تفاوت میان نسخه‌های «انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)»

(ایسنا گفته انصراف نداده. نیازمند منابع بهتر)
برچسب: واگردانی دستی
برچسب‌ها: ویرایش‌گر دیداری حذف حجم زیادی از مطالب منبع‌دار جایگزین شد خرابکاری محتمل برگردانده‌شده
{{pp-protected|small=yes}}
{{Infobox Election
| election_name = انتخابات سیزدهمین دورهٔ ریاست‌جمهوری ایران
| country = ایران
| type = ریاست جمهوری
| opinion_polls = نظرسنجی‌های انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)
| ongoing = no <!-- please don't change this -->
| party_color = no
| previous_election = انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۹۶)
| previous_year = ۱۳۹۶
| next_election = انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۴)
| next_year = ۱۴۰۴
| election_date = ۲۸ خرداد ۱۴۰۰
| votes_for_election =
| image1 = [[پرونده:سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی.jpg|120x120px]]
| color1 = DBD7D2
| nominee1 = [[سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی]]
| party1 = اسلامی قانون
| popular_vote1 =
| percentage1 =
| image2 = [[پرونده:Abdolnaser Hemmati 14000304000066637575096296073542.jpg|120x120px]]
| nominee2 = [[عبدالناصر همتی]]
| color2 = 191970
| party2 = حزب کارگزاران سازندگی
| popular_vote2 =
| percentage2 =
| image3 = [[پرونده:Saeed Jalili 13991023 1647093 (cropped).jpg|120x120px]]
| color3 = 1034A6
| nominee3 = [[سعید جلیلی]]
| party3 = کنشگر سیاسی مستقل
| popular_vote3 =
| percentage3 =
| image4 = [[پرونده:Mohsen Mehralizadeh 2017.jpg|120x120px]]
| color4 = 00CCCC
| nominee4 = [[محسن مهرعلیزاده]]
| party4 = [[حزب اراده ملت ایران|اراده ملت]]
| popular_vote4 =
| percentage4 =
| image5 = [[پرونده:Ebrahim Raisi portrait 2019 1.jpg|120x120px]]
| color5 = 006e3d
| nominee5 = [[سید ابراهیم رئیسی]]
| party5 = جامعه روحانیت مبارز
| popular_vote5 =
| percentage5 =
| image6 = [[پرونده:Mohsen Rezaee in 2020.jpg|120x120px]]
| color6 = F4F0EC
| nominee6 = [[محسن رضایی]]
| party6 = جبهه ایستادگی ایران اسلامی
| popular_vote6 =
| percentage6 =
| image7 = [[پرونده:علیرضا زاکانی.jpg|120x120px]]
| color7 = FFD700
| nominee7 = [[علیرضا زاکانی]]
| party7 = جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی
| popular_vote7 =
| percentage7 =
| map_image =
| map_size =
| map_caption =
| title = رئیس‌جمهور
| before_election = [[حسن روحانی]]
| before_party = حزب اعتدال و توسعه
| after_party =
| after_election =
}}
'''انتخابات ریاست‌جمهوری ایران ۱۴۰۰''' سیزدهمین دورهٔ [[انتخابات ریاست‌جمهوری ایران|انتخابات ریاست‌جمهوری]] در ایران است که در ۲۸ خرداد ۱۴۰۰<ref>{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی = https://www.entekhab.ir/fa/news/570534 |عنوان = انتخابات ریاست جمهوری، ۲۸ خرداد ۱۴۰۰ برگزار می‌شود |ناشر = انتخاب |تاریخ = ۳ شهریور ۱۳۹۹ |تاریخ بازبینی = ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۰ |archive-date = 28 مه 2021 |archive-url = https://web.archive.org/web/20210528090700/https://www.entekhab.ir/fa/news/570534/انتخابات-ریاست-جمهوری-۲۸-خرداد-۱۴۰۰-برگزار-می‌شود}}</ref> همزمان با [[انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا (۱۴۰۰)|انتخابات ششمین دورهٔ شوراهای اسلامی شهر و روستا]]، [[انتخابات مجلس شورای اسلامی (۱۳۹۹–۱۳۹۸)#انتخابات میاندوره‌ای|میان‌دوره‌ای مجلس شورای اسلامی]] و [[انتخابات مجلس خبرگان رهبری (۱۳۹۴)#انتخابات میان‌دوره‌ای دوم|میان‌دوره‌ای دوم مجلس خبرگان رهبری]] برگزار و در آن هشتمین رئیس‌جمهور ایران با آراء مردم انتخاب می‌شود.
 
از جمله مسائل مهم پیرامون این انتخابات کاهش تمایل مردم به مشارکت در آن است که در آن عواملی چون ناامیدی معترضان از پیگیری مطالبات‌شان در چارچوب جمهوری اسلامی، [[فساد در ایران|فساد گستردهٔ مالی و اداری]]، [[اعتراضات دی ۱۳۹۶ ایران|اعتراضات سراسری دی ۱۳۹۶]] و [[اعتراضات آبان ۱۳۹۸ ایران|آبان ۱۳۹۸]]، [[تحریم‌های آمریکا علیه ایران|تحریم‌های آمریکا]]، [[بحران اقتصادی ایران ۱۴۰۰-۱۳۹۷|بحران اقتصادی]]، نبود [[آزادی سیاسی|آزادی‌های سیاسی]] همچون [[آزادی بیان]] و [[نقض حقوق بشر توسط جمهوری اسلامی ایران|نقض حقوق بشر]]، عدم شفافیت امور و پنهان‌کاری‌های گسترده از جمله در ماجرای شلیک به [[پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی بین‌المللی اوکراین|هواپیمای اوکراینی]]، عدم [[مشروعیت|مقبولیت و مشروعیت]] گفتار حکومت، اصلاح‌ناپذیری ساختار سیاسی و انتخابات نمایشی و غیرآزاد، تداوم محدودیت‌های شدید سیاسی، اجتماعی و مذهبی، ناامیدی و بی‌اعتمادی مردم به هر دو جناح حاکمیت دخیل هستند.<ref name=":3">{{یادکرد خبر|عنوان=اصلاح‌طلبان درانتخابات ۱۴۰۰؛ محمد خاتمی هم ناامید از 'تکرار' ؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-54204853|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2020-09-27|زبان=fa|archive-date=20 سپتامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200920012035/https://www.bbc.com/persian/iran-features-54204853}}</ref><ref name=":8">{{یادکرد وب|عنوان=انتخابات و «دولت بی‌مصرف» حسن روحانی|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/failure-of-rouhani-cabinet-impacts-of-next-election-in-Iran/31155579.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-03-18|کد زبان=fa|archive-date=18 مارس 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210318032657/https://www.radiofarda.com/a/failure-of-rouhani-cabinet-impacts-of-next-election-in-Iran/31155579.html}}</ref><ref name=":13">{{یادکرد خبر|تاریخ=۲۴ مهر ۱۳۹۷|عنوان=صادقی: اصلاح‌طلبان در انتخابات ۱۴۰۰ شاید از علی لاریجانی حمایت کنند|ناشر=رادیو فردا|doi=|تاریخ بازدید=۱۸ شهریور ۱۳۹۹|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/iran-mp-sadeghi-says-reformists-might-support-larijani-2020-election/29546998.html|archive-date=23 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201023002547/https://www.radiofarda.com/a/iran-mp-sadeghi-says-reformists-might-support-larijani-2020-election/29546998.html}}</ref><ref name=":4">{{یادکرد خبر|تاریخ=۱۲ اسفند ۱۳۹۸|عنوان=زنگ خطر برای ۱۴۰۰/ نتایج غیرمنتظره از آمار مشارکت در انتخابات|ناشر=|doi=|تاریخ بازدید=۱۶ شهریور ۱۳۹۹|نشانی=https://www.rouydad24.com/fa/news/206195/|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090650/https://www.rouydad24.com/fa/news/206195/زنگ-خطر-برای-۱۴۰۰-نتایج-غیر-منتظره-از-آمار-مشارکت-در-انتخابات}}</ref><ref name=":5">{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=fa|تاریخ=۲۴ نوامبر ۲۰۱۹|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|نشانی=https://www.bbc.com/persian/blog-viewpoints-50536570|عنوان=اعتراض‌ها در ایران؛ 'پایان اخلاقی اصلاح‌طلبان'|بازبینی=21 اکتبر 2020|archive-date=27 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201027161220/https://www.bbc.com/persian/blog-viewpoints-50536570}}</ref><ref name=":122">{{یادکرد وب|عنوان="اعتراض مردم ایران ادامه دارد و باید به گوش مردم دنیا برسد" {{!}} DW {{!}} 29.11.2019|نشانی=https://www.dw.com/fa-ir/اعتراض-مردم-ایران-ادامه-دارد-و-باید-به-گوش-مردم-دنیا-برسد/a-51469137|وبگاه=DW.COM|بازبینی=2019-12-05|کد زبان=fa-IR|نام=علی|نام خانوادگی=فتح‌الله‌نژاد|archive-date=24 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024091122/https://www.dw.com/fa-ir/اعتراض-مردم-ایران-ادامه-دارد-و-باید-به-گوش-مردم-دنیا-برسد/a-51469137}}</ref><ref name=":6">{{یادکرد خبر|تاریخ=۷ ژوئیه ۲۰۱۸|عنوان=شخص رهبر و مقام رهبری؛ علت ناکارآمدی و دلیل ناکامی|ناشر=دویچه وله فارسی|doi=|تاریخ بازدید=۱۰ اکتبر ۲۰۲۰|نشانی=https://p.dw.com/p/30xro|نام خانوادگی۱=یوسفی اشکوری|نام۱=حسن|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090628/https://www.dw.com/fa-ir/opinion/a-44559140}}</ref><ref name=":1">{{یادکرد وب|عنوان=اصلاح‌طلبان از نظر خودشان هم تمام شده‌اند|نشانی=https://www.independentpersian.com/node/128876/سیاسی-و-اجتماعی/اصلاح‌طلبان-از-نظر-خودشان-هم-تمام-شده‌اند|وبگاه=ایندیپندنت فارسی|تاریخ=2021-03-08|بازبینی=2021-03-08|کد زبان=fa|archive-date=12 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512162013/https://www.independentpersian.com/node/128876/سیاسی-و-اجتماعی/اصلاح‌طلبان-از-نظر-خودشان-هم-تمام-شده‌اند}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=چند درصد قدرت کشور در اختیار رئیس‌جمهور است؟ / پاسخ یک نماینده پیشین مجلس|نشانی=https://www.jamaran.news/بخش-بازنشر-59/1483021-چند-درصد-قدرت-کشور-در-اختیار-رییس-جمهور-است-پاسخ-یک-نماینده-پیشین-مجلس|وبگاه=پایگاه خبری جماران|بازبینی=2021-03-24|کد زبان=fa|archive-date=25 آوریل 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210425083730/https://www.jamaran.news/بخش-بازنشر-59/1483021-چند-درصد-قدرت-کشور-در-اختیار-رییس-جمهور-است-پاسخ-یک-نماینده-پیشین-مجلس}}</ref>
 
