تفاوت میان نسخه‌های «شوش (شهر باستانی)»

جز
ویرایش به‌وسیلهٔ ابرابزار:
(اصلاح نویسه‌های عربی)
جز (ویرایش به‌وسیلهٔ ابرابزار:)
|نوع =فرهنگی
|معیارها =i, ii, iii, iv
|شماره ثبت =[http://whc.unesco.org/en/list/1455 ۱۴۵۵ ]
|منطقه =[[آسیا]]
|تاریخ ثبت =[[۲۰۱۵ (میلادی)|۲۰۱۵]]
|طی نشست = سی‌ونهم
|میراث در خطر؟ =
| شماره ثبت ملی = ۵۱
| تاریخ ثبت ملی = {{جلالی حروف|۲۴|۰۶|۱۳۱۰|پیوند=نه}}
| نام = شوش (شهر باستانی)
| روی‌نقشه = آری
| عرض‌جغرافیایی =32.18922۳۲٫۱۸۹۲۲
| طول‌جغرافیایی =48.257785۴۸٫۲۵۷۷۸۵
| تصویر =بقایای ستون کاخ آپادانای شوش.jpg
| اندازه تصویر = 260
| دوره ساخت اثر =
| بانی اثر =
| مالک اثر =
| مالک فعلی اثر =[[سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری]]
| شماره ثبت یونسکو =۱۴۵۵
| تاریخ ثبت یونسکو =۲۰۱۵
| امکان بازدید = دارد
| پانویس =
}}
'''شوش''' (Susa تلفظ: /سوزا/) واقع در [[استان خوزستان]] یکی از قدیمی‌ترین سکونت‌گاه‌های شناخته‌شدهٔ جهان است، احتمالاً به سال ۴۰۰۰ پیش از میلاد پایه‌گذاری شده، با وجود این‌که نخستین آثار یک دهکدهٔ مسکونی در آن مربوط به ۷۰۰۰ سال پیش از میلاد هستند. طبق اسناد باستانی شوش از مهم‌ترین و باشکوه‌ترین شهرهای باستانی ایران و جهان بوده استبوده‌است و فعالیت‌های باستان‌شناسی در آن ادامه دارد.<ref name="susacity.ir">http://www.susacity.ir/shush_history.htm</ref>
 
این شهر باستانی به همراه [[آرامگاه دانیال نبی]] و تحت نام '''بقعه دانیال نبی/ شهرشوش و تپه‌های مجاور''' در تاریخ {{جلالی حروف|۲۴|۰۶|۱۳۱۰|پیوند=نه}} با شمارهٔ ثبت ۵۱ به‌عنوان یکی از [[فهرست آثار ملی ایران|آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده است.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی =http://www.ichto.ir/ |عنوان = سازمان میراث فرهنگی و صنایع‌دستی و گردشگری | ناشر = سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران |تاریخ = |تاریخ بازدید =۱۹/۵/۲۰۱۱}}</ref>
 
این شهر باستانی به همراه [[آرامگاه دانیال نبی]] و تحت نام '''بقعه دانیال نبی/ شهرشوش و تپه‌های مجاور''' در تاریخ {{جلالی حروف|۲۴|۰۶|۱۳۱۰|پیوند=نه}} با شمارهٔ ثبت ۵۱ به‌عنوان یکی از [[فهرست آثار ملی ایران|آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده استرسیده‌است.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی =http://www.ichto.ir/ |عنوان = سازمان میراث فرهنگی و صنایع‌دستی و گردشگری | ناشر = سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران |تاریخ = |تاریخ بازدید =۱۹/۵/۲۰۱۱}}</ref>
 
== محوطه باستانی شوش ==
== شوش پایتخت ==
در حدود ۲٬۷۰۰ پیش از میلاد پادشاهی [[ایلام (تمدن)|ایلام]] به پایتختی شوش تشکیل شد.<ref name="iranicaonline.org">[http://www.iranicaonline.org/pages/chronology-1 CHRONOLOGY OF IRANIAN HISTORY PART 1] ''iranicaonline.org''</ref>
شوش در دوره ایلامی‌ها هزاران سال مرکز این تمدن مهم و در دوره هخامنشیان شوش پایتخت سیاسی این امپراتوری پهناور بوده استبوده‌است.<ref>http://www.heritageinstitute.com/zoroastrianism/susa/</ref> پس از آن نیز متأثر از رویدادهای تاریخی دستخوش تحولات بوده و پس از حمله اسکندر به‌تدریج مرکزیت خود را از دست داد. در دوره ساسانیان شوش به‌همراه شوشتر و جندی‌شاپور به عنوان مراکز اقتصادی تولید و صادرات ابریشم به اقصی نقاط جهان مطرح بودند. شوش در سال ۱۷ قمری به تصرف مسلمانان درآمد. در دوره اسلامی نیز مدت‌ها از شهرهای پرجمعیت و پررونق بود. هنگامی که مرکز خوزستان به اهواز منتقل شد، شوش اهمیت خود را از دست داد.<ref name="susacity.ir" /><ref>http://mcadams.posc.mu.edu/txt/ah/persia/susa.html</ref>
شوش در دوره [[هخامنشیان]] شکوه گذشته خویش را بازیافته و چهارراه شرق و غرب شد. با توجه به اهمیت و موقعیت جغرافیایی و سیاسی خاص شوش بود که راه‌های بسیاری و به‌ویژه راه بزرگ موسوم به «[[راه شاهی]]» ارتباط این شهر را به نقاط گوناگون جهان برقرار کرد.
 
