تفاوت میان نسخه‌های «وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی»

(به نسخهٔ 30034458 از Rab.mj79 (بحث) برگردانده شد (توینکل))
برچسب: خنثی‌سازی
 
== تاریخچه ==
[[پرونده:Ministry of Health and Medical Education in Iran.jpg|بندانگشتی|چپ|220px|ساختمان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در [[تهران]]]]
تا سال ۱۲۸۲ خورشیدی، هیچ تشکیلات و نهادی برای رسیدگی به بهداشت در ایران نبود. اگر بیماری همه‌گیر مرگباری شیوع می‌یافت، چند نفر از اطبای پایتخت را موقتا جمع مى‌کردند که مشورت بدهند چه باید کرد. کشتیهایی که می خواستند در بنادر ایران پهلو بگیرند، قبلا می‌بایست در بنادر کشورهای دیگر، جواز سلامت داشته باشند چون ایران امکانات بررسی بهداشتی آنها را نداشت. هر چند سال یک بار که کنفرانس بین‌المللى بهداشت تشکیل می‌شد، از ایران هم نماینده می‌رفت ولى به سکوت می‌گذراند. تا اینکه در این سال (۱۲۸۲) به پیشنهاد [[نصرالله مشیرالدوله|میرزا نصرالله خان مشیر‌الدوله]]، صدراعظموزیر خارجهٔ وقت، مظفرالدین شاه فرمان تشکیل «ادارهادارهٔ کل صحیه» را صادر کرد که «هم ترتیبات صحى سرحدات را منظم بدارد و هم امور صحى داخلى را رسیدگى کند» این اداره، هیئتی مشورتى به نام «مجلس حفظ الصحه دولتى» داشت که تشکیلات اصلی برنامه ریزی و مدیریت بهداشت در ایران شد. [[دکتر امیراعلم|دکتر امیرخان امیراعلم]] نیرنیز به نمایندگی از آن در کنفرانس بین‌المللى بهداشت در پاریس شرکت کرد و پس از چهل روز مذاکراه،مذاکره، توانست تشکیلات بهداشت ایران را در عهدنامهعهدنامهٔ بین المللیبین‌المللی این کنفرانس به رسمیت بشناساند. <ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۳۳ دوره پنجم مجلس شورای ملی دوازدهم سرطان ۱۳۰۳ |نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-33-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%AD-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%DB%8C%D9%88%D9%85-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%88%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D9%87%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%B3%D8%B1%D8%B7%D8%A7%D9%86-1303-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D8%A8%D9%82-%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%D9%86%D9%87%D9%85-%D8%B0%DB%8C%D9%82%D8%B9%D8%AF%D9%87-1342}}</ref>
 
ادارهادارهٔ کل صحیه بخشی از وزارت داخله (کشور) بود. از جمله اقدامات آن، آغاز مایه‌کوبی عمومی بود. در زمان مظفرالدین شاه [[یحیی شمس ملک‌آرا|یحیی میرزا لسان الحکمالسان‌الحکما]] پیشنهاد تاسیس ادارهتأسیس ایاداره‌ای برای تولید مایه (واکسن) آبله در ایران داد و مظفرالدین شاه موافقت کرد و مبلغی هم تعیین شد اما آن مبلغ صرف هزینه هایهزینه‌های دیگری شد و این طرح به اجرا درنیامد. این طرح در سال ۱۲۸۹ خورشیدی [[دکتر امیراعلم]] که نمایندهنمایندهٔ مجلس شده بود، آغاز شد. در آن تاریخ بیماری آبله سالیانه جان حدود شصت هزار نفر را در ایران می گرفتمی‌گرفت و تنها سفارت فرانسه برای مصرف اتباع خود واکسن آبله به ایران وارد می کردمی‌کرد که قدری از آن را هم رایگان در اختیار مجلس حفظ الصحهحفظ‌الصحه دولتی (بهداری) می گذاشتمی‌گذاشت. در دورهدورهٔ دوم مجلس شورای ملی، دکتر امیراعلم که نمایندهنمایندهٔ مجلس بودبود، در چهاردهم اردیبهشت ۱۲۸۹ خورشیدی به مجلس پیشنهاد داد که از محل مالیات نواقل یعنی پولی که برای عبور و مرور چهارپایان باربر و همچنین خودرو و درشکه و گاری و کالسکه گرفته میمی‌شد، شد، مایه کوبیمایه‌کوبی سراسری در ایران آغاز شود. با این پیشنهاد موافقت شد .<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=|وبگاه=|نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-88-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%AD-%D9%85%D8%B0%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-24-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%AB%D8%A7%D9%86%D9%89-1328|عنوان=مذاکرات جلسه ۸۸ دوره دوم مجلس شورای ملی ۲۴ ربیع الثانی ۱۳۲۸}}</ref> در هفدهم آبان آن سالسال، قانون دو ماده ایدوماده‌ای پیشنهادی دکتر اعلم به این شرح به تصویب رسید:
 