بسیاری پیش‌بینی می‌کنند که پیشاپیش [[سید ابراهیم رئیسی]] نامزد منتخب [[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصولگرایان]] پیروز انتخابات است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Iran Official Poll Shows Lower Turnout After Elimination Of Key Candidates|نشانی=https://iranintl.com/en/iran/iran-official-poll-shows-lower-turnout-after-elimination-key-candidates|وبگاه=Iran International|تاریخ=2021-05-28|بازبینی=2021-06-08|کد زبان=en}}</ref>
 
== سامانه انتخاباتی ==
{{See also|انتخابات در ایران|رئیس‌جمهور ایران|نظارت استصوابی}}
{{quote|text=در جمهوری اسلامی ایران امور کشور باید به اتکاء آراء عمومی اداره شود، از راه انتخابات: انتخاب رئیس‌جمهور، نمایندگان مجلس شورای اسلامی، اعضای شوراها و نظایر این‌ها، یا از راه همه‌پرسی در مواردی که در اصول دیگر این قانون معین می‌گردد. |author=اصل ششم [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]<ref>{{cite web |url=https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_ششم |title=متن قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در ویکی‌نبشته |access-date=28 مه 2021 |archive-date=11 مه 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511211851/https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_ششم}}</ref>}}
بنابر اصل یکصد و سیزدهم قانون اساسی کنونی، «پس از [[رهبر جمهوری اسلامی|مقام رهبری]]، رئیس‌جمهور عالی‌ترین مقام رسمی کشور است و مسئولیت اجرای قانون اساسی و ریاست قوه مجریه را جز در اموری که مستقیماً به رهبری مربوط می‌شود، بر عهده دارد.» وظایف رئیس‌جمهور مشابه وظایف سران دولت‌ها در دیگر کشورها است، با این تفاوت که [[نیروهای مسلح]]، رئیس [[قوه قضائیه|قوهٔ قضائیه]]، تلویزیون دولتی و دیگر سازمان‌های مهم دولتی مانند [[شورای نگهبان]] و [[مجمع تشخیص مصلحت نظام|مجمع تشخیص مصلحت نظام،]] همگی تحت کنترل رهبر هستند. بنابر اصل یکصد و ده قانون اساسی وظیفه «تعیین سیاست‌های کلی نظام» هم در اختیار رهبر است و رئیس‌جمهور به‌طور مستقیم در این کار دخالتی ندارد و تنها مجری آن‌ها است.<ref>{{cite web |url=https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_یکصد_و_دهم |title=متن قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در ویکی‌نبشته |access-date=28 مه 2021 |archive-date=11 مه 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511211851/https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_یکصد_و_دهم}}</ref> همچنین به‌طور غیررسمی ذکرشده که برای انتخاب وزرای کابینه برای وزارتخانه‌های حساس، همچون [[وزارت امور خارجه ایران|امور خارجه]]، [[وزارت کشور (ایران)|کشور]]، [[وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح|دفاع]] و [[وزارت اطلاعات|اطلاعات]]؛ با رهبر هماهنگ می‌شود.<ref>خاطرات هاشمی رفسنجانی ۱۳۷۶، خاطرات جمعه دهم مرداد ص ۳۳۴</ref>
 
[[رهبر جمهوری اسلامی ایران]] می‌تواند هر یک از [[وزیر (دولت)|وزرا]] و [[معاون رئیس‌جمهور ایران|معاونان رئیس‌جمهور]] را در هر زمان، بدون درنظرگرفتن تصمیم [[رئیس‌جمهور]] یا [[مجلس شورای اسلامی]]، عزل یا بازگرداند. به همین ترتیب، [[سید علی خامنه‌ای|علی خامنه‌ای]]، رهبر دیرینهٔ کنونی، که بیش از سه دهه حکومت می‌کند، در حال صدور احکام و تصمیم‌گیری نهایی در مورد اقتصاد، آموزش، محیط‌زیست، سیاست خارجی، برنامه‌ریزی ملی از جمله در حوزه رشد جمعیت و هر چیز دیگری در ایران است. خامنه‌ای همچنین در مورد میزان شفافیت در انتخابات در ایران تصمیم‌های پایانی را اتخاذ می‌کند.
 
[[پرونده:1398122814475635119942284 آخرین جلسه هیئت دولت در سال ۹۸.jpg|انگشتی|[[حسن روحانی]] رئیس‌جمهور کنونی به علت دو دوره پیاپی ریاست‌جمهوری نمی‌تواند دوباره نامزد شود، دوره ریاست‌جمهوری وی در ۱۲ مرداد ۱۴۰۰ به‌پایان خواهد رسید.]]
 
قانون اساسی درمورد شرایط رئیس‌جمهور می‌گوید:
{{quote|text=رئیس‌جمهور باید از میان رجال مذهبی و سیاسی که واجد شرایط زیر باشند انتخاب گردد:
ایرانی‌الاصل، تابع ایران، مدیر و مدبر، دارای حسن سابقه و امانت و تقوی، مؤمن و معتقد به مبانی جمهوری اسلامی ایران و مذهب رسمی کشور.|author=اصل یکصد و پانزدهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران<ref>{{cite web |url=https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_یکصد_و_پانزدهم |title=متن قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در ویکی‌نبشته |access-date=28 مه 2021 |archive-date=11 مه 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210511211851/https://fa.m.wikisource.org/wiki/قانون_اساسی_جمهوری_اسلامی_ایران#اصل_یکصد_و_پانزدهم}}</ref>}}
در ۲۴ مهر ۱۳۹۵، سید علی خامنه‌ای سیاست‌های کلی انتخابات را با مشورت مجمع تشخیص مصلحت نظام تعیین و به رؤسای قوای سه‌گانه و رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام ابلاغ کرد. بر اساس جزء ۵ از بند ۱۰ این ابلاغیه، بنا شد تعاریف دقیق از «رجل سیاسی مذهبی» و «مدیر و مدبر بودن» توسط شورای نگهبان اعلام شود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=ابلاغ سیاست‌های کلی «انتخابات»|نشانی=https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=34642|وبگاه=دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله العظمی خامنه‌ای|تاریخ=۲۴ مهر ۱۳۹۵|کد زبان=fa|بازبینی=11 مه 2021|archive-date=11 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511212003/https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=34642}}</ref> شورای نگهبان پس از بررسی شرایط مذکور را در ۲۰ دی ۱۳۹۶ تصویب کرد، اما در آن زمان آن را ابلاغ نکرد. پس از حدود چهار سال، در جلسه‌ای مورخ ۱۴۰۰/۰۲/۰۸ این تعاریف کمی مورد اصلاح قرار گرفت و سه روز بعد، در ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۰ برای اجرا به وزارت کشور ابلاغ شد؛<ref>{{یادکرد وب|عنوان=متن کامل مصوبه شورای نگهبان دربارهٔ شرایط نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری|نشانی=https://www.ekhtebar.com/متن-کامل-مصوبه-شورای-نگهبان-درباره-شرا/|وبگاه=خبرگزاری اختبار|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۰|کد زبان=fa|بازبینی=28 مه 2021|archive-date=13 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210513084050/https://www.ekhtebar.com/متن-کامل-مصوبه-شورای-نگهبان-درباره-شرا/}}</ref> اما با مخالفت معاونت حقوقی ریاست‌جمهوری و دستور شخص رئیس‌جمهور، [[حسن روحانی]] این مصوبه رد شد و وزارت کشور اعلام کرد که قانون موجود انتخابات ملاک عمل وزارت کشور برای ثبت نام از داوطلبان خواهد بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=رئیس‌جمهور مصوبه انتخاباتی شورای نگهبان را رد کرد / دستور روحانی به وزارت کشور: در ثبت نام از کاندیداها، قوانین موجود ملاک عمل باشد|نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/617162|وبگاه=خبرگزاری انتخاب|تاریخ=2021-05-11|بازبینی=2021-05-11|کد زبان=fa|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090631/https://www.entekhab.ir/fa/news/617162/رئیس-جمهور-مصوبه-انتخاباتی-شورای-نگهبان-را-رد-کرد-دستور-روحانی-به-وزارت-کشور-در-ثبت-نام-از-کاندیداها-قوانین-موجود-ملاک-عمل-باشد}}</ref> در واکنش به سخنان روحانی، [[عباسعلی کدخدایی]] سخنگوی شورای نگهبان اعلام کرد که «ثبت‌نام‌هایی که فاقد مدارک [گفته شده در مصوبه شورای نگهبان] باشد اعتباری ندارد و مورد بررسی قرار نمی‌گیرد».<ref>{{یادکرد وب|عنوان=کدخدایی: مدارک ناقص را از داوطلبان تحویل نمی‌گیریم|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/02/21/2500974/کدخدایی-مدارک-ناقص-را-از-داوطلبان-تحویل-نمی-گیریم|وبگاه=[[خبرگزاری تسنیم]]|تاریخ=۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۰|کد زبان=fa|بازبینی=28 مه 2021|archive-date=12 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512201750/https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/02/21/2500974/کدخدایی-مدارک-ناقص-را-از-داوطلبان-تحویل-نمی-گیریم}}</ref>
 
هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات ریاست‌جمهوری زیرنظر شورای نگهبان، نامزدهای ثبت‌شده را رد می‌کند و شمار اندکی را برای شرکت در انتخابات برمی‌گزیند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=اعضای هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات ریاست جمهوری انتخاب شدند|نشانی=https://www.isna.ir/news/99111813065/اعضای-هیات-مرکزی-نظارت-بر-انتخابات-ریاست-جمهوری-انتخاب-شدند|وبگاه=ایسنا|تاریخ=2021-02-06|بازبینی=2021-02-10|کد زبان=fa|archive-date=7 فوریه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210207072712/https://www.isna.ir/news/99111813065/اعضای-هیات-مرکزی-نظارت-بر-انتخابات-ریاست-جمهوری-انتخاب-شدند}}</ref> شورای نگهبان علل رد صلاحیت هر یک از نامزدها را به‌صورت عمومی اعلام نمی‌کند، اما به‌گفته اعضای شورای نگهبان، این دلایل در صورت تمایل به خود نامزدان ردصلاحیت‌شده توضیح داده می‌شود. تاکنون هیچ زنی در تاریخ جمهوری اسلامی ایران، برای شرکت در انتخابات ریاست‌جمهوری تأیید صلاحیت نشده‌است.<ref>{{cite news|url=http://en.trend.az/regions/iran/2148306.html|title=First female candidate registered for Iranian presidential elections|last=Karimov|first=F|date=8 May 2013|work=Trend|access-date=18 June 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130607174407/http://en.trend.az/regions/iran/2148306.html|archive-date=7 June 2013|url-status=dead}}</ref><ref name="Amnesty20130517">{{cite news|url=https://www.amnesty.org/en/news/iran-s-ban-female-presidential-candidates-contradicts-constitution-2013-05-17|title=Iran’s ban on female presidential candidates contradicts Constitution|date=17 May 2013|publisher=Amnesty International|access-date=18 June 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130608041558/http://www.amnesty.org/en/news/iran-s-ban-female-presidential-candidates-contradicts-constitution-2013-05-17|archive-date=8 June 2013|df=dmy-all}}</ref>
 
بنابر مصوبه مجلس شورای اسلامی، از سال ۱۳۸۵ حداقل سن برای شرکت در تمامی انتخابات‌ها، ۱۸ سال تمام است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=قانون اصلاح بند(۲) ماده(۲۷) قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی و بند(۲) ماده(۳۶) قانون انتخابات ریاست جمهوری اسلامی ایران|نشانی=https://law.parliran.ir/law/fa/Content/_/169801قانون-اصلاح-بند2-ماده27-قانون-انتخابات-مجلس-شورای-اسلامی-و-بند2-ماده36-قانون-انتخابات-ریاست-جمهوری-اسلامی-ایران|وبگاه=سامانهٔ قوانین|بازبینی=28 مه 2021|archive-date=29 آوریل 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210429090457/https://law.parliran.ir/law/fa/Content/_/169801قانون-اصلاح-بند2-ماده27-قانون-انتخابات-مجلس-شورای-اسلامی-و-بند2-ماده36-قانون-انتخابات-ریاست-جمهوری-اسلامی-ایران}}</ref>
 
=== شرایط نامزدها ===
مصوبه ۱۴۰۰/۲/۸ شورای نگهبان (در اصلاح مصوبه مورخ ۱۳۹۶/۱۰/۲۰) دربارهٔ شرایط نامزدهای انتخابات ریاست‌جمهوری به‌شرح زیر است:<ref>{{یادکرد وب|عنوان=متن کامل مصوبه شورای نگهبان دربارهٔ شرایط نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری|نشانی=https://www.ekhtebar.com/متن-کامل-مصوبه-شورای-نگهبان-درباره-شرا/|وبگاه=پایگاه خبری اختبار|تاریخ=2021-05-09|بازبینی=2021-06-04|کد زبان=fa-IR|نام=<img|نام خانوادگی=Src="https://secure.gravatar.com/Avatar/E807edc8d216dd4a48e482a82411aa70?s=70|نام خانوادگی۲=#038;d=identicon|نام۳=#038;r=g" width="70" height="70" alt="Avatar" class="avatar avatar-70wp-user-avatar wp-user-avatar-70 alignnone photo avatar-default "/> رضاصمدی فروشانی|نام خانوادگی۳=گفت}}</ref>
* تعاریف رجل سیاسی مذهبی، مدیر و مدبر بودن نامزدهای ریاست‌جمهوری عبارتند از:
# رجال مذهبی، رجالی هستند که آگاهی لازم به دین اسلام و مذهب تشیع داشته و تدین و تقیدشان به انجام شعائر و مناسک دینی در زندگی فردی و اجتماعی از برجستگی ویژه‌ای برخوردار باشد، به‌گونه‌ای که در میان مردم به این ویژگی، شناخته و مشهور باشند.
# رجال سیاسی، رجالی هستند که قدرت تحلیل و درک آن‌ها از مسائل و پدیده‌های سیاسی به جهت آگاهی عمیق‌شان از مسائل سیاسی اجتماعی اعم‌از داخلی و بین‌المللی و حضورشان در صحنه‌های سیاسی به‌نحوی باشد که همواره مصالح نظام اسلامی و معیارهای اصیل انقلابی در عملکرد آن‌ها لحاظ شده باشد، به‌گونه‌ای که در میان مردم به این ویژگی، شناخته و مشهور باشند.
# مدیر، شخصی است برخوردار از شایستگی‌های ذاتی و اکتسابی لازم از نظر دانش و مهارت، شخصیت و نگرش‌های فردی و تجربه که توانایی شناخت و استفاده بهینه از منابع انسانی و مادی در کشور را با رعایت حداکثر بهره‌وری و در راستای مأموریت، رسالت و اهداف کلان نظام و ارزش‌های حاکم بر جامعه داراست و پیشینه او حاکی از موفقیت وی در صحنه‌های مدیریتی کلان باشد.
# مدبر، شخصی است که از توانایی پیش‌بینی و عاقبت‌اندیشی نسبت به امور، مبتنی بر عقلانیت و دانش صحیح برای اداره امور کشور برخوردار باشد و در بحران‌ها قدرت حل مشکلات و برون‌رفت از آن‌ها را به نحو شایسته داشته باشد.
* شرایط و معیارهای لازم جهت تشخیص رجل سیاسی مذهبی و مدیر و مدبر بودن نامزدهای ریاست جمهوری عبارتند از:
# پیشینه‌های کافی و قابل ارزیابی در فعالیت‌های مذهبی و سیاسی از قبیل مکتوبات، سخنرانی‌ها و اعلام مواضع
# پیشینه تصدی حداقل مجموعاً چهار سال در مناصب ذیل که در احراز مدت جمع پیشینه تصدی در یک یا چند مورد از مناصب مذکور کفایت می‌کند:
## مقامات سیاسی موضوع بندهای «الف»، «ب» و «ج» ماده ۷۱ قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب ۱۳۸۶/۸/۷
## معاونین رؤسای قوای سه‌گانه
## اعضای شورای عالی امنیت ملی
## اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام
## مدیر مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه کشور
## رؤسای سازمان‌ها، مؤسسات و نهادهای دولتی و مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی در سطح ملی
## فرماندهان عالی نیروهای مسلح با جایگاه سرلشکری و بالاتر
## رئیس دانشگاه آزاد اسلامی در سطح کشور
## استانداران
## شهرداران شهرهای بالای دو میلیون نفر جمعیت
## اشخاص، مقامات و مدیران هم‌طراز مناصب فوق به تشخیص شورای نگهبان
# سلامت و توانایی لازم جهت ایفای مسئولیت‌های ریاست‌جمهوری
# حداقل سن ۴۰ سال تمام شمسی و حداکثر سن ۷۵ سال تمام شمسی در هنگام ثبت‌نام
# داشتن مدرک تحصیلی حداقل کارشناسی ارشد یا معادل آن مورد تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری یا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه
# ارائه برنامه‌ها و خط مشی‌های اجرایی در چارچوب صلاحیت و اختیارات قوه مجریه مبتنی بر اسناد بالادستی از جمله قانون اساسی و سیاست‌های کلی نظام
# معرفی مشاوران جهت تشریح برنامه‌ها و توان مدیریتی
# عدم محرومیت از حقوق اجتماعی در زمان ثبت‌نام
# فقدان پیشینه محکومیت کیفری مؤثر
# عدم محکومیت قطعی کیفری به جرایم اقتصادی از جمله [[کلاهبرداری]]، [[رشوه‌خواری|رشاء و ارتشاء]]، [[اختلاس]]، [[تبانی|تبانی در معاملات دولتی]]، [[پول‌شویی|پولشویی]]، اخلال در نظام اقتصادی کشور و عدم محکومیت به اقدام علیه نظام جمهوری اسلامی ایران
# وابسته نبودن به گروه‌های غیرقانونی و فقدان سوء پیشینه امنیتی از جمله در [[پیامدهای انتخابات ریاست‌جمهوری دهم ایران|اعتراضات سال ۱۳۸۸]]
# عدم وابستگی به رژیم گذشته و مؤثر نبودن در تحکیم آن
 
