باز کردن منو اصلی

تغییرات

لقب ممنوع / بخش پیشه است
|مدفن=[[بهشت زهرا|بهشت زهرای تهران]]
|نقش‌های برجسته=
|پیشه= از بنیان‌گذاران [[نهضت آزادی ایران]]{{سخ}}عضو [[جبهه ملی ایران]]{{سخ}}عضو [[مجلس خبرگان قانون اساسی]]{{سخ}}رئیس [[شورای انقلاب]]{{سخ}}[[روحانی (صفت)|روحانی]] [[شیعه]]{{سخ}}[[زندانی سیاسی]]{{سخ}}[[سیاست‌مدار]] ملی‌گرا{{سخ}}[[امام جمعه اول تهران]]
|وبگاه=
|منصب=
'''سید محمود علایی طالقانی''' (۱۳ اسفند ۱۲۸۹ [[گلیرد (طالقان)|گِلیَرد]]، [[شهرستان طالقان|طالقان]] – ۱۹ شهریور ۱۳۵۸ [[تهران]]) روحانی [[شیعه]] ایرانی، نواندیش دینی، فعال سیاسی و اجتماعی، عضو [[جبهه ملی دوم]] و یکی از مؤسسین [[نهضت آزادی ایران]] بود.
 
آیت الله محمود طالقانی در دوران [[نهضت ملی شدن نفت]] به همراه [[سید رضا زنجانی]] به حمایت از [[محمد مصدق]] برخاست و پس از کودتای ۲۸ مرداد (سقوط دولت مصدق) به همراه جمع کثیری از طرفداران مصدق به [[نهضت مقاومت ملی]] پیوست. پس از توقف فعالیت‌های نهضت مقاومت ملی، طالقانی در شروع مجدد فعالیت‌های [[جبهه ملی ایران]] به رهبری [[اللهیار صالح]] فعالیت کرد و به شورای مرکزی [[جبهه ملی ایران]] راه یافت. طالقانی در کنگره جبهه ملی در سال ۱۳۴۰ به عنوان هیئت مؤسس شرکت کرده و از سوی شرکت کنندگان در کنگره به عضویت شورای مرکزی انتخاب شد. محمود طالقانی، [[مهدی بازرگان]] و [[یدالله سحابی]] در سال ۱۳۴۰، حزب [[نهضت آزادی ایران]] را بر اساس عقاید ملی-مذهبی تشکیل دادند.
 
محمود طالقانی چند بار به علت فعالیت‌های سیاسی، توسط رژیم پهلوی به زندان رفت و یک بار نیز تبعید شد. وی در تشکیل [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] نقش بسیار مؤثری داشت و با بنیان‌گذاران آن سازمان به ویژه [[محمد حنیف‌نژاد]] بسیار نزدیک و هم‌فکر بود.<ref>{{یادکرد کتاب |نام خانوادگی= جعفری|نام= سید محمدمهدی|کتاب=مجاهدین خلق از درون | ناشر= |سال= |شابک=}}</ref> اما با کسانی که تحت عنوان [[سازمان پیکار]] در سال ۱۳۵۴ از سازمان مجاهدین منشعب شدند، سخت مخالفت کرد. طالقانی از رهبران [[انقلاب ۱۳۵۷ ایران]] بود و پس از ترور [[مرتضی مطهری]]، ریاست [[شورای انقلاب]] را بر عهده گرفت. طالقانی در اواخر عمرش از طرف [[روح‌الله خمینی]] به عنوان [[امام جمعه]] تهران معرفی شد. پس از آن نیز وارد [[مجلس خبرگان قانون اساسی]] شد و یک ماه بعد به طرز مشکوکی درگذشت.<ref name="ir.voanews.com">{{یادکرد وب |نویسنده = .|نشانی= http://ir.voanews.com/media/video/1706222.html|عنوان= بی‌پرده، بی‌تعارف با مجتبی طالقانی، بخش دوم، ۲۱ ژوئیه| ناشر = [[بخش فارسی صدای آمریکا]]|تاریخ = |تاریخ بازبینی= 1 تیر 1394}}</ref><ref>صوت روایت محمد شانه‌چی از آخرین شب زندگی سید محمود طالقانی</ref>