تفاوت میان نسخه‌های «ایل بالاوند»

خنثی‌سازی به نسخهٔ 24963721 Dalba (بحث). (T)
(نجات ۱ منبع و علامت‌زدن ۰ به‌عنوان مرده.) #IABot (v2.0)
(خنثی‌سازی به نسخهٔ 24963721 Dalba (بحث). (T))
برچسب: خنثی‌سازی
'''باله‌وَنْد'''، یا '''بالَوَنْد''' و '''بالاوند'''، از طوایف [[مردم لک|لک]] است. این طایفه بخشی از [[قوم لر]]<ref name=ToolAutoGenRef1>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی = http://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/7253|عنوان =باله وند | ناشر =[[دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]] |تاریخ = |تاریخ بازدید = ۲۶ مارس ۲۰۱۶}}</ref><ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی = http://rch.ac.ir/article/Details?id=5759&&searchText=دلفان|عنوان =باله وند (یا بالوند) | ناشر =[[دانشنامه جهان اسلام]] |تاریخ = |تاریخ بازدید = ۲۶ مارس ۲۰۱۶}}</ref>محسوب می‌شود و زبان آنها [[لکی]] است.لکی بالاوندی بیشترین شباهت را با زبانهای کردی شمالی دارد.<ref name=ToolAutoGenRef1 /><ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی = http://rch.ac.ir/article/Details?id=5759&&searchText=دلفان|عنوان =باله وند (یا بالوند) | ناشر =[[دانشنامه جهان اسلام]]|تاریخ = |تاریخ بازدید = ۲۶ مارس ۲۰۱۶}}</ref> آن‌ها ساکن ناحیهٔ هُلیلان و [[زردلان]] در [[استان ایلام]] و بخش سرفیروز آبادو درودفرامان [[استان کرمانشاه]] و شهرستان بدره استان ایلام و روستای شیرزلی در شهرستان اسدآباد که در این دو منطقه با فامیلی بالاوند مشخص هستند و پیامنی های ساکن در ایل باجلان و نورآباد لرستان و همچنین تیره دولتمندان ایل سنجابی، بالاوندها در استانهای کرمانشاه، ایلام و لرستان دارای شخصیتهایکشوری، نماینده مجلس، استاندارو پزشکی و ورزشی بسیاری هستند واژهٔ باله‌وند از دو بخش «باله» و پسوند نسبت «وند» ترکیب یافته‌است، باله را نام نیای بزرگ خاندان اسفندیاری و بنیادگذار طایفه بالاوند دانسته‌اند.<ref>سلطانی، محمدعلی، ایلات و طوایف کرمانشاهان، ص ۷۹۱</ref> است. این ایل بزرگ شامل تیره‌های گوناگون است و برخی از تیره‌ها به چند شاخه تقسیم می‌شوند.<ref>سلطانی، محمدعلی، ایلات و طوایف کرمانشاه ص ۷۸۹</ref> تیره‌های اصلی و مهم این ایل عبارتند از: بالاوند، اولادها، میرها، کاوشوند،[[کاوشوند]] (کاوه شاهوند)، خلفوند، بهمنیا روند، پیراحمدوند، لروند،[[لروند]] کلهر و داجیوند.<ref name=encyclopaediaislamica>{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی = http://www.encyclopaediaislamica.com/madkhal2.php?sid=346 |عنوان= بالَه وند (یا بالَوَنْد)| ناشر = دانشنامه جهان اسلام |تاریخ = |تاریخ بازبینی=۱۰ دسامبر ۲۰۱۳}}</ref>
{{pp-semi-indef|small=yes}}
'''باله‌وَنْد'''، یا '''بالَوَنْد''' و '''بالاوند'''، از طوایف [[مردم لک|لک]] است. لکی بالاوندی بیشترین شباهت را با زبانهای کردی شمالی دارد. آن‌ها ساکن ناحیهٔ هُلیلان و [[زردلان]] در [[استان ایلام]] و بخش سرفیروز آبادو درودفرامان [[استان کرمانشاه]] و شهرستان بدره استان ایلام و روستای شیرزلی در شهرستان اسدآباد که در این دو منطقه با فامیلی بالاوند مشخص هستند و پیامنی های ساکن در ایل باجلان و نورآباد لرستان و همچنین تیره دولتمندان ایل سنجابی، بالاوندها در استانهای کرمانشاه، ایلام و لرستان دارای شخصیتهایکشوری، نماینده مجلس، استاندارو پزشکی و ورزشی بسیاری هستند واژهٔ باله‌وند از دو بخش «باله» و پسوند نسبت «وند» ترکیب یافته‌است، باله را نام نیای بزرگ خاندان اسفندیاری و بنیادگذار طایفه بالاوند دانسته‌اند.<ref>سلطانی، محمدعلی، ایلات و طوایف کرمانشاهان، ص ۷۹۱</ref> است. این ایل بزرگ شامل تیره‌های گوناگون است و برخی از تیره‌ها به چند شاخه تقسیم می‌شوند.<ref>سلطانی، محمدعلی، ایلات و طوایف کرمانشاه ص ۷۸۹</ref> تیره‌های اصلی و مهم این ایل عبارتند از: بالاوند، اولادها، میرها، کاوشوند، خلفوند، بهمنیا روند، پیراحمدوند، لروند، کلهر و داجیوند.
 