== روند برگزاری ==
=== ثبت‌نام اولیه ===
بر اساس اعلام وزارت کشور، زمان ثبت‌نام [[نامزد انتخاباتی|نامزد]]<nowiki/>ان، از ۲۱ تا ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۰ بوده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زمان نام‌نویسی داوطلبان انتخابات ۱۴۰۰ مشخص شد|نشانی=https://www.irna.ir/news/84223147/زمان-نام-نویسی-داوطلبان-انتخابات-۱۴۰۰-مشخص-شد|وبگاه=ایرنا|تاریخ=2021-02-09|بازبینی=2021-03-27|کد زبان=fa|نام خانوادگی=1327|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090630/https://www.irna.ir/news/84223147/زمان-نام-نویسی-داوطلبان-انتخابات-۱۴۰۰-مشخص-شد}}</ref> داوطلبان ریاست‌جمهوری یا نمایندگان تام‌الاختیار آن‌ها که کتباً معرفی شده بودند باید ظرف پنج روز از تاریخ انتشار دستور آغاز انتخابات به [[وزارت کشور]] مراجعه نموده و ثبت‌نام می‌کردند.
 
=== تأیید صلاحیت و معرفی نامزدها ===
نظارت بر تأیید صلاحیت داوطلبان و انتخابات به عهدهٔ شورای نگهبان بود. شورای نگهبان از ۵ روز دوم مهلت قانونی خود نیز استفاده کرد و ظرف ۹ روز به صلاحیت داوطلبان رسیدگی کرد. این شورا در پایان، اسامی نامزدها را روز [[سه‌شنبه]] [[۴ خرداد|چهارم خرداد]] به وزارت کشور اعلام کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زمان بررسی صلاحیت کاندیداها 5 روز تمدید شد- اخبار سیاست ایران - اخبار سیاسی تسنیم {{!}} Tasnim|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/02/29/2506324/زمان-بررسی-صلاحیت-کاندیداها-5-روز-تمدید-شد|وبگاه=خبرگزاری تسنیم {{!}} Tasnim|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=21 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521235852/https://www.tasnimnews.com/fa/news/1400/02/29/2506324/زمان-بررسی-صلاحیت-کاندیداها-5-روز-تمدید-شد}}</ref>
 
=== رأی‌گیری و اعلام نتیجه ===
رأی‌گیری بنابر [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران|قانون جمهوری اسلامی ایران]] در یک روز جمعه برگزار خواهد شد و نامزدی که اکثریت مطلق آرا را کسب کند به‌عنوان رئیس‌جمهور برگزیده می‌شود. چنانچه در مرحلهٔ نخست برای هیچ‌یک از داوطلبان اکثریت مطلق حاصل نگردد، انتخابات دو مرحله‌ای خواهد شد. دو نامزدی که بیشترین آرا را در مرحلهٔ نخست داشته‌اند در انتخابات مرحلهٔ دوم شرکت می‌کنند. انتخابات مرحلهٔ دوم در جمعه هفته بعد انجام خواهد گرفت.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=|کد زبان=|تاریخ=|وبگاه=ایرنا|نشانی=https://www.irna.ir/news/83680819/مروری-گذرا-بر-نظام-انتخاباتی-ایران|عنوان=مروری گذرا به نظام انتخاباتی ایران|بازبینی=28 مه 2021|archive-date=23 فوریه 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200223170830/https://www.irna.ir/news/83680819/مروری-گذرا-بر-نظام-انتخاباتی-ایران}}</ref>
 
== گاه‌شمار ==
{{اصلی|ایران_در_۲۰۲۱#انتخابات_ریاست‌جمهوری_ایران}}
 
== مشارکت عمومی ==
با توجه به عواملی همچون ناامیدی جامعه از پیگیری مطالبات‌شان در چارچوب امکانات جمهوری اسلامی، [[فساد در ایران|فساد گستردهٔ مالی و اداری]]، اعتراض‌های سراسری [[اعتراضات دی ۱۳۹۶ ایران|دی ۱۳۹۶]] و [[اعتراضات آبان ۱۳۹۸ ایران|آبان ۱۳۹۸]] و سرکوب آن به وسیله حکومت، نبود [[آزادی‌های سیاسی]] همچون [[آزادی بیان]] و [[نقض حقوق بشر توسط جمهوری اسلامی ایران|نقض حقوق بشر]]، عدم [[مشروعیت|مقبولیت و مشروعیت]] گفتار حکومت، اصلاح‌ناپذیری ساختار سیاسی و انتخابات نمایشی و غیرآزاد، محدودیت‌های شدید سیاسی، اجتماعی و مذهبی پیوسته، [[اصلاح‌طلب اصول‌گرا دیگه تمومه ماجرا|ناامیدی و بی‌اعتمادی مردم به هر دو جناح حاکمیت]] ([[جناح اصلاح‌طلبان جمهوری اسلامی ایران|اصلاح‌طلبان]] و [[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]])، [[تحریم‌های آمریکا علیه ایران|تحریم‌های آمریکا]] و درپی آن [[بحران اقتصادی ۹۹–۱۳۹۷ ایران|بحران اقتصادی]]؛ انتظار می‌رود میزان مشارکت مردم در انتخابات ۱۴۰۰ با کاهش بسیار مواجه شود.<ref name=":3"/><ref name=":8"/><ref name=":13"/><ref name=":4"/><ref name=":5"/><ref name=":122"/>
 
