تفاوت میان نسخه‌های «هریوا»

۲۱ بایت اضافه‌شده ،  ۱ سال پیش
جز
اصلاح فاصله مجازی + اصلاح نویسه با استفاده از AWB
جز (اصلاح فاصله مجازی + اصلاح نویسه با استفاده از AWB)
'''هَریوا''' ([[اوستایی]]: ''هَرَئیووا'' Haraēuua؛ [[پارسی باستان]]: ''هَرَیوا'' Haraiva؛ [[زبان یونانی باستان|یونانی باستان]]: ''آرئیا'' Ἀρεία (نباید با نام یونانی [[آریانا|آریانه (Arianē)]] اشتباه شود)؛ [[زبان لاتین|لاتین]]: ''آریا'' Aria <ref>مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، [[:w:la:Aria (regio Asiae)|آریا]]، ویکی‌پدیای لاتینی، دانشنامهٔ آزاد. (بازیابی در ۲۲ دسامبر ۲۰۰۸).</ref>) سرزمینی باستانی واقع در درهٔ حاصلخیز [[هریرود]] {{به یونانی|Ἄρειος آرئیوس}} بوده استبوده‌است.
 
این سرزمین که نامش را نیز از هریرود گرفته در قدیم بسیار حاصلخیز و هم مرکز شراب سازیشراب‌سازی بوده‌است. [[بطلمیوس]] موقعیت هریوا را در جنوب [[مرو]] و [[باختر (بلخ)|باختر]]، در شرق [[پارت]] و بیابان [[کارامانیا]]، شمال [[زرنگ (ساتراپی)|زرنگ]] و غرب [[پاراپامیز]] آورده است و بنابراین مشتمل بر تقریباً [[ولایت هرات]] امروزی در [[افغانستان]] می‌شده است. پایتخت آن قبل از حملهٔ [[اسکندر مقدونی]] به [[ایران]]، [[آرتاکوآنا]] {{به یونانی|Ἀρτακόανα}} بوده‌است. باشندگان هریوا را [[هروی]] می‌نامند.
 
== ورود آریایی‌ها ==
== هریوا در اوستا ==
 
هریوا در فَرگَرد نخست [[وندیداد]] [[اوستا]] بنامبه نام ''هَرویو'' (Harôyu) آمده‌است که «ششمین سرزمین و کشور نیکی که من، [[اهورامزدا]]، آفریدم هرویو و دریاچه‌اش بود.»
 
== دوران‌های ماد و هخامنشیان ==
 
در سده‌های واپسین هفتم و آغازین ششم پیش از میلاد، هریوا بدست دولت [[ماد]] افتاد و پس از انقراض دولت ماد بدست [[کورش بزرگ]]، یکی از [[ساتراپی]]های [[هخامنشیان]] بشماربه‌شمار می‌رفت. نام هریوه در فهرست سرزمین‌های تابع هخامنشیان در تمام سنگ‌نوشته‌های بجای‌مانده از دورهٔ [[داریوش بزرگ]] و [[خشایارشا]] آمده‌است. بگفتهٔ [[بطلمیوس]] گیتی‌شناس یونانی، مرکز فرمانروایی هخامنشیان در هریوا، در [[آرتاکوآنا]] بوده‌است. [[هرودت]] تاریخ‌دان یونانی نیز در کتاب سومش هروی‌ها را در فهرست مالیات دهندگان ایران آورده‌است.
 
== دوران اسکندر ==
== دوران‌های سلوکیان و اشکانیان ==
 
بعد از مرگ اسکندر (در سال ۳۲۳ ق.م.)، هریوا جزئی از قلمرو [[سلوکیان]] درآمد. تا اینکه بعد از سال ۲۴۰ ق.م. دو سرزمین همسایهٔ هریوا یعنی [[باختر (بلخ)|باختر]] و [[پارت]] از اربابان مقدونی مستقل شدند. درایندر این زمان هریوا جزئی از قلمرو [[دولت یونانی باختری]] نوبنیاد درآمد. در بین سال‌های ۲۰۸ و ۱۹۰ ق.م. [[آنتیوخوس سوم]] (ملقب به کبیر) پادشاه سلوکی توانست قلمروش را تا سرزمین‌های شرقی گسترش دهد و دوباره هریوا بدست سلوکیان افتاد. در سال ۱۶۷ ق.م. [[مهرداد یکم]] پادشاه مقتدر [[اشکانی]] با شکست دادن [[اوکراتید]] هریوا و برخی از سرزمین‌ها را از سلوکیان گرفت. ازین به بعد هریوا جزئی از قلمرو [[اشکانیان]] باقی‌ماند.
 
== دوران ساسانیان ==
 
هرات در دورهٔ [[ساسانیان]] در سنگ‌نبشته‌ای در [[کعبه زردشت]] واقع در [[نقش رستم]] بنامبه نام [[هریو]] (Harēv) و در فهرست پایتخت‌های استان‌های امپراتوری ساسانیان به [[پهلوی (زبان)|زبان پهلوی]] بنامبه نام ''هری'' (Hariy) یاد شده‌است..<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.iranicaonline.org/newsite|عنوان = HERAT, ii.HISTORY, PRE-ISLAMIC PERIOD، وبگاه دانشنامه ایرانیکا|تاریخ بازدید = ۳۰ مارس ۲۰۰۹|زبان = انگلیسی}}</ref> در دورهٔ ساسانی از مراکز مهم نظامی و منطقه مرزی در مقابله با [[هیاطله]] بوده‌است. پیش از حملهٔ اعراب مسلمان به [[خراسان]] دارای اقلیت [[مسیحی]] [[نستوری]] بود. این شهر مرکز شراب سازیشراب‌سازی هم بود.
 
== دوران پس از اسلام ==
۱۳۳٬۲۴۲

ویرایش