== تبارشناسی ==
این ایل [[مردم لک|لک]] [[ایرانی‌تبار]] از تیره‌های قدیمی و بومی منطقه و از اعقاب طوایف [[ساسانیان]] هستند و بعضی معتقدند که از نوادگان [[بهرام گور]] و به احتمال قوی دارای [[آیین زرتشتی]] بوده‌اند.<ref>لطفی، احمد، طوایف پراکنده، ص۷۲ پی‌نوشت</ref>
ایل بالاوند اصلاً شاخه‌ای بزرگ از [[مردم لک]] <ref name="ReferenceA" /> ساکن منطقه خاوه (دلفان) که به دلیل اختلافاتی که در منطقه بروز کرد، در دورهٔ [[صفویان]] محل سکونت خویش را ترک و به هلیلان و [[زردلان]] کوچ کردند. اصولاً مهاجرت ایلات لک زبان به لرستان، از زمان شاه عباس صفوی (۹۹۶–۱۰۳۸ هجری) شروع شده‌است. شاه عباس برای تضعیف شاهوردی خان، آخرین اتابک مقتدر لرستان، در ۱۰۰۲، حدود دویست خانوار از لرهای حامی وی را که «زبده آن قوم» بودند به (ولایت خوار ری) تبعید کرد (افوشته یی، ص ۴۹۴–۴۹۵). سپس در ۱۰۰۶ پس از اعدام شاهوردی خان و والی کردن حسین خان، سران لرستان را به ضیافتی در پای چنارهای خرم‌آباد دعوت کرد و کلیه کسانی را که با انتصاب حسین خان مخالفت کرده بودند، قتل‌عام کرد. با این حال، مخالفان حسین خان به مخالفت ادامه دادند. در نتیجه، شاه عباس ایلات [[لک]] سلسله و دلفان را از ماهیدشتِ کرمانشاه برای حمایت از [[حسین‌خان سولویزی|حسین خان والی]]، به لرستان کوچاند. (سفرنامه رابینو ص ۱۰و۱۱). توجه اینکه تا سال ۱۳۴۶ هجری شمسی لرستان یکی از ایالتهای کرمانشاه حساب می‌شد.
نخستین رهبر ایل زین الدین میرزا بوده‌است. وی فرزند بالاخان بزرگ بوده که پس از جدایی از ایلات لک دلفان در این منطقه حکمرانی کرد فرزند او میر باله یا بالاخان نام داشت که پس از او در این منطقه حکومت کرد و به نظر می‌رسد که طایفه نام خود را از او گرفته باشد.<ref name=encyclopaediaislamica />
 
== مشاهیر ==
* [[لطفعلی خان بالاوند(اسفندیاری)]]
* محمود خان بالاوند اسفندیاری<ref name=lgt>{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی= http://www.loghatnaameh.org/dehkhodaworddetail-53b1308062aa4080bb5bb8f3ae06f722-fa.html|عنوان= محمود خان اسفندیاری بالاوند| ناشر = لغتنامه دهخدا|تاریخ = |تاریخ بازبینی= ۱۵ فوریه ۲۰۱۵|archiveurl= https://web.archive.org/web/20150215015545/http://www.loghatnaameh.org/dehkhodaworddetail-53b1308062aa4080bb5bb8f3ae06f722-fa.html|archivedate= ۱۵ فوریه ۲۰۱۵|dead-url= yes}}</ref><ref>معجزی- همان، پیشین، ص۴۸۱٫</ref>
* علی نقی خان اسفندیاری
* [[علی‌اصغر اسفندیاری]]
* مجتبی صفایی معاونت کل اصناف کشور از تیره خلفوند.
مکاتبات تیپ کرمانشاه با خان احمدخان اسفندیاری درمورد اسکان عشایر| ناشر = پایگاه اینترنتی نوسا بوک|تاریخ = |تاریخ بازبینی= ۲۴ فوریه ۲۰۱۵}}</ref>
* سردار [[یارمحمدخان کرمانشاهی]] ([[زردلان]]ی)
* سردار معصوم بگ کریمی بالاوند<ref>زندگینامه بزرگان کرمانشاه، فرشید یوسفی ص٤٦٢</ref><ref>٥٣نفر، بزرگ علوی ص١٨٩</ref><ref>[http://www.adabi19.ir/434241-معصوم-بگ-کریمی پایگاه اینترنتی ادبی١٩،زندگینامه بزرگان کُرد،بیوگرافی سردارمعصوم بگ کریمی بالاوند] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170823193740/http://www.adabi19.ir/434241-%D9%85%D8%B9%D8%B5%D9%88%D9%85-%D8%A8%DA%AF-%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85%DB%8C |date=۲۳ اوت ۲۰۱۷ }} بازدید در ٣٠ فوریه ۲۰۱٥.</ref>
 
== منابع ==