نارضایتی‌ها از عملکرد نظام جمهوری اسلامی و جناح‌های آن به اندازه‌ای گسترده‌است که به گفتهٔ [[رادیو فردا]]، تأثیر آن بر میزان مشارکت مردم در انتخابات ۱۴۰۰، مقامات نظام را نگران کرده‌است؛<ref>{{یادکرد وب|عنوان=گشایش در حصر؛ مهدی کروبی «خواستار حضور پرشور» در انتخابات ۱۴۰۰ شد|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/f4-karoubi-ask-participate-presidential-election-1400/30817093.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2020-10-22|کد زبان=fa|archive-date=2 سپتامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200902220521/https://www.radiofarda.com/a/f4-karoubi-ask-participate-presidential-election-1400/30817093.html}}</ref> برخی از مسئولان جمهوری اسلامی از جمله [[عبدالرضا رحمانی فضلی|عبدالرضا رحمانی]]، [[حسام‌الدین آشنا]]، [[محمود صادقی]] و [[حسن غفوری‌فرد]] مشارکت ۲۰ درصدی در انتخابات ۱۴۰۰ را هم کافی دانسته‌اند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=نگرانی وزیر کشور از میزان مشارکت در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰|نشانی=https://www.radiozamaneh.com/530238|وبگاه=رادیو زمانه|تاریخ=2020-08-25|بازبینی=2020-10-22|archive-date=3 سپتامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200903203834/https://www.radiozamaneh.com/530238}}</ref><ref name=":022">{{یادکرد خبر|تاریخ=۲۸ آگوست ۲۰۲۰|عنوان=مطهری: در ۱۴۰۰ یکی از خودشان را سر کار می‌آورند|ناشر=رادیو زمانه|doi=|تاریخ بازدید=۲۸ آگوست ۲۰۲۰|نشانی=https://www.radiozamaneh.com/531379|archive-date=1 سپتامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200901180235/https://www.radiozamaneh.com/531379}}</ref><ref>{{یادکرد خبر|تاریخ=۲۷ مرداد ۱۳۹۹|عنوان=اگر اوضاع بهتر نشود، در انتخابات ۱۴۰۰ شاهد پایین‌ترین میزان رأی ممکن خواهیم بود|ناشر=اعتماد آنلاین|doi=|تاریخ بازدید=۱۶ شهریور ۱۳۹۹|نشانی=https://etemadonline.com/content/426192/|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090634/https://etemadonline.com/content/426192/اگر-اوضاع-بهتر-نشود-در-انتخابات-1400-شاهد-پایین-ترین-میزان-ر-ی-ممکن-خواهیم-بود}}</ref><ref name=":322">{{یادکرد خبر|تاریخ=۱۷ اکتبر ۲۰۲۰|عنوان=غفوری‌فرد: احتمال ریزش شرکت‌کنندگان در انتخابات سال ۱۴۰۰ وجود دارد|ناشر=رادیو زمانه|doi=|تاریخ بازدید=۱۷ اکتبر ۲۰۲۰|نشانی=https://www.radiozamaneh.com/545798|archive-date=20 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201020062604/https://www.radiozamaneh.com/545798}}</ref> حسن روحانی از عدم مشارکت مردم ابراز نگرانی کرد و گفت که اگر مشارکت حداکثری صورت نگیرد، «به معنای پایان تمام حرکت‌ها و انقلاب‌ها در کشور است» و «ضربه بسیار بزرگی» به [[نظام جمهوری اسلامی ایران|جمهوری اسلامی]] خواهد بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=روحانی: اگر مشارکت در انتخابات حداکثری نباشد ضربه بسیار بزرگی خواهد بود|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/31179559.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-03-31|کد زبان=fa|archive-date=31 مارس 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210331082315/https://www.radiofarda.com/a/31179559.html}}</ref><ref>{{یادکرد خبر|عنوان=رئیس‌جمهور ایران دربارهٔ بی‌اعتبار شدن مفهوم انتخابات و همه‌پرسی در کشور هشدار داد|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-56587761|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2021-03-31|زبان=fa|archive-date=31 مارس 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210331155725/https://www.bbc.com/persian/iran-56587761}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=خبرگزاری فارس - روحانی: عدم مشارکت حداکثری در انتخابات ضربه بزرگ به راه و روش ۱۲ فروردین ۵۸ است|نشانی=https://www.farsnews.ir/news/14000111000148/روحانی--عدم-مشارکت-حداکثری-در-انتخابات-ضربه-بزرگ-به-راه-و-روش-2|وبگاه=خبرگزاری فارس|تاریخ=2021-03-31|بازبینی=2021-03-31|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090651/https://www.farsnews.ir/news/14000111000148/روحانی--عدم-مشارکت-حداکثری-در-انتخابات-ضربه-بزرگ-به-راه-و-روش-2}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=روحانی: اگر روزی انتخابات از نظر مردم بیفتد، به معنای پایان انقلاب است|نشانی=https://www.isna.ir/news/1400011103994/روحانی-اگر-روزی-انتخابات-از-نظر-مردم-بیفتد-به-معنای-پایان-انقلاب|وبگاه=ایسنا|تاریخ=2021-03-31|بازبینی=2021-03-31|کد زبان=fa|archive-date=28 آوریل 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428045630/https://www.isna.ir/news/1400011103994/روحانی-اگر-روزی-انتخابات-از-نظر-مردم-بیفتد-به-معنای-پایان-انقلاب}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=روحانی: همه مردم باید احساس کنند نماینده ای در انتخابات ۱۴۰۰ دارند|نشانی=https://www.khabaronline.ir/news/1500085/روحانی-همه-مردم-باید-احساس-کنند-نماینده-ای-در-انتخابات-۱۴۰۰|وبگاه=خبرآنلاین|تاریخ=2021-03-31|بازبینی=2021-03-31|کد زبان=fa|archive-date=28 آوریل 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428094354/https://www.khabaronline.ir/news/1500085/روحانی-همه-مردم-باید-احساس-کنند-نماینده-ای-در-انتخابات-۱۴۰۰}}</ref> عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور، با اشاره به مشارکت پایین مردم در [[انتخابات مجلس یازدهم]] گفت: «یکی از دغدغه‌های ما میزان مشارکت در انتخابات ریاست‌جمهوری است.»<ref>{{یادکرد خبر|تاریخ=۴ شهریور ۱۳۹۹|عنوان=نگرانی وزیر کشور از میزان مشارکت در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰|ناشر=رادیو زمانه|doi=|تاریخ بازدید=۱۳ شهریور ۱۳۹۹|نشانی=https://www.radiozamaneh.com/530238|archive-date=3 سپتامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200903203834/https://www.radiozamaneh.com/530238}}</ref> با این حال عباسعلی کدخدایی با پیش‌بینی مشارکت کم مردمی در انتخابات پیش‌رو اعلام کرد: «از نظر حقوقی و قانونی مشارکت پایین مشکل حقوقی ایجاد نخواهد کرد.»<ref>{{یادکرد وب|عنوان=انتخابات ۱۴۰۰؛ کدخدایی می‌گوید انتخابات با مشارکت پایین هم مشروعیت خواهد داشت|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-57171420|وبگاه=BBC News فارسی|تاریخ=2021-05-19|بازبینی=2021-05-26|کد زبان=fa|archive-date=19 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210519155339/https://www.bbc.com/persian/iran-57171420}}</ref>
 
[[سید محمد خاتمی|محمد خاتمی]]، پدر معنوی اصلاح‌طلبان، اعتراف کرد که «اگر «[[تکرار می‌کنم|تکرار]]» هم کنم، دیگر مردم رأی نمی‌دهند» که [[بی‌بی‌سی فارسی]] آن را نشانهٔ جدایی آنان از سطح اجتماع می‌داند.<ref name=":7">{{یادکرد خبر|عنوان=اصلاح‌طلبان در انتخابات ۱۴۰۰؛ محمد خاتمی هم ناامید از 'تکرار'؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-54204853|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2020-10-22|زبان=fa|archive-date=28 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090629/https://www.bbc.com/persian/iran-features-54204853}}</ref> ناتوانی [[اصلاح طلبان|اصلاح‌طلبان]] در همراهی با اعتراضات دی ۱۳۹۶ نقطه‌عطفی در ریزش [[پایگاه اجتماعی]] آنان بود، به‌گونه‌ای که در این اعتراضات شعار اصلاح‌طلب، اصولگرا دیگه تمومه ماجرا سر داده شد و معترضان، همهٔ جناح‌های حاکمیت را به یک اندازه نامشروع قلمداد کردند.<ref>{{یادکرد خبر|عنوان=اعتراض‌ها در ایران؛ 'پایان اخلاقی اصلاح‌طلبان'|نشانی=https://www.bbc.com/persian/blog-viewpoints-50536570|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2020-10-22|زبان=fa|archive-date=27 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201027161220/https://www.bbc.com/persian/blog-viewpoints-50536570}}</ref> اعتراضات آبان ۱۳۹۸ نیز چون تیر خلاصی بر اعتبار باقی‌مانده آنان عمل کرد.<ref name=":7"/><ref name=":1"/>
 
ناتوانی کامل [[دولت روحانی]] در تحقق وعده‌های اقتصادی و اجتماعی او در زمان انتخابات، از دیگر دلایل ریزش مشارکت مردمی است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Iran presidential election: Reformists face an uphill battle|نشانی=http://www.middleeasteye.net/opinion/iran-presidential-election-reformists-face-uphill-battle|وبگاه=Middle East Eye|بازبینی=2020-10-22|کد زبان=en|archive-date=20 اکتبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201020163645/https://www.middleeasteye.net/opinion/iran-presidential-election-reformists-face-uphill-battle}}</ref><ref name=":82">{{یادکرد وب|عنوان=انتخابات و «دولت بی‌مصرف» حسن روحانی|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/failure-of-rouhani-cabinet-impacts-of-next-election-in-Iran/31155579.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-03-18|کد زبان=fa|archive-date=18 مارس 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210318032657/https://www.radiofarda.com/a/failure-of-rouhani-cabinet-impacts-of-next-election-in-Iran/31155579.html}}</ref> [[مجید محمدی]] با اشاره به رشد ۴٫۵ درصدی شکاف طبقاتی، [[بحران جهش نرخ ارز در ایران|۲۰ برابر شدن نرخ ارز خارجی]]، دوبرابرشدن حاشیه‌نشینان شهری، افزایش بیکاران، تشدید [[فرار سرمایه]] و [[فرار مغزها از ایران|فرار مغزها]] از ایران، دوران دولت «تدبیر و امید» روحانی را «مرگ اصلاح‌طلبی» توصیف می‌کند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=مجید محمدی {{!}} دهه‌ای که از دست رفت؛ خوشحالیم که ونزوئلا نشده‌ایم|نشانی=https://www.independentpersian.com/node/131291/دیدگاه/دهه‌ای-که-از-دست-رفت؛-خوشحالیم-که-ونزوئلا-نشده‌ایم|وبگاه=ایندیپندنت فارسی|تاریخ=2021-03-17|بازبینی=2021-03-18|کد زبان=fa|archive-date=14 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210514175844/https://www.independentpersian.com/node/131291/دیدگاه/دهه‌ای-که-از-دست-رفت؛-خوشحالیم-که-ونزوئلا-نشده‌ایم}}</ref> [[فریدون خاوند]] کارنامه اقتصادی حسن روحانی را «درخشان‌تر» از احمدی‌نژاد نمی‌داند و معتقد است که به‌جز [[برجام]] و پیامدهای اقتصادی آن، روحانی نتوانست ساختارهای پوسیده اقتصاد جمهوری اسلامی را دگرگون کند و گفتار او در [[دولت دوازدهم جمهوری اسلامی ایران|دوره دوم]] مانند احمدی‌نژاد [[پوپولیستی]] شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سالی که گذشت، سال بد بود|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/iran-1399-economy-through-economist-eyes/31163547.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-03-24|کد زبان=fa|archive-date=25 مارس 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210325021746/https://www.radiofarda.com/a/iran-1399-economy-through-economist-eyes/31163547.html}}</ref> [[علی افشاری]] بیان می‌کند که مواضع او پس از انتخابات تغییر کرد و «مدیریت ضعیف، نظارت‌گریز، کاهلانه، ازسر شکم‌سیری، آمرانه، غیرمشارکتی و قبیله‌گرایانه حسن روحانی و ابتنای آن به گفتار درمانی در کنار نگاه امنیتی و محافظه‌کاری یک فاجعه در ساماندهی قوه مجریه پدیدآورد» به‌طوری که «این میزان از وادادگی، رهاشدگی و شلختگی در سامان دولت بی‌سابقه بوده‌است».<ref>{{یادکرد وب|عنوان=چرا روحانی بدترین رئیس‌جمهور تاریخ جمهوری اسلامی است؟|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/30895152.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-03-25|کد زبان=fa|archive-date=1 نوامبر 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201101045806/https://www.radiofarda.com/a/30895152.html}}</ref>
 
