آنجا به بندر ماهشهر می‌رساند ـ و با ایجاد مخازن نفت، روبه آبادانی گذاشت.
 
صدور نفت خام از این بندر در ۱۳۲۴ ش آغاز شد. در ۱۳۳۷ ش، شرکتهایشرکت‌های عامل نفت ایران بندر دیگری برای صدور نفت خام در جزیره خارک ایجاد کردند و سپس با اجرای طرحی به نام "چم "، بندر ماهشهر به دلیل موقعیت جغرافیایی ممتاز در کنار خور موسی و دسترسی بهتر نفتکشها برای حمل و صدور فرآورده‌های نفتی پالایشگاه آبادان انتخاب و به بندری مجهز و امروزی تبدیل گردید.
 
در ۱۳۳۸ ش، نفت منطقة آغاجاری با خطوط لوله به این بندر ارسال و از آنجا به خارج از کشور صادر می‌شد . امروزه به جای آنکه نفت خام منطقة آغاجاری به بندر ماهشهر انتقال داده شود، فراورده‌های نفتی آبادان از طریق خط لوله به این مرکز حمل می‌شود.
۱۳۳٬۲۴۲

ویرایش