باز کردن منو اصلی

تغییرات

۱۹۹ بایت اضافه‌شده، ۱ سال پیش
←‏لید: ویرایش و ویکی‌سازی
'''اُرْتُدُکْسْ''' یا '''ارتدوکس''' یا '''ارتودوکس''' از ریشهٔ [[زبان یونانی|یونانییونانیِ]] ''اُرْتُدُکْسُشاُرْثُذُکْسُش'' (ορθοδοξος) به معنی «راست آیینراست‌آیین»، «حق کیشحق‌کیش» یا «صاحب عقیدهِ درست» است. این واژه در تعریف باورهای دینی[[دین]]ی به اصول اعتقادیاعتقادیِ درست و پیروان آن اطلاق می‌شود و در مقابل اعتقادات [[هتردکسس]] (دارای عقیدهٔ بدعت‌آمیز) و پیروان آن قرار می‌گیرد. این واژه اولین بار در [[مسیحیت]] [[سده ۱ (میلادی)|قرن اول میلادی]] و توسط پدر روحانی‌های یونانی به کاربه‌کار برده شد. از آنجایی که تقریباً همههمهٔ گروه‌های مسیحی باورهای دینی خود را درست می‌دانند، مفهوم واژهٔ «ارتدکس» در یک مورد خاص را تنها می‌توان با بررسی متنی که در آن به کاربه‌کار رفته‌است تعیین کرد.
 
این واژه در عنوان رسمیرسمیِ [[کلیسای یونان]] معروف به ''[[کلیسای ارتدکس شرقی]]'' و دیگر کلیساهای وابسته به آن به کاربه‌کار رفته‌است. همچنینهمچنین، واژهواژهٔ ارتدکس در عنوان شماری از کلیساهای شرقیشرقیِ کوچک‌تر آمده‌است که در [[سده ۵ (میلادی)|قرن پنجم میلادی]] در نتیجهنتیجهٔ «[[جدال مونوفیزیت]]» (اعتقاد به اینکه [[مسیح]] دارای یک ذات است) از جهان مسیحیت جدا شدند و برای خود فرقهفرقهٔ جدیدی ایجاد کردند. گفتنی است عده‌ای از مسیحیان بر این باورند که عیسی مسیح دارای دو ذات آسمانی و انسانی است، در حالی که عده‌ای دیگر معتقدند اگرچه این پیامبر در هنگام تولد، در جریان حیات و در هنگام مرگمرگ، دارای کالبد انسانی بوده‌استبوده، همچنان از یک ذات واحد آسمانی برخوردار بوده‌است.
 
در دین [[یهودی|یهود]]، ''[[یهودیت ارتدکس]]'' لقب دسته‌ای از کلیمیان است که از لحاظ عقیدتی و اعمال دینی شدیداً پیرو سنتهایسنت‌های قدیمی هستند. بر همین اساس، یهودیت ارتدکس دیدگاه‌های مدرنمدرنِ [[یهودیت اصلاح‌گرا]] را رد می‌کند. یهودیت اصلاح‌گرا معتقد است که ''کتاب مقدس'' و دیگر متون مقدسمقدسِ یهودیت نه تنهانه‌تنها دربرگیرندهدربرگیرندهٔ اصول اخلاقیاخلاقیِ جاودان استاست، بلکه همچنین حاوی تفسیرهایی است که متناسب با زمان و فرهنگ از قانون شده و ممکن است به مرور زمان به‌طور مشروع کنار گذاشته شوند. از اینروازاین‌رو، از دیددیدِ یهودیان ارتدکسارتدکس، قانون [[شریعت]] تغییرناپذیر است و این قانون تنها معیار اعتقاد و پایبندی دینی است.
 
واژهواژهٔ ارتدکس همچنین برای جدا کردن اصول اعتقادیاعتقادیِ [[اسلام]] اولیه از آموزشهاییآموزش‌هایی نظیر تعالیم [[معتزله]] به کاربه‌کار می‌رود.
 
در فرقهفرقهٔ [[پروتستانیسم|پروتستان]] نیز ارتدکس به شاخه‌ای از این مذهب اطلاق می‌شود که در تفسیر ''[[کتاب مقدس]]'' کاملاً [[محافظه‌کاری|محافظه‌کارانه]] عمل می‌کند. اصطلاح [[ارتدکسی اوانجلیکال]] یا [[راست‌دینی انجیلی]] عموماً در مورد آن دسته از مسیحیت پروتستان به کاربه‌کار می‌رود که بر اعتبار کامل معنای تحت‌اللفظی ''[[انجیل]]'' و خطاناپذیری آن اصرار دارند.
 
در مفهوم غیر دینی،غیردینی، دیدگاه‌هایی را که یک گروه همصداهم‌صدا قبول دارند یا در یک حوزهحوزهٔ مطالعاتی توسط جمع پذیرفته شده‌است، ارتدکس می‌نامند.
 
== منابع ==