== تحریم انتخابات ==
دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۰، ۲۳۱ کنشگر مدنی و سیاسی از ۵۰ شهر و ۲۵ استان ایران نامه‌ای را منتشر کردند که در آن از مردم ایران خواسته‌است تا با «نمایشی» خواندن انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۰ و تحریم آن از ادامه حکومت ضدمردمی جمهوری اسلامی جلوگیری کنند. آنان در تیتر نامه خود نوشته‌اند: «هم‌آوا برای بایکوت انتخابات خرداد ۱۴۰۰ و گذر خشونت‌پرهیز از جمهوری اسلامی به حکومت مردم، به‌وسیله مردم و برای مردم».<ref>{{یادکرد وب|عنوان=۲۳۱ فعال مدنی و سیاسی از مردم خواستند در تحریم انتخابات ریاست‌جمهوری «هم‌آوا» شوند|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/iran-boycott-election-presidential-call/31259548.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-05-18|کد زبان=fa|archive-date=21 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521103748/https://www.radiofarda.com/a/iran-boycott-election-presidential-call/31259548.html}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=ده‌ها فعال سیاسی از ۵۰ شهر ایران خواستار تحریم انتخابات شدند؛ کوروش زعیم: نفعی برای مردم در رای‌دادن نیست {{!}} صدای آمریکا فارسی|نشانی=https://ir.voanews.com/persiannewsiran/iran-iranian-presidential-election-koroush-zaeim|وبگاه=ir.voanews.com|بازبینی=2021-05-18|کد زبان=fa|archive-date=18 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210518164528/https://ir.voanews.com/persiannewsiran/iran-iranian-presidential-election-koroush-zaeim}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=فراخوان ۲۳۱ کنشگر ایرانی برای «تحریم انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۰» و «برکناری علی خامنه‌ای»|نشانی=https://www.rfi.fr/fa/ایران/20210518-فراخوان-۲۳۱-کنشگر-ایرانی-برای-تحریم-انتخابات-ریاست-جمهوری-۱۴۰۰-و-برکناری-علی-خامنه-ای|وبگاه=ار. اف. ای - RFI|تاریخ=2021-05-18|بازبینی=2021-05-18|کد زبان=fa|archive-date=19 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210519175747/https://www.rfi.fr/fa/ایران/20210518-فراخوان-۲۳۱-کنشگر-ایرانی-برای-تحریم-انتخابات-ریاست-جمهوری-۱۴۰۰-و-برکناری-علی-خامنه-ای}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=کارزار "رأی بی رأی" و فراخوان کنشگران مدنی برای تحریم انتخابات {{!}} DW {{!}} 18.05.2021|نشانی=https://www.dw.com/fa-ir/کارزار-رأی-بی-رأی-و-فراخوان-کنشگران-مدنی-برای-تحریم-انتخابات/a-57564211|وبگاه=DW.COM|بازبینی=2021-05-18|کد زبان=fa-IR|نام=Deutsche|نام خانوادگی=Welle (www.dw.com)|archive-date=26 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526091016/https://www.dw.com/fa-ir/کارزار-رأی-بی-رأی-و-فراخوان-کنشگران-مدنی-برای-تحریم-انتخابات/a-57564211}}</ref>
 
[[محمود احمدی‌نژاد]]، رئیس‌جمهوری پیشین ایران، که توسط [[شورای نگهبان]] رد صلاحیت شد، روز چهارشنبه پنجم خرداد اعلام کرد که در انتخابات ریاست‌جمهوری شرکت نمی‌کند و از هیچ نامزدی هم حمایت نخواهد کرد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = https://www.radiofarda.com/a/ahmadinejad-sanction-election/31275246.html‏|عنوان =محمود احمدی‌نژاد انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۰ را تحریم کرد |ناشر = رادیو فردا|تاریخ بازدید = ۱۸ خرداد ۱۴۰۰|تاریخ = ۵ خرداد ۱۴۰۰}}</ref>
 
پنج‌شنبه ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۰ خانواده‌های برخی زندانیان اعدام‌شده و کشته‌شدگان اعتراض‌های آبان ۹۸ و قربانیان [[پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی بین‌المللی اوکراین]] که توسط [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران]] سرنگون شد، بر تحریم انتخابات و نرفتن پای صندوق‌های رأی تأکید کردند و این تحریم را ناشی از نادیده‌گرفتن حق «اعتراض» و «دادخواهی» آن‌ها از سوی جمهوری اسلامی دانستند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=دفاع خانواده زندانیان اعدام‌شده و کشته‌شدگان آبان ۹۸ از تحریم انتخابات|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/holding-a-meeting-on-the-boycott-of-the-presidential-election-on-the-clubhouse-social-network/31266579.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2021-05-21|کد زبان=fa|archive-date=21 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521152308/https://www.radiofarda.com/a/holding-a-meeting-on-the-boycott-of-the-presidential-election-on-the-clubhouse-social-network/31266579.html}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=تحریم انتخابات از سوی خانواده‌های دادخواه جان‌باختگان و اعدام‌شدگان چهار دهه گذشته در ایران {{!}} صدای آمریکا فارسی|نشانی=https://ir.voanews.com/top-stories/iran-election-boycott-human-right-violation-iran|وبگاه=ir.voanews.com|بازبینی=2021-05-22|کد زبان=fa|archive-date=22 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522154832/https://ir.voanews.com/top-stories/iran-election-boycott-human-right-violation-iran}}</ref>
 
== پیش از انتخابات ==
=== تهدید فعالان رسانه‌ای ===
بر پایه‌گذارش شماری از خبرنگاران ایرانی و فعالان مدنی، قوه قضاییه ایران دربارهٔ اظهارنظرهای انتخاباتی به آن‌ها هشدار داده‌است. همچنین [[پلیس امنیت]]، [[پلیس فتا]] و [[اطلاعات سپاه]] نهادهای دیگری هستند که گفته شده در این زمینه هشدار داده‌اند.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی = https://www.bbc.com/persian/iran-57182016|عنوان = احضار و اخطار به خبرنگاران و فعالان ایرانی دربارهٔ اظهارنظرهای انتخاباتی|ناشر = بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ = ۲۰ مه ۲۰۲۱|تاریخ بازدید = ۲۰ مه ۲۰۲۱|archive-date = 20 مه 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210520154210/https://www.bbc.com/persian/iran-57182016}}</ref>
 
[[سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سازمان اطلاعات سپاه پاسداران]] با شماری از فعالان رسانه‌ای تماس گرفته و از آن‌ها خواسته‌است که مطلبی در نقد [[ابراهیم رئیسی]] (که از اعضای «هیئت مرگ» در [[اعدام دسته‌جمعی زندانیان عقیدتی-سیاسی ایران در تابستان ۱۳۶۷|اعدام‌های ۱۳۶۷]] بود) منتشر نکنند وگرنه برایشان مشکل‌ساز خواهد شد.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده= |نشانی= https://ir.voanews.com/persiannewsiran/iran-election-rohani|عنوان= انتخابات ۱۴۰۰؛ برخی نهادهای زیرنظر قوه قضائیه، خبرنگاران را برای انتقاد احتمالی از ابراهیم رئیسی، تهدید کرده‌اند|ناشر= voanews|تاریخ= |تاریخ بازبینی= |archive-date= 19 مه 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20210519215422/https://ir.voanews.com/persiannewsiran/iran-election-rohani}}</ref> تهدیدها از روز ۲۵ اردیبهشت همان روز ثبت نام رئیسی برای کاندیداتوری در انتخابات شروع شده‌است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=تهدید و ارعاب فعالان رسانه برای جلوگیری از انتقاد از رئیسی {{!}} DW {{!}} 20.05.2021|نشانی=https://www.dw.com/fa-ir/تهدید-و-ارعاب-فعالان-رسانه-برای-جلوگیری-از-انتقاد-از-رئیسی/a-57597526|وبگاه=DW.COM|بازبینی=2021-05-21|کد زبان=fa-IR|نام=Deutsche|نام خانوادگی=Welle (www.dw.com)|archive-date=21 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210521154722/https://www.dw.com/fa-ir/تهدید-و-ارعاب-فعالان-رسانه-برای-جلوگیری-از-انتقاد-از-رئیسی/a-57597526}}</ref>
 
