تفاوت میان نسخه‌های «سید محسن حکیم»

|لقب= حکیم
|نسب=
|زادروز= [[۱۳۰۶ (قمری)|۱۳۰۶]] هجری قمری{{سخ}}[[۱۸۸۹ (میلادی)|۱۸۸۹]] میلادی
|شهر تولد=[[نجف]]
|کشور تولد=[[عراق]]
|محل زندگی=
|تاریخ درگذشت= [[۲۷ ربیع‌الاول]] [[۱۳۹۰ (قمری)|۱۳۹۰]] ه‍جری قمری{{سخ}}[[۱۳۴۹ (خورشیدی)|۱۳۴۹]] هجری شمسی{{سخ}}[[۱۹۷۰ (میلادی)|۱۹۷۰]] میلادی
|شهر درگذشت=[[نجف]]
|آرامگاه =
|مناصب= رئیس [[حوزه علمیه نجف]]
|اساتید=
|شاگردان=
|شاگردان= سید محمدمهدی بجنوردی{{سخ}}سید محمدهاشم غضنفری خوانساری
}}
'''سید محسن طباطبائی حکیم''' (۱۳۰۶هـ. ق – ۱۳۹۰ هـ. ق) [[فقیه]]، [[اصولیون|اصولی]]، [[مرجع تقلید]] [[شیعه امامیه]] و زعیم [[حوزه علمیه نجف]] بود. وی پس از درگذشت [[سید حسین طباطبایی بروجردی|حسین بروجردی]] در سال ۱۳۴۰ مرجعیت عامه شیعیان را به مدت بیش از ۹ سال بر عهده داشت.<ref>[http://www.ir-psri.com/Show.php?Page=ViewArticle&ArticleID=221&SP=Farsi آیت‌الله سید محسن حکیم] محمدحسن رجبی، مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی</ref>
 
'''سید محسن طباطبائی حکیم''' (۱۳۰۶هـ.زاده ق۱۳۰۶۱۳۹۰درگذشته هـ.۱۳۹۰ ققمری) [[فقیه]]، [[اصولیون|اصولی]]، [[مرجع تقلید]] [[شیعه امامیه]] و زعیممدیر [[حوزه علمیه نجف]] بود. وی پس از درگذشت [[سید حسین طباطبایی بروجردی|حسین بروجردی]] در سال ۱۳۴۰ مرجعیت عامه شیعیان را به مدت بیش از ۹ سال بر عهده داشت.<ref>[http://www.ir-psri.com/Show.php?Page=ViewArticle&ArticleID=221&SP=Farsi آیت‌الله سید محسن حکیم] محمدحسن رجبی، مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی</ref>
 
== خانواده ==
سید محسن حکیم فرزند سید مهدی حکیم مرجع تقلید شیعیان بنت جُبَیْل لبنان بود. خانواده حکیم پس از درگذشت او [[مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق]] را بنیان نهادند. [[محمدباقر حکیم]] و [[عبدالعزیز حکیم]] (فرزندان محسن حکیم) رؤسای سابق و [[عمار حکیم]] (فرزند عبدالعزیز حکیم) رئیس کنونی مجلس اعلا هستند.
وی کتابخانه‌ای در جنب مسجد هندی در ابتدای خیابان شارع الرسول در نجف تأسیس کرده‌است و مزار او نیز در همان‌جا می‌باشد.
 
== مرجعیت ==
پس از درگذشت [[محمدحسین نائینی|میرزا محمدحسین نائینی]] (۱۳۱۵ش۱۳۱۵ ش)، برخی مقلدان او به سید محسن حکیم رجوع کردند و پس از درگذشت [[سید ابوالحسن اصفهانی]] (۱۳۲۵ش)، مرجعیت او تثبیت شد. سید محسن حکیم پس از درگذشت [[سید حسین طباطبایی بروجردی|آیت الله بروجردی]] در سال ۱۳۴۰ش، در جایگاه مؤثرترین مرجع شیعه قرار گرفت.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=شرح حال رجال ایران در قرن ۱۲ و ۱۳ و ۱۴ هجری، ج۵|نام خانوادگی=بامداد|نام=مهدی|ناشر=|سال=۱۳۵۷|شابک=964-320-139-2|مکان=تهران|صفحات=ص۱۹۰}}</ref>
 
پس از کودتای [[عبدالکریم قاسم]] در عراق و به قدرت رسیدن او در ۱۳۳۷ش/ ۱۹۵۸م و ترویج افکار کمونیستی، حکیم با صدور فتوای معروف خود با عنوان «الشیوعیهٔ کفر و الحاد» (مرام اشتراکی یا کمونیسم، کفر و الحاد است) به مبارزه با کمونیست‌های عراق پرداخت.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=الامام محسن الحکیم: ۱۸۸۹–۱۹۷۰م|نام خانوادگی=عدنان ابراهیم سراج|نام=|ناشر=|سال=۱۴۱۴/۱۹۹۳|شابک=|مکان=بیروت|صفحات=صص ۲۱۷،۲۲۵،۳۲۰}}</ref><ref name=":1">{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=|وبگاه=دانشنامه اسلامی|نشانی=http://wiki.ahlolbait.com/سید_محسن_حکیم#.D9.81.D8.B9.D8.A7.D9.84.D9.8A.D8.AA.E2.80.8C.D9.87.D8.A7.D9.89_.D8.B3.D9.8A.D8.A7.D8.B3.D9.89.E2.80.8C|عنوان=سید محسن حکیم}}</ref>
 