* '''مادهمادهٔ ۱''': ازمالیاتاز مالیات وسائط نقلیه تومانى یک قران براى اصلاح امورحفظامور الصحهحفظ‌الصحه و بالخاصه تعمیم آبله کوبىآبله‌کوبى و تقسیم سرم گلو دردگلودرد دیفترى به طور مجانى تخصیص شود.
* '''مادهمادهٔ ۲''': وجوهی که از این ممرحاصلممر حاصل می‌گردد به مجلس حفظ الصحهحفظ‌الصحهٔ مرکزى دولت داده می‌شود که به نظارت و تصویب مجلس مذکور درتمامدر تمام مملکت به مصرف برسد. <ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۱۷۲ دوره دوم مجلس شورای ملی پنجم ذیقعده ۱۳۲۸ |نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-172-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%B0%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87-%D8%B3%D9%87%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-5-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%B0%DB%8C%D9%82%D8%B9%D8%AF%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%85-1328}}</ref>
 
در اجرای این قانون، بلدیه (شهرداری) تهران در ۲۹ دی ۱۲۸۹ مبلغ ۱۹۶۵۱٬۹۶۵ قران در اختیار مجلس حفظ الصحهحفظ‌الصحهٔ تهران گذاشت تا شش مرکز آبله کوبىآبله‌کوبى مجانى در شش محلهمحلهٔ مختلف شهر دایرکند.دایر کند.<ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۲۰۸ دوره دوم مجلس شورای ملی نهم صفر ۱۳۲۹ |نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/جلسه-208-صورت-مشروح-روز-پنجشنبه-9-شهر-صفر-1329}}</ref>
 
در سال ۱۳۰۰۱۳۰۰، ادارهادارهٔ کل صحیه برای نخستین بار وزارتخانه شد اما این وزارتخانه پس از سه ماه منحل شد و این بار، ادارهادارهٔ کل صحیه به وزارت معارف و مجلس حفظ الصحهحفظ‌الصحه دولتی به وزارت داخله انتقال یافت. با این حال، در موسساتمؤسسات مختلف دولتی، نهادهای مختلفمختلفِ عهده‌دارعهده‌دارِ بهداشت پراکنده و هر کدام زیر نظر یک وزارتخانه بودند، مانند صحیه‌های زیر نظر بلدیه‌ها (شهرداری‌ها) و صحیه‌های نظمیه‌ها (شهربانی‌ها).
 
در سال ۱۳۰۵ [[اسماعیل سنگ|دکتر اسماعیل سنگ]] نمایندهنمایندهٔ [[ساری]] و [[علی‌اکبر داور]] نمایندهنمایندهٔ [[لار]] طرحی به مجلس شورای ملی دادند که همههمهٔ نهادهای مرتبط با امور بهداشت و همچنین مدارس طب، قابلگی، دواسازی، دندانسازی و [[انستیتو پاستور]] زیر نظر ادارهادارهٔ کل صحیه بروند و رئیس ادارهادارهٔ کل صحیه، سمت معاون فنی وزارت داخله را داشته باشد و حق حضور در مجلس وهیئتو هیئت وزیران داشته باشد. <ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۲۳ دوره ششم مجلس شورای ملی پنجم آبان ۱۳۰۵ |نشانی=https://mashruteh.org/wiki/index.php?title=%D9%85%D8%B0%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA_%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3_%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D9%84%DB%8C_%DB%B5_%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D9%86_%DB%B1%DB%B3%DB%B0%DB%B5_%D9%86%D8%B4%D8%B3%D8%AA_%DB%B2%DB%B3 }}{{پیوند مرده|date=ژوئن 2020 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>
 
از سال ۱۳۱۰ برای ریاست کل صحیه، مستشار از خارج استخدام و مقرر شد که برای ریاست کل صحیه از یکی از پزشکان فرانسوی با حقوق ماهیانهماهیانهٔ پانزده هزار فرانک استفاده شود. <ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۷۶ دوره هشتم مجلس شورای ملی ۲۶ اسفند ۱۳۱۰ |نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-76-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%AD-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-26-%D8%A7%D8%B3%D9%81%D9%86%D8%AF-%D9%85%D8%A7%D9%87-1310-9-%D8%B0%DB%8C%D9%82%D8%B9%D8%AF%D9%87-1350}}</ref> در نوزدهم اسفند ۱۳۱۰۱۳۱۰، قانونی به تصویب مجلس شورای ملی رسید که تجارت کبریت را به انحصار دولت در می‌آورددرمی‌آورد و تمام درآمد حاصل از این تجارت را برای دولت به «صحیهصحیهٔ عمومی» اختصاص می‌داد. <ref>{{یادکرد وب |عنوان=مذاکرات جلسه ۷۴ دوره هشتم مجلس شورای ملی نوزدهم اسفند ۱۳۱۰ |نشانی=https://www.ical.ir/ical/fa/Content/4_artmajles1/%D8%AC%D9%84%D8%B3%D9%87-74-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%AD-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%BE%D9%86%D8%AC%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-19-%D8%A7%D8%B3%D9%81%D9%86%D8%AF-1310-2-%D8%B0%DB%8C%D9%82%D8%B9%D8%AF%D9%87-1350}}</ref>
 
== وزیران ==