در روز جمعه ۷ خرداد ۱۴۰۰ [[حسین اشتری]] در جلسه ویژه مسئولان هیئت‌های مذهبی و مداحان، «هنجارشکنان انتخاباتی و کسانی که مردم را به عدم شرکت در انتخابات دعوت می‌کنند» را به برخورد پلیس و دستگاه قضائی تهدید کرد. روز چهارشنبه ۵ خرداد ۱۴۰۰ سخنگوی سپاه پاسداران، [[رمضان شریف]]، فعالان رسانه‌ها را هشدار داد و تهدید کرد که با گزارش مشکلات کشور «تیشه به ریشه نظام» نزنند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=فرمانده ناجا دعوت‌کنندگان به تحریم انتخابات را تهدید کرد {{!}} DW {{!}} 28.05.2021|نشانی=https://www.dw.com/fa-ir/فرمانده-ناجا-دعوتکنندگان-به-تحریم-انتخابات-را-تهدید-کرد/a-57709229|وبگاه=DW.COM|بازبینی=2021-05-29|کد زبان=fa-IR|نام=Deutsche|نام خانوادگی=Welle (www.dw.com)}}</ref>
 
=== اعلام فهرست تأیید صلاحیت‌شدگان از سوی خبرگزاری فارس ===
[[خبرگزاری فارس]] سوم خردادماه با انتشار خبری، نام تأیید صلاحیت و ردصلاحیت‌شدگان انتخابات را منتشر کرد و گفت فهرست اسامی از سوی شورای نگهبان به وزارت کشور ارسال شده‌است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=اسامی نهایی کاندیداهای ریاست جمهوری {{!}} خبرگزاری فارس|نشانی=https://www.farsnews.ir/news/14000304000001/اسامی-نهایی-کاندیداهای-ریاست-جمهوری|وبگاه=www.farsnews.ir|بازبینی=2021-05-25|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525090623/https://www.farsnews.ir/news/14000304000001/اسامی-نهایی-کاندیداهای-ریاست-جمهوری}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=دست رد شورا به بانیان وضع موجود {{!}} خبرگزاری فارس|نشانی=https://www.farsnews.ir/news/14000303001157/دست-رد-شورا-به-بانیان-وضع-موجود|وبگاه=www.farsnews.ir|بازبینی=2021-05-25|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525173128/https://www.farsnews.ir/news/14000303001157/دست-رد-شورا-به-بانیان-وضع-موجود}}</ref> [[روح‌الله جمعه‌ای]]، مشاور وزیر کشور این خبر را رد کرد و گفت هیچ نامه‌ای از سوی شورای نگهبان مبنی بر اعلام اسامی نامزدها به وزارت کشور ارسال نشده و گمانه‌زنی رسانه‌ها تأیید نمی‌شود.<ref>{{یادکرد خبر|عنوان=انتخابات ۱۴۰۰؛ پایان بررسی صلاحیت نامزدها همزمان با اخبار غیررسمی دربارهٔ لیست نهایی|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-57236035|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2021-05-25|زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525074504/https://www.bbc.com/persian/iran-57236035}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=رد خبر ارسال اسامی نامزدهای تأیید صلاحیت شده از سوی شورای نگهبان به وزارت کشور|نشانی=https://www.isna.ir/news/1400030402634/رد-خبر-ارسال-اسامی-نامزدهای-تأیید-صلاحیت-شده-از-سوی-شورای-نگهبان|وبگاه=ایسنا|تاریخ=2021-05-24|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525184648/https://www.isna.ir/news/1400030402634/رد-خبر-ارسال-اسامی-نامزدهای-تأیید-صلاحیت-شده-از-سوی-شورای-نگهبان}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=تا این لحظه نامه بررسی صلاحیت‌ها از شورای نگهبان به وزارت کشور ارسال نشده‌است|نشانی=https://www.ilna.news/بخش-سیاسی-3/1081165-تا-این-لحظه-نامه-بررسی-صلاحیت-ها-از-شورای-نگهبان-به-وزارت-کشور-ارسال-نشده-است|وبگاه=خبرگزاری ایلنا|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525175108/https://www.ilna.news/بخش-سیاسی-3/1081165-تا-این-لحظه-نامه-بررسی-صلاحیت-ها-از-شورای-نگهبان-به-وزارت-کشور-ارسال-نشده-است}}</ref> عباسعلی کدخدایی صبح سه‌شنبه طی مصاحبه‌ای این گفته وزارت کشور را رد کرد و گفت دیروز اسامی به وزارت کشور ارسال شده‌است.<ref>{{یادکرد خبر|عنوان=فهرست نهایی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری ایران، 'اعتراض' صادق لاریجانی به رد صلاحیتها|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-57237853|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2021-05-25|زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525095713/https://www.bbc.com/persian/iran-57237853}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=کدخدایی: اسامی نامزدهای احراز صلاحیت شده دیشب به وزارت کشور ارسال شد|نشانی=https://www.donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/3767372-کدخدایی-اسامی-نامزد-های-احراز-صلاحیت-شده-دیشب-به-وزارت-کشور-ارسال-شد|وبگاه=روزنامه دنیای اقتصاد|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525111634/https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/3767372-کدخدایی-اسامی-نامزد-های-احراز-صلاحیت-شده-دیشب-به-وزارت-کشور-ارسال-شد}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=کدخدایی: اسامی نامزدهای احراز صلاحیت‌شده دیشب به وزارت کشور ارسال شد / دیروز دربارهٔ برخی داوطلبان ابهاماتی داشتیم که با دعوت از این افراد توضیحات آن‌ها را شنیدیم|نشانی=http://www.entekhab.ir/fa/news/619644|وبگاه=fa|تاریخ=۴ خرداد ۱۴۰۰|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|نام=پایگاه خبری تحلیلی انتخاب {{!}}|نام خانوادگی=Entekhab.ir|archive-date=۲۸ مه ۲۰۲۱|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090634/https://www.entekhab.ir/fa/news/619644/کدخدایی-اسامی-نامزدهای-احراز-صلاحیت‌شده-دیشب-به-وزارت-کشور-ارسال-شد-دیروز-درباره-برخی-داوطلبان-ابهاماتی-داشتیم-که-با-دعوت-از-این-افراد-توضیحات-آن‌ها-را-شنیدیم}}</ref> دوباره جمعه‌ای دربارهٔ درز اطلاعات و منتشرشدن اسامی توسط خبرگزاری فارس گفت سخنگوی شورای نگهبان گفته اسامی روز سه‌شنبه به وزارت کشور ارسال می‌شود؛ به روشنی مشخص است نامه‌ای به وزارت کشور ارسال نشده بود که از وزارت کشور درز اطلاعاتی صورت گرفته باشد. همچنان نه شورای نگهبان و نه وزارت کشور مسئولیت درز اطلاعات زودهنگام منتشرشده از سوی خبرگزاری فارس را نپذیرفته‌اند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=مشاور وزیر کشور: افشای اطلاعات مربوط به تأیید صلاحیت‌شدگان از طرف وزرات کشور نبوده / دیشب نامه ای ارسال نشده بود که درز اطلاعاتی صورت گرفته باشد|نشانی=http://www.entekhab.ir/fa/news/619704|وبگاه=fa|تاریخ=۴ خرداد ۱۴۰۰|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|نام=پایگاه خبری تحلیلی انتخاب {{!}}|نام خانوادگی=Entekhab.ir|archive-date=۲۸ مه ۲۰۲۱|archive-url=https://web.archive.org/web/20210528090635/https://www.entekhab.ir/fa/news/619704/مشاور-وزیر-کشور-افشای-اطلاعات-مربوط-به-تایید-صلاحیت‌شدگان-از-طرف-وزرات-کشور-نبوده-دیشب-نامه-ای-ارسال-نشده-بود-که-درز-اطلاعاتی-صورت-گرفته-باشد}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=اسامی نهایی کاندیداهای انتخابات ریاست‌جمهوری اعلام شد|نشانی=https://www.independentpersian.com/node/149286/سیاسی-و-اجتماعی/اسامی-نهایی-کاندیداهای-انتخابات-ریاست‌جمهوری-اعلام-شد|وبگاه=ایندیپندنت فارسی|تاریخ=2021-05-25|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525175104/https://www.independentpersian.com/node/149286/سیاسی-و-اجتماعی/اسامی-نهایی-کاندیداهای-انتخابات-ریاست‌جمهوری-اعلام-شد}}</ref>
 
