سفیدرود: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۴۲ بایت حذف‌شده ،  ۲ سال پیش
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (ویرایش 5.123.123.36 (بحث) به آخرین تغییری که یاس انجام داده بود واگردانده شد)
برچسب: واگردانی
بدون خلاصۀ ویرایش
| مختصات =
| سرچشمه = [[قزل اوزن]]، [[شاهرود (رود)|شاهرود]]
| ریزشگاه = [[دریای کاسپینخزر]]
| ریزشگاه‌های حوضه زهکشی = {{IRI}} [[گیلان]]
| طول = ۶۷۰ کیلومتر
| حوضه آبخیز =
| دبی =
| حوضه آبریز = جلگه کاسپینخزر
}}
'''سفیدرود''' یا '''سپیدرود''' (به [[زبان گیلکی]]: اسپي بیه یا اسپي رۊ<ref name="ReferenceA">زمین شناسی ایران، ژاک دو مورگان، ج ۱، ص ۲۰۹، پانویس ۲</ref>) دومین رود بلند ایران پس از [[رود کارون]] (با طول ۷۵۰ کیلومتر) و بزرگترین رود [[شمال ایران]] است که از ترکیب دو رود [[شاهرود (رود)|شاهرود]] و [[قزل اوزن]] که در شهر [[منجیل]] به هم می‌پیوندند شکل می‌گیرد و تا ریختن به [[دریای کاسپینخزر]] (دریای خزر) عرض استان [[گیلان]] را می‌پیماید؛ و از [[منجیل]] تا ساحل دریا همه جا سفیدرود به سمت شمال شرقی جاری و جریانش سریع و مقدار آب آن زیاد است. از [[سد سفیدرود]] تا گندلان بستر آن بین دو کوه و بسیار باریک و از این نقطه به بعد دلتای وسیعی با شاخه‌های زیاد تشکیل داده شاخه اصلی آن پس عبور از [[شهرستان رودبار]]، [[شهرستان رشت]]، [[شهرستان آستانه اشرفیه]] در [[پارک ملی بوجاق]] به [[دریای خزر]] می‌ریزد.<ref>تاریخ سرزمین ایران، عباس پرویز، انتشارات نگاه، 1390.</ref>
 
این رود علاوه بر اینکه در پیدایش تمدن و اقتصاد منطقه‌ای که در آن جاری است تأثیر داشته‌ است. عامل مهم پدید آمدن دو ناحیهٔ تاریخی آن سوی رودی و این سوی رودی یا [[بیه‌پس]] و [[بیه‌پیش]] است با توجه به اهمیت این رود در منطقه بسیاری از جغرافیانگاران اسلامی و سفرنامه‌نویسان در منابع خود از رود و نام‌های آن یاد کرده‌اند.<ref>{{یادکرد وب |نویسنده=معصومه رضازاده |نشانی=http://guilan-e-ma.ir/2014/09/جغرافیای-تاریخی-سپیدرود-و-دو-ناحیۀ-بیه/ |عنوان=جغرافیای تاریخی سپیدرود و دو ناحیهٔ بیه‌پس و بیه‌پیش در گیلان |ناشر=گیلان ما فصلنامه سیاسی- ادبی- فرهنگی |تاریخ= |تاریخ بازبینی= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181001133409/http://guilan-e-ma.ir/2014/09/%D8%AC%D8%BA%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%DB%8C%D8%AF%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D9%88-%D8%AF%D9%88-%D9%86%D8%A7%D8%AD%DB%8C%DB%80-%D8%A8%DB%8C%D9%87/ |archivedate=۱ اکتبر ۲۰۱۸ |dead-url=yes }}</ref>
 
=== نام بومی ===
نام بومی آن به ویژه در [[استان گیلان]]، '''اسپی بیه''' یا '''اسپی رو'''<ref name="ReferenceA"/> می‌باشد که در [[زبان گیلکی]] معنی رود سفید را می‌دهد. ایشان دریای خزر را نیز '''کاسپی''' می‌نامند.
 
=== نام‌های غیر بومی ===
نام‌های غیر بومی این رود را می‌توان در سه گروه، رده‌بندی کرد؛ نام‌های غیربومی دوران مهاجمان باستانی یونانی، مهاجمان اسلامی عربی، مهاجمان مغولی آلتائی، معاصر ایرانی. توجه شود که همگی این نام‌ها از خاستگاه (چهل چشمه) تا دهانه (دریای کاسپیان) رود را در بر می‌گرفته‌است.
 
==== نام غیر بومی دوره مهاجمان باستانی یونانی ====
۱۶۰٬۳۸۳

ویرایش