برطبق تاریخ ''فتح الفتوح'' و همچنین ''تاریخ طبری''، اعراب به هنگام فتح شهر شوش بیش از ۳۰ هزار نفر را به قتل رساندند و تعداد ۲۰ هزار گاو - اسب، زن و دختر را به غنیمت بردند. این شهر تا قرن‌ها بعد از رونق افتاد.
 
به گواه نگاشته‌های تاریخ معاصر ایران باستان‌شناسان فرانسوی حجم عظیمی از آثار باستانی شوش را از ایران خارج کردند و برای این منظور از راه‌آهن و تعداد زیادی کشتی و کار شبانه‌روزی هزاران برده و کارگران ایرانی استفاده می‌کردند.<ref>http://inn.ir/NSite/FullStory/News/?Serv=0&Id=71817&Rate=0</ref> آثار به‌جامانده از شهر شوش حتی پس از حمله اسکندر و فرسایش طبیعی به حدی بوده که در تمام سفرنامه‌های مربوط به آن منطقه موجب بهت و شگفتی بوده و مطالب زیادی دربارهٔ آن نوشته شده است،شده‌است، درحالی‌که غارت فرانسوی‌ها به حدی بوده که امروزه چیز زیادی از آثار قابل رؤیت شوش به‌جز آثار مدفون در زیر خاک باقی نمانده استنمانده‌است و این در حالی است که امروز تقریباً موزه‌ای در گوشه‌ای از جهان نیست که آثار متعددی از شوش در آن نباشد و این نشان‌دهنده ابعاد وسیع غارتگری آثار شوش باستان طی چند دهه است.<ref>http://www.chn.ir/NSite/FullStory/News/?Id=67456&Serv=3&SGr=22</ref><ref>http://www.farhangnews.ir/content/10977</ref><ref>http://anthropology.ir/node/11767</ref>
 
== زیگورات چغازنبیل ==
 
به‌سبب اخلاص [[مسلمانان شیعه]] و [[یهودیان ایران]] به [[حضرت دانیال]]، شوش یک دهکده مسکونی است. امروزه شهر شوش در شمال استان [[خوزستان]] از یادمان‌های تاریخی کهن، دیگر آن شکوه و اهمیت دیرین خود را دارا نیست.
نام‌هایی مانند سوس - شوشا- سوسه - سویس و سویز که در بعضی مناطق شمال آفریقا وجود دارد نیز مرتبط با نام شهر شوش است. مهاجران ایرانی و عرب که از این منطقه به شمال آفریقا مهاجرت کرده‌اند این نام‌ها را در دوره اسلامی رایج كرده‌اندکرده‌اند. شهر شوش در دوره قبل از اسلام شهرت بین‌المللی داشته و به همان اندازه شهرت داشته که بابل، کلده، لیدی، نیل و لیبیه و...و… {{مدرک}}
 
بنا به [[دانشنامه ایرانیکا]] در حدود ۴٬۲۰۰ پیش از میلاد شهر شوش در جنوب غربی ایران بنیان‌گذاری شد.<ref name="iranicaonline.org" />
سفالینه‌های نقاشی‌شده متعلق به حدود ۳٬۵۰۰ پیش از میلاد در شوش واقع در [[ایلام (تمدن)|ایلام]] بیانگر دوره‌ای پیش‌رفته از طرح‌های هندسی، ایجاد سبک خاص از انسان و شکل‌هایی از جانوران در آنهاست.<ref name="iranicaonline.org" />
 
در سال ۵۵۸ پیش از میلاد پادشاهی [[کوروش بزرگ]] (کوروش دوم) در [[انشان]] ([[فارس (سرزمین)|فارس]]) و خوزستان آغاز شد و پایتخت [[هخامنشیان]] به شوش منتقل شد.<ref name="iranicaonline.org" />
 
{{پاک‌کن}}
 
== نگارخانه ==
{{وسط‌چین}}
<center>
<gallery>
Image: Shush Castle.JPG|[[قلعه شوش|قلعه فرانسویها]] در محوطه کاخ آپادانا که با استفاده از خشت‌های باستانی بنا شده استشده‌است
Image:Anthropoid sarcophagus Louvre Sb14393.jpg
File:Archers frieze Darius 1st Palace Suse Louvre AOD 488 a.jpg|نقش برجسته‌ای از گارد جاویدان کاخ داریوش اول در شوش (موزه لوور)
Lion weight Sb 2718.jpg|وزنه به شکل شیر، قرن ششم تا چهارم پیش از میلاد از جنس [[برنز]]، دوره هخامنشیان، کشف شده در آکروپل شوش.
</gallery>
{{پایان}}
</center>
 
== جستارهای وابسته ==
== پیوند به بیرون ==
* [http://whc.unesco.org/en/list/1455 شوش در تارنمای یونسکو]
* [http://www.susacity.ir/ سایت شهر شوش/ سایت شهر شوش]
* [http://www.ichodoc.ir/p-a/CHANGED/123/html/123-2.HTM شوش، یکی از قدیمی‌ترین مراکز متمدن جهان]
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}