== کاندیدهای تأیید صلاحیت‌شده ==
{| class="wikitable"
!نام<ref>{{یادکرد وب|عنوان=انتشار اسامی نهایی نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری|نشانی=https://www.isna.ir/news/1400030403205/انتشار-اسامی-نهایی-نامزدهای-انتخابات-ریاست-جمهوری|وبگاه=ایسنا|تاریخ=2021-05-25|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=26 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210526135329/https://www.isna.ir/news/1400030403205/انتشار-اسامی-نهایی-نامزدهای-انتخابات-ریاست-جمهوری}}</ref>
!تولد{{سخ}}(سن)
!نگاره
!جناح سیاسی
!حزب سیاسی
!سوابق
|-
|{{وسط|[[سعید جلیلی]]{{سخ}} [[سعید جلیلی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۴۴{{سخ}}(۵۶ سال)
|[[پرونده:Saeed_Jalili_13991023_1647093_(cropped).jpg|بی‌قاب|102x102پیکسل]]
|[[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]]
|[[کنشگر سیاسی مستقل|مستقل]]
|
* عضو حقیقی [[مجمع تشخیص مصلحت نظام]] (۱۳۹۲–اکنون)
* دبیر [[شورای عالی امنیت ملی]] (۱۳۸۶–۱۳۹۲)
|-
|{{وسط|[[محسن رضایی]]{{سخ}} [[محسن رضایی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۳۳{{سخ}}(۶۷ سال)
|[[پرونده:5محسن رضایی.jpg|بی‌قاب|98x98پیکسل]]
|[[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]]
|[[جبهه ایستادگی ایران اسلامی]]
|
* دبیر و عضو حقیقی [[مجمع تشخیص مصلحت نظام]] (۱۳۷۶–اکنون)
* فرمانده کل [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران]] (۱۳۶۰–۱۳۷۶)
|-
|{{وسط|[[سید ابراهیم رئیسی]]{{سخ}} [[سید ابراهیم رئیسی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۳۹{{سخ}}(۶۱ سال)
|[[پرونده:Ebrahim Raisi inauguration as Chief Justice 01 (cropped).jpg|بی‌قاب|102x102پیکسل]]
|[[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]]
|[[جامعه روحانیت مبارز]]{{سخ}}[[جبهه پایداری انقلاب اسلامی]]
|
* [[رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|رئیس قوه قضائیه]] (۱۳۹۷–اکنون)
* عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام (۱۳۹۶–۱۳۹۷)
* [[تولیت آستان قدس رضوی|متولی آستان قدس رضوی]] (۱۳۹۴–۱۳۹۸)
* [[دادستان کل کشور (ایران)|دادستان کل کشور]] (۱۳۹۳–۱۳۹۵)
* نماینده [[مجلس خبرگان رهبری]] (۱۳۸۵–اکنون)
* معاون اول رئیس قوه قضاییه (۱۳۸۳–۱۳۹۳)
* رئیس [[سازمان بازرسی کل کشور]] (۱۳۷۳–۱۳۸۳)
|-
|{{وسط|[[علیرضا زاکانی]]{{سخ}} [[علیرضا زاکانی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۴۴{{سخ}}(۵۶ سال)
|[[پرونده:Alireza_Zakani_speaking_at_the_JAMNA_Convention_02.jpg|بی‌قاب|90x90پیکسل]]
|[[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]]
|[[جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی]]
|
* نمایندهٔ [[مجلس شورای اسلامی]] (۱۳۸۳–۱۳۹۵؛۱۳۹۹–اکنون)
|-
|{{وسط|[[سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی]]{{سخ}} [[سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۵۰{{سخ}}(۵۰ سال)
|[[پرونده:Amir-Hossein_Ghazizadeh_Hashemi.jpg|105x105پیکسل]]
|[[جناح اصولگرایان جمهوری اسلامی ایران|اصول‌گرایان]]
|حزب اسلامی قانون<ref>[https://www.bultannews.com/fa/news/697986/حزب-اسلامی-قانون-فعالیت-انتخاباتی-خود-را-آغاز-کرد-با-لاریجانی-قرابت-داریم حزب اسلامی قانون فعالیت انتخاباتی خود را آغاز کرد/ با لاریجانی قرابت داریم]</ref>
|
* نایب رئیس اول [[مجلس شورای اسلامی]] (۱۳۹۹–۱۴۰۰)
* نمایندهٔ مجلس شورای اسلامی (۱۳۸۷–اکنون)
|-
|{{وسط|[[محسن مهرعلیزاده]]{{سخ}} [[محسن مهرعلیزاده در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۳۵{{سخ}}(۶۵ سال)
|[[پرونده:MohsenMehralizadeh.jpg|بی‌قاب|107x107پیکسل]]
|[[جناح اصلاح‌طلبان جمهوری اسلامی ایران|اصلاح‌طلبان]]
|[[حزب اراده ملت ایران]]{{-}}حزب فرزندان ایران<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/3770967-حمایت-اصلاح-طلبان-از-مهرعلیزاده-در-انتخابات حمایت اصلاح‌طلبان از مهرعلیزاده در انتخابات ۱۴۰۰]</ref>
|
* [[فهرست استانداران اصفهان|استاندار اصفهان]] (۱۳۹۶–۱۳۹۷)
* [[معاون رئیس‌جمهور ایران|معاون رئیس‌جمهور]]؛ رئیس [[سازمان تربیت بدنی]] (۱۳۸۰–۱۳۸۴)
* [[فهرست استانداران خراسان|استاندار خراسان]] (۱۳۷۶–۱۳۸۰)
* معاون [[سازمان انرژی اتمی ایران]] (۱۳۷۱–۱۳۷۴)
|-
|{{وسط|[[عبدالناصر همتی]]{{سخ}} [[عبدالناصر همتی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)|(کمپین)]]}}
|۱۳۳۶{{سخ}}(۶۴ سال)
|[[پرونده:Abdolnaser Hemmati 14000304000066637575096296073542.jpg|بی‌قاب|102x102پیکسل]]
|[[جناح اعتدال‌گرایان جمهوری اسلامی ایران|اعتدال‌گرایان]]{{سخ}}[[جناح اصلاح‌طلبان جمهوری اسلامی ایران|اصلاح‌طلبان]]
|[[حزب کارگزاران سازندگی]]
|
* رئیس کل [[بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران]] (۱۳۹۷–۱۴۰۰)
* مدیرعامل [[بانک ملی ایران]] (۱۳۹۲–۱۳۹۵)
* مدیرعامل [[بانک سینا]] (۱۳۸۵–۱۳۹۲)
* رئیس [[بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران|بیمه مرکزی ایران]] (۱۳۷۳–۱۳۸۵؛ ۱۳۹۵–۱۳۹۷)
* معاونت سیاسی [[صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران]] (۱۳۶۸–۱۳۷۳)
|}
در این دوره هفت نامزد تأیید صلاحیت شده‌اند. جوان‌ترین نامزد قاضی‌زاده با ۵۰ سال و مسن‌ترین رضایی با ۶۶ سال است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=اینفوگرافیک {{!}} نامزدهای نهایی انتخابات ۱۴۰۰ چند ساله هستند و چندمین بار است که در انتخابات شرکت می‌کنند؟|نشانی=https://www.khabaronline.ir/photo/1518706/اینفوگرافیک-نامزدهای-نهایی-انتخابات-۱۴۰۰-چند-ساله-هستند-و-چندمین|وبگاه=خبرآنلاین|تاریخ=2021-05-25|بازبینی=2021-05-25|کد زبان=fa|archive-date=25 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525170006/https://www.khabaronline.ir/photo/1518706/اینفوگرافیک-نامزدهای-نهایی-انتخابات-۱۴۰۰-چند-ساله-هستند-و-چندمین}}</ref> در این انتخابات برای نخستین‌بار نامزدی که در دوره پیش ردصلاحیت شده بود (زاکانی) در انتخابات تأیید صلاحیت گردید.
 
== رقابت های انتخاباتی ==
رقابت‌های انتخاباتی قانونی، همچون دوره‌های پیشتر رسماً از هنگام اعلام صلاحیت‌ها تا دو روز پیش از انتخابات بود. روز قبل از انتخابات هرگونه تبلیغات ممنوع است.{{سیاست و حکومت جمهوری اسلامی ایران}}
 
=== ابراهیم رئیسی ===
{{نوشتار اصلی|سید ابراهیم رئیسی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}ابراهیم رئیسی برای دومین دوره پیاپی ثبت نام کرد. رقابت و تبلیغات انتخاباتی وی پرحاشیه ترین نسبت به باقی نامزدان بود. وی در زمان ثبت نام و در طول انتخابات رئیس قوه قضائیه بوده است. از جنجال های وی بنر های تبلیغاتی که در ساختمان های اداری مانند پست قرار میگرفت تا اشتباهات نوشتاری که وجود داشت، می توان اشراه کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=بنر تبلیغاتی ستاد رئیسی خبر ساز شد + عکس|نشانی=https://www.donya-e-eqtesad.com/بخش-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3768147-%D8%A8%D9%86%D8%B1-%D8%AA%D8%A8%D9%84%DB%8C%D8%BA%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%AE%D8%A8%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%AF-%D8%B9%DA%A9%D8%B3|وبگاه=روزنامه دنیای اقتصاد|بازبینی=2021-06-11|کد زبان=fa}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=بنر خبرساز اداره پست مسجد سلیمان تعویض شد+عکس|نشانی=https://soraya.news/fa/news-details/94696/بنر-خبرساز-اداره-پست-مسجد-سلیمان-تعویض-شد+عکس/|وبگاه=ثریا نت|تاریخ=1622874020|بازبینی=2021-06-11|کد زبان=fa|نام خانوادگی=sorayya}}</ref>
 
==== تجمع بزرگ انتخاباتی در خوزستان علی رغم شیوع کرونا ====
در شبانگاه ۲۰ خرداد ۱۴۰۰، تجمع انتخاباتی بزرگ رییسی در ورزشگاه تختی اