تفاوت میان نسخه‌های «بادام»

۴۴۹ بایت اضافه‌شده ،  ۶ ماه پیش
بدون خلاصه ویرایش
}}}}
 
'''بادام''' ([[زبان فارسی میانه|پارسی میانه]]: '''واتام''')<ref>{{یادکرد وب|کد زبان=fa|وبگاه=fa.wiktionary.org|نشانی=https://fa.wiktionary.org/wiki/%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85|عنوان=بادام - ویکی‌واژه|بازبینی=2018-08-07}}</ref>، '''ارژن''' (''Prunus dulcis'', [[مترادف (زیست‌شناسی)]] ''Prunus amygdalus'') نوعی [[میوه]] است، که درخت آن بومی نواحی خاورمیانه[[ایران]] و جنوبکشورهای آسیااطراف<ref>{{Cite می‌باشدweb|url=http://www.iranicaonline.org/articles/badam-almond|title=BĀDĀM در اصلEncyclopaedia بادامIranica|website=www.iranicaonline.org|access-date=2019-05-25|quote=The جزوAmygdalus مغزهایcommunis حقیقی(or بهPrunus حسابamygdalus), نمی‌آید،though بلکهundoubtedly ازnative انواعto شفتthe هاستIranian کهland-mass, دارایis یکseldom پوستهfound بیرونیin وnatural یکstands پوششthere درونیtoday.}}</ref><ref سختname="POWO_60439867-2">{{cite استweb|title=''Prunus کهamygdalus''&#32;<small>Batsch</small>|work=Plants دانهof (مغز)the درWorld درونOnline|publisher=Royal آنBotanic قرارGardens, می‌گیردKew|url=http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:60439867-2|accessdate=2019-04-01}}</ref><ref ارتفاعname="Rieger">[https://archive.is/20141030160630/http://www.uga.edu/fruit/almond-prunus-dulcis/ درختIntroduction بادامto ۴Fruit تاCrops ۱۰(Published مترOnline)], استMark Rieger, 2006</ref> و قطر[[آسیای آنمرکزی]]<ref نیزname="POWO_60439867-22">{{cite می‌تواندweb|title=''Prunus بهamygdalus''&#32;<small>Batsch</small>|work=Plants بیشof ازthe ۳۰World سانتیمترOnline|publisher=Royal برسد.Botanic بزرگترینGardens, کشورهایKew|url=http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:60439867-2|accessdate=2019-04-01}}</ref> تولیدکنندهاست، باداماما در دنیامناطق [[ایالاتبسیاری متحدهکشت آمریکا]]می وشود. [[اسپانیا]]در هستند.اصل ایرانبادام باجزو تولیدمغزهای ۶٪حقیقی دربه رتبهحساب پنجمنمی‌آید، تولیدکنندگانبلکه ایناز میوهانواع قرارشفت دارد.هاست ۴۹٪که دانهدارای بادامیک راپوسته روغنبیرونی تشکیلو می‌دهدیک کهپوشش ۶۲٪درونی آنسخت [[اولئیکاست اسید]]که غیردانه اشباع،(مغز) ۲۴٪در [[لینولئیکدرون اسید]]آن غیراشباع،قرار ومی‌گیرد. ۶٪ارتفاع آندرخت [[پالمیتیکبادام اسید]]۴ اشباعتا است.۱۰ مقدارمتر انرژیاست موجودو درقطر هرآن ۱۰۰نیز گرممی‌تواند مغزبه بادام،بیش ۵۷۶از کیلوکالری۳۰ استسانتیمتر برسد.
 
کاشتن درخت بادام در باغچه خانه راحت است. می‌توانید آن را در فصل زمستان بکارید تا بهار جوانه بزند. مراقب باشد که گیاه‌تان باید نور خورشید ببیند و در فصل تابستان هفته‌ای یک بار آبیاری شود. این محصول در شهرستان [[تسوج]] از آذربایجان شرقی و کوهسرخ خراسان رضوی یافت می‌شود. بزرگترین بادامستان دیم در ایران، در کوهسرخ خراسان رضوی قرار دارد.<ref>{{یادکرد وب | عنوان=پرورش بادام | وبگاه=پارسه گرد | تاریخ=2013-05-14 | سال=2013 | پیوند=http://www.parsegard.com/creativeliving/پرورش-بادام.html | کد زبان=fa | تاریخ بازبینی=2015-09-04}}</ref>
بزرگترین کشورهای تولیدکننده بادام در دنیا [[ایالات متحده آمریکا]] و [[اسپانیا]] هستند. ایران با تولید ۶٪ در رتبه پنجم تولیدکنندگان این میوه قرار دارد. ۴۹٪ دانه بادام را روغن تشکیل می‌دهد که ۶۲٪ آن [[اولئیک اسید]] غیر اشباع، ۲۴٪ [[لینولئیک اسید]] غیراشباع، و ۶٪ آن [[پالمیتیک اسید]] اشباع است. مقدار انرژی موجود در هر ۱۰۰ گرم مغز بادام، ۵۷۶ کیلوکالری است.
کاشتن درخت بادام در باغچه خانه راحت است. می‌توانید آن را در فصل زمستان بکارید تا بهار جوانه بزند. مراقب باشد که گیاه‌تان باید نور خورشید ببیند و در فصل تابستان هفته‌ای یک بار آبیاری شود. این محصول در شهرستان [[تسوج]] از آذربایجان شرقی و کوهسرخ خراسان رضوی یافت می‌شود. بزرگترین بادامستان دیم در ایران، در کوهسرخ خراسان رضوی قرار دارد.<ref>{{یادکرد وب | عنوان=پرورش بادام | وبگاه=پارسه گرد | تاریخ=2013-05-14 | سال=2013 | پیوند=http://www.parsegard.com/creativeliving/پرورش-بادام.html | کد زبان=fa | تاریخ بازبینی=2015-09-04}}</ref>
 
== ریشهٔ واژه ==
== نگارخانه ==
<gallery>
Imageپرونده:Green almonds.jpg|<!--Greenچغاله almonds-->بادام یا بادام سبز
|شکوفه‌های بادام-طبیعت [[نی‌ریز]]
پرونده:Almond flowers in Saveh.JPG|شکوفه بادام - [[ساوه]]
پرونده:Blanched almonds.jpg|بادام پوست کنده
removed'; "unshelled" is the opposite of 'shelled': if you believe otherwise, please see: http://www.merriam-webster.com/dictionary/shelled --> (right) almonds-->
Image:Blanched_almonds.jpg|<!--Blanched almonds-->
</gallery>