تفاوت میان نسخه‌های «بارسلون»

بدون خلاصه ویرایش
برچسب‌ها: ویرایش با تلفن همراه ویرایش با مرورگر تلفن همراه ویرایش‌گر دیداری
 
{{Infobox settlement
| name = گوهبارسلونا
| native_name =
| native_name_lang = <!-- ISO 639-2 code e.g. "fr" for French. If more than one, use {{lang}} instead -->
'''بارسلونا''' {{اسپانیایی|Barcelona}}<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.cgie.org.ir/shavad.asp?id=123&avaid=4330 |title=دائرةالمعارف بزرگ اسلامی - بارسلون<!-- عنوان تصحیح شده توسط ربات --> |accessdate=۲۷ دسامبر ۲۰۱۰ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101125211940/http://cgie.org.ir/shavad.asp?id=123&avaid=4330 |archivedate=۲۵ نوامبر ۲۰۱۰ |dead-url=yes }}</ref>،[[پایتخت]] و پرجمعیت‌ترین شهر [[بخش‌های خودمختار اسپانیا|بخش خودمختار]] [[کاتالونیا]] و پس از [[مادرید]] پرجمعیت‌ترین شهر [[اسپانیا]] و مهم‌ترین [[بندر]] این کشور است. جمعیت شهر بارسلونا ۱,۶۲۰,۳۴۳ در منطقه‌ای به وسعت ۱۰۱٫۴ کیلومتر مربع و منطقه شهری بارسلونا بدون احتساب حومه در منطقه‌ای به وسعت ۸۰۳ کیلومترمربع<ref name=World_Urban_Areas/> بیش از ۴,۸۴۰,۰۰۰ نفر است.<ref name=World_Urban_Areas>[http://www.demographia.com/db-worldua.pdf Demographia: World Urban Areas], March 2010</ref><ref>{{cite web |url=http://www.urbanaudit.org/DownloadPDF.ashx?CityCode=ES002C |title=Barcelona |author=Urban Audit – Larger Urban Zone ([[Eurostat]]) |accessdate= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120114181556/http://www.urbanaudit.org/DownloadPDF.ashx?CityCode=ES002C |archivedate=۱۴ ژانویه ۲۰۱۲ |dead-url=yes }}</ref> مجموعاً در حدود ۵,۴۷۴,۴۸۲ نفر<ref>[[سازمان ملل متحد|United Nations]] – Department of Economic and Social Affairs: [http://www.un.org/esa/population/publications/wup2007/2007WUP_Highlights_web.pdf World Urbanization Prospects (2007 revision)], Table A.12</ref><ref>[[سازمان همکاری اقتصادی و توسعه|Organization for Economic Cooperation and Development]]: ''[http://books.google.com/books?id=kBsfY-Pe2Q4C Competitive Cities in the Global Economy]'', OECD Territorial Reviews, (OECD Publishing, 2006), Table 1.1</ref><ref name="metropolit1">[http://www.idescat.net/territ/BasicTerr?TC=5&V0=4&V3=863&V4=435&ALLINFO=TRUE&PARENT=1&CTX=B&V1=1&VOK=Confirmar Àmbit Metropolità. Sèrie temporal] (catalan)</ref> در [[ناحیه شهری بارسلونا]] زندگی می‌کنند. همچنین این شهر بخش اصلی شهرداری‌ها و شهرستان‌های هم جواری است که [[منطقه شهری بارسلونا]] را با جمعیت ۳٫۲۱۸٫۰۷۱ می‌سازند. بارسلون ششمین شهر پرجمعیت [[اتحادیه اروپا]]<ref name="urban_area_pop">{{en icon}} {{cite web| url=http://www.demographia.com/db-worldua.pdf| title=World Urban Areas| first=Wendell Cox Consultancy (Demographia)| accessdate=2007-09-20|format=PDF}}</ref><ref>{{یادکرد ویکی|عنوان = Largest urban areas of the European Union |پیوند = http://en.wikipedia.org/wiki/Largest_urban_areas_of_the_European_Union |زبان = انگلیسی | بازیابی = ۱۹ مارس ۲۰۱۱}}</ref> و بزرگ‌ترین کلان‌شهر اروپا در کنار [[دریای مدیترانه]] است.
 
بارسلونا به لحاظ اهمیت در [[مالیه|اموردانش مالی]]، [[تجارت]]، [[رسانه (ارتباطات)|رسانه]]، [[سرگرمی]]، [[هنر]]، [[بازرگانیتجارت بین‌المللیخارجی]]، [[آموزش]] و [[گردشگری]] یک [[شهر جهانی]] است.<ref name=GAWC>{{cite web |url=http://www.lboro.ac.uk/gawc/world2008t.html |title=The World According to GaWC 2008 |publisher=Globalization and World Cities Study Group and Network, [[Loughborough University]] |accessdate=3 March 2009}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.lboro.ac.uk/gawc/citylist.html |title=Inventory of World Cities |publisher=Globalization and World Cities (GaWC) Study Group and Network |accessdate=2007-12-01}}</ref> [[بندر]] بارسلونا یکی از مهم‌ترین بنادر اروپا در [[دریای مدیترانه]] می‌باشد، همچنین [[فرودگاه بین‌المللی بارسلونا]] در سال ۲۰۰۹ بیش از ۲۷ میلیون مسافر را جابه‌جا کرده‌است.<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.aena.es/csee/ccurl/285/700/Estadisticas_2009.pdf |title=AENA - 2009 aircraft movements, passengers and cargo traffic |accessdate=۲۸ دسامبر ۲۰۱۰ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100324064959/http://www.aena.es/csee/ccurl/285/700/Estadisticas_2009.pdf |archivedate=۲۴ مارس ۲۰۱۰ |dead-url=yes }}</ref> شهر بارسلونا دارای یک شبکه بزرگراهی گسترده و [[قطار سریع‌السیر]] نیز هست که اسپانیا را به [[فرانسه]] و بعد [[پرتغال]] متصل می‌کند. بارسلون ۱۲امین شهر جهان و ۴امین شهر [[اروپا]] به لحاظ شمار بازدیدکننده در سال است. این شهر سالیانه در حدود ۵ میلیون توریست را به خود جذب می‌کند.<ref name="Caroline Bremner">{{cite web |url=http://www.euromonitor.com/_Euromonitor_Internationals_Top_City_Destinations_Ranking|title=Euromonitor International's Top City Destinations Ranking |publisher=[[Euromonitor International]] |first= Caroline |last=Bremner |date=12 December 2008|accessdate=2 March 2010}}</ref> به نقل از مجلهمجلهٔ [[''مونوکل]]'' این شهر ۱۷امین شهر قابل زندگی در جهان است،<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.monocle.com/Magazine/volume-3/Issue-25/ |title=The-Worlds-top-25-most-liveable-cities |accessdate=۲۸ دسامبر ۲۰۱۰ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100708041931/http://www.monocle.com/Magazine/volume-3/issue-25/ |archivedate=۸ ژوئیه ۲۰۱۰ |dead-url=yes }}</ref> همچنین طبق تحقیق 2thinknow بین شهرهای‌های جهان در زمینه [[نوآوری]]، بارسلونا جایگاه ۱۳ام را داراست.<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.innovation-cities.com/2thinknow-innovation-cities-global-256-index/ |title=Independent city analysis and rankings for innovation in 2009 |accessdate=۲۸ دسامبر ۲۰۱۰ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100911231656/http://www.innovation-cities.com/2thinknow-innovation-cities-global-256-index/ |archivedate=۱۱ سپتامبر ۲۰۱۰ |dead-url=yes }}</ref> بارسلون با ۱۷۷ بیلیون [[یورو]] [[تولید ناخالص داخلی]] ۴امین شهر ثروتمند اتحادیه اروپا و ۳۵امین شهر جهان است.<ref name="pricewater">{{cite web|url=https://www.ukmediacentre.pwc.com/Content/Detail.asp?ReleaseID=3421&NewsAreaID=2|title=Global city GDP rankings 2008–2025|3=publisher Pricewaterhouse Coopers|accessdate=16 December 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110513194342/https://www.ukmediacentre.pwc.com/Content/Detail.asp?ReleaseID=3421&NewsAreaID=2|archivedate=۱۳ مه ۲۰۱۱|dead-url=yes}}</ref>
 
بارسلونا به عنوان یک شهر [[رومی]] تأسیس شد و بعدها پایتخت [[کنت بارسلون|کنت‌های بارسلونا]] گشت. پس از پیوستن به [[پادشاهی آراگون]] یکی از شهرهای مهم [[امپراتوری آراگون]] بود. این شهر در طول تاریخ خود بارها مورد تصرف قرار گرفت. امروزه بارسلون یکی از مراکز مهم فرهنگی و به یکی از مقصدهای اصلی گردشگران بدل گشته و از [[میراث فرهنگی]] غنی برخوردار است. از سوی دیگر این شهر به سبب بناهای معمارانی چون [[آنتونیوآنتونی گائودی]] و [[لوییز دومانچه‌ای مونتانر]] که به عنوان [[میراث جهانی یونسکو]] انتخاب شده‌اند شهرت دارد. همچنین بارسلونا مقر اصلی [[اتحادیه کشورهای دریای مدیترانه]] نیز می‌باشد.
 
