تفاوت میان نسخه‌های «محمدقلی سلیم تهرانی»

بدون خلاصه ویرایش
|لقب= ''[[بیگ]]''
}}
'''محمدقلی[[بیگ]] تهرانی''' متخلص به '''سلیم''' (؟ -۱۰۵۷ قمری) شاعر فارسی‌زبان دربار [[گورکانیان|مغولان هند]] در سدهٔ یازدهم هجری/هفدهم میلادی بود.<ref name="دویست سخنور">{{یادکرد کتاب | نام خانوادگی = نظمی تبریزی | نام = علی | پیوند نویسنده =نظمی تبریزی | عنوان = دویست سخنور؛ تذکرةالشعرای منظوم و منثور|صفحه=۱۵۱| ناشر = تابش|چاپ=دوم | سال = ۱۹۷۶ | شابک =| زبان = fa}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب | نام خانوادگی =آذر بیگدلی| نام = لطفعلی بیگ | پیوند نویسنده =آذر بیگدلی| عنوان=[[آتشکده آذر]]| ناشر =انتشارات علمي|سال=۱۳۳۷|صفحه=۱۵| زبان = fa}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب | نام خانوادگی =سامی| نام =شمس‌الدین| پیوند نویسنده =| عنوان=قاموس الأعلام|جلد=چهارم|صفحه=۲۶۱۳| ناشر =| سال =۱۳۱۱| شابک =| زبان = ota}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب | نام خانوادگی =نصرآبادی| نام =محمدطاهر| پیوند نویسنده =محمدطاهر نصرآبادی | عنوان = تذکرة الشعراء|صفحه=۲۲۷| ناشر = چاپخانه ارمغان| سال = مهر ۱۳۱۷ | شابک =| زبان = fa}}</ref><ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا">{{یادکرد کتاب | عنوان=تاریخ ادبیات ایران | ناشر=انتشارات فردوس | نویسنده=ذبیح‌الله صفا | پیوند نویسنده=ذبیح‌الله صفا | سال=۱۳۸۹ | مکان=تهران | صفحات=۴۱۵-۴۱۸| شابک=9789643204754 | جلد=چهارم | چاپ=هفتم}}</ref>
 
== زندگی و شاعریپیشه ==
محمدقلی طرشتی تهرانی در سالی نامعلوم در تهران زاده شد. او تحصیلات منظمی در مدرسه نگذارند «ولی چنان‌که از شعرش دریافته می‌شود، گذشته از استعداد فطری از دانش‌های زمان خود بی‌اطلاع نبود.»<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" /> نخستین دورهٔ شاعری او در لاهیجان گذشت، آنجا همراه ملا واصبا (واصب قندهاری) و ملا حسینا (متخلص به صبوحی) ملازم میرزاعبدالله وزیر بود.<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" /><br>
محمدقلیسلیم در دههٔ ۱۶۲۰م/۱۰۲۰ق تهرانیچندسالی در سالیاصفهان نامعلومبسر برد سپس به شیراز کوچید، آنجا مدتی در تهرانخدمت امام‌قلی‌خان والی زادهفارس شدبود. سپس به روزگار [[شاهجهان]] پیرامون سال ۱۶۳۲م به هندوستان مهاجرت کرد و نزد او و میر عبدالسلام مشهدی جایگاهی یافت.<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" /> به سبک هندی سرودهسرود و سلیم تخلص گرفته. «در سرودن اقسام شعر و آوردن مضامین بکر و تازه دستی داشته‌است.» در هند، نخست نزد اسلام خان وزیر اعظم خدمت نمود، «در مدح او شعر بسیار گفته، اگرچه شهرتی در اخذ معنی مردم دارد اما معانی غریب و لطیف هم زادهٔ طبع خود دارد». در وصف کشمیر یک مثنوی تمام سرود.<ref name="دویست سخنور" />{{سخ}}
سلیم تهرانی در سال ۱۰۵۷ق/۱۶۴۷م در هندکشمیر درگذشت، ماده‌تاریخ آن از نظمی تبریزی:<ref name="دویست سخنور" />:
{{شعر}}
{{ب|تا که از دست داده‌است سلیم| با ندم گشته روزگار ندیم}}
{{ب|در پی سال مرگ او بودم|دل رقم زدک که:''آه فضل سلیم''}}
{{پایان شعر}}
آرامگاه او در مزار الشعرای کشمیر برپا بوده‌است.<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" />
== اشعار ==
شعر او را به «نازکی خیال، خلق مضمون‌های دقیق تازه و سعی در ارسال مثل و تمثیل» وصف کرده‌اند. به دیدگاه [[ذبیح‌الله صفا]]، زبانش در شعر ساده و گاه (به‌ویژه در قصیده و مثنوی) تا حدی سست و نزدیک به زبان عامیانه است «و این بیشتر از آنجاست که سلیم تحصیل مدرسه‌ای کافی نداشت و گویا تتبع او هم در دیوان‌های استادان گذشته کم بود و بیشتر به نیروی استعداد شاعری می‌کرد.»<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" />
== زندگی شخصی ==
سلیم تهرانی هنگامی که ساکن لاهیجان بود، ازدواج نمود و یک پسر داشت.<ref name="تاریخ ادبیات ایران، صفا" />
 
== جستارهای وابسته ==