به دنبال واقعه [[مدرسه فیضیه]] در نوروز ۱۳۴۲، سید محسن حکیم خطاب به مراجع و علمای شاخص مقیم ایران تلگرافی ارسال کرده و آنان را دعوت به مهاجرت به عتبات کرد:<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=صفاءالدین تبرائیان|کد زبان=|تاریخ=|وبگاه=مرکز اسناد انقلاب|نشانی=http://www.irdc.ir/fa/news/1729/روایت-موثق-از-دیدار-آیت‌الله-حکیم-و-امام-خمینی|عنوان=روایت موثق از دیدار آیت‌الله حکیم و روح‌الله خمینی}}</ref><ref name=":0">{{یادکرد کتاب|عنوان=نهضت روحانیون ایران، ج۳|نام خانوادگی=دوانی|نام=علی|ناشر=|سال=۱۳۶۰|شابک=978-964-419-775-8|مکان=تهران|صفحات=صص۴۶–۴۴}}</ref>
 
{{نقل قول|بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم. حوادث مولمه پی در پی و فجایع محزنه به ساحت علمای اعلام و روحانیت قم قلوب مؤمنین را جریحه‌دار و موجب تأثر شدید اینجانب گردیده‌است. وسیعلم الذین ظلموا ای منقلب ینقلبون. امید است حضرات علما دسته‌جمعی مهاجرت به عتبات عالیات بنمایند تا بتوانم رای خود را دربارهٔ دولت صادر نمایم.||}}
 
با این حال علمای قم در پاسخ به این پیشنهاد، مهاجرت را به صلاح ندانستند و حضور در ایران را ضروری قلمداد کردند.<ref name=":0" /><ref>{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=۲۳ فروردین ۱۳۹۳|وبگاه=|نشانی=http://www.imam-khomeini.ir/fa/n22164/سرویس_های_اطلاع_رسانی/جامعه/ماجرای_تلگراف_امام_به_آیت_الله_حکیم_و_رد_پیشنهاد_ایشان|عنوان=ماجرای تلگراف آیت الله خمینی به آیت الله حکیم و رد پیشنهاد ایشان}}</ref>
 
نامبرده علاقه زیادی به ساختن و تأسیس مدارس، کتابخانه‌ها، مساجد و سایر بناهای علمی و دینی داشت. کتابخانه معروف او به نام «مکتبة الإمام الحکیم» در [[نجف|نجف اشرف]]، یکی از مجهزترین و مدرنترین کتابخانه‌های اسلامی است و بیش از یکصد شعبه در سراسر عراق دارد. به فرمان او مدارس و مساجد متعددی در [[نجف|نجف اشرف]]، [[بغداد|بغداد،]]، [[بصره]] و سایر نقاط عراق و کشورهای دیگر اسلامی ساخته شده‌است.<ref name=":1" /><ref name=":2">{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=|وبگاه=مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی|نشانی=http://ir-psri.com/Show.php?Page=ViewArticle&ArticleID=221|عنوان=آیت الله سید محسن حکیم}}</ref>
 
== درگذشت ==
سید محسن حکیم در ۲۷ ربیع‌الاول ۱۳۹۰ ق در هشتاد و چهار سالگی درگذشت. تشییع جنازه او که در آن صدها هزار نفر شرکت داشتند به تظاهرات وسیعی بر ضد [[رژیم بعثبعثی عراق]] تبدیل شد. نماز میت را فرزند بزرگ او سید یوسف حکیم برگزار نمود و نامبرده را در [[نجف|نجف اشرف]] در جنب کتابخانه خود دفن کردند.<ref name=":2" /><ref>{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=۹ فروردین ۱۳۸۸|وبگاه=شیعه نیوز|نشانی=http://www.shia-news.com/fa/pages/?cid=12726|عنوان=یادی از آیت الله سید محسن حکیم (ره)}}</ref> وی کتابخانه‌ای در جنب مسجد هندی در ابتدای خیابان شارع الرسول در نجف تأسیس کرده‌است و مزار او نیز در همان‌جا می‌باشد.
 
== شاگردان ==
علمای زیادی در محضر وی تلمذ نمودند که از جمله آنها:
 
* [[قربان‌علی محقق کابلی|قربانعلی محقق کابلی]]
 
* [[محمد صالح کمیلی خراسانی]]
* [[سید علی حسینی سیستانی]]
* [[حسین وحید خراسانی]]
*[[محمدمهدی موسوی بجنوردی|سید محمدمهدی بجنوردی]]
* [[سید محمدباقر حکیم]]
* [[سید مرتضی نجومی]]
== تألیفات ==
از تألیفات وی، حواشی بر کتاب [[عروةالوثقی]] تألیف آقاسید محمدکاظم یزدی است و همچنین کتاب [[مستمسک العروةالوثقی]] در دوازده مجلد، از آثار اوست.
 
== درگذشت ==
سید محسن حکیم در ۲۷ ربیع‌الاول ۱۳۹۰ ق در هشتاد و چهار سالگی درگذشت. تشییع جنازه او که در آن صدها هزار نفر شرکت داشتند به تظاهرات وسیعی بر ضد رژیم بعث عراق تبدیل شد. نماز میت را فرزند بزرگ او سید یوسف حکیم برگزار نمود و نامبرده را در [[نجف|نجف اشرف]] در جنب کتابخانه خود دفن کردند.<ref name=":2" /><ref>{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=۹ فروردین ۱۳۸۸|وبگاه=شیعه نیوز|نشانی=http://www.shia-news.com/fa/pages/?cid=12726|عنوان=یادی از آیت الله سید محسن حکیم (ره)}}</ref>
 
== جستارهای وابسته ==