بارسلونا به عنوان پایتخت کاتالونیا، مقر اصلی دولت [[کاتالونیا]] است. [[پارلمان کاتالونیا]] و [[دیوان عالی کشور]] نیز در این شهر قرار دارند. بارسلونا مرکز [[استان بارسلونابارسلون]] و [[بارسلونس]] [[کومارکا]] است.
 
== نام ==
نام بارسلونا از زبان [[فنیقی‌ها]]ی ساکن [[شبه‌جزیره ایبری|ایبری]] که آن را بارکنو می‌خواندند آمده‌است. این مطلب را می‌توان بواسطه یک سکه قدیمی که بر روی آن به خط ایبری، بارکنو ([[پرونده:Barkeno.png|34px|Barkeno in Levantine Iberian script]]) نوشته شده‌است تأیید کرد.<ref>''Emerita: Revista de Lingüística y Filología clasica'' 11 (1943), p.468</ref> در متون یونان باستان آن را بارکینون<ref>[[کلاودیوس بطلمیوس|Ptolemy]], ii. 6. §&nbsp;8</ref> و در [[زبان لاتین|لاتین]] آن را بارسیلونوم<ref>[[Rufus Festus Avienus]] ''Ora Maritima'' [http://www.thelatinlibrary.com/avienus.ora.html " et Barcilonum amoena sedes ditium. " v514]</ref> نوشته‌اند. در قرون وسطی این شهر به شکل‌های مختلفی چون بارچینونا، بارسالونا، بارچلونا و بارچنونا شناخته می‌شده‌است. همچنین برخی نوشته‌ها نام این شهر را به جنرال [[کارتاژ]]، [[همیلکار بارسا]] مرتبط دانسته‌اند.<ref>{{cite web|url=http://www.etymonline.com/index.php?term=Barcelona |title=Online Etymology Dictionary |publisher=Etymonline.com |date= |accessdate=2010-06-14}}</ref>
 
== تاریخچه ==
=== بناهای تاریخی ===
* [[ساگرادا فامیلیا]] نماد بین‌المللی بارسلونا
* [[قصرکاخ موسیقی کاتالان]] و [[بیمارستان سنت پائول]] طراحی شده توسط [[لوییز دومانچه‌ای مونتانر]] و از ۱۹۹۷ در فهرست [[میراث جهانی یونسکو]] قرار دارند.
* آثار [[آنتونی گائودی]] شامل: [[پالائو گوئل]]، [[پارک گوئل]]، [[کازا میلا]]، [[کازا ویسنس]]، [[کازا باتیوبالیو]]، [[ساگرادا فامیلیا]]
* کلیسای [[سانتا ماریا دل مار]]
* کلیسای گوتیک [[سانتا ماریا دل پی]]
== جمعیت‌شناسی ==
بر پایه سرشماری سال ۲۰۱۶ شهر بارسلونا ۱٬۶۰۸٬۷۴۶ جمعیت دارد.<ref name="ASTBCN">[http://www.bcn.cat/estadistica/angles/dades/tpob/index.htm "Ajuntament de Barcelona - Population, household and homes statistics"], retrieved 12 June 2017.</ref>
زبان [[زبان اسپانیایی]] پرگویش‌ترین زبان در بارسلونا است (بر پایه آمار زبانی که در سال ۲۰۱۳ توسط دولت کاتالان گرفته شد) و تقریباً توسط همه مردم فهمیده می‌شود. پس از اسپانیایی زبان [[کاتالانی]] دومین زبان پرگویش‌در بارسلونا است. این زبان توسط ۹۵٪ مردم فهمیده می‌شود در حالی که ۷۲٫۳٪ می‌توانند آن را سخن بگویند و ۷۹٪ می‌توانند بخوانند و ۵۳٪ می‌توانند بنویسند.<ref>{{cite web|author1=Departament d'Estadística. Ajuntament de Barcelona |title=Coneixement del català: Evolució de les característiques de la població de Barcelona (Knowledge of Catalan in Barcelona) |url=http://www.bcn.cat/estadistica/catala/dades/tpob/pad/evo/ev11.htm |website=Ajuntament de Barcelona |accessdate=13 November 2015 |language=Catalan |date=2011 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151231210119/http://www.bcn.cat/estadistica/catala/dades/tpob/pad/evo/ev11.htm |archivedate=31 December 2015 |df=dmy}}</ref>
 
== اقتصاد ==
{{ویکی‌انبار-رده|Barcelona}}
{{مراکز استان‌های اسپانیا}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}
{{شهرهای میزبان بازی‌های المپیک تابستانی}}
{{شهرهای میزبان بازی‌های پاراالمپیک تابستانی}}
{{میراث جهانی یونسکو در اسپانیا}}
{{مسابقات دوستانه سال ۲۰۱۸}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}
 
[[رده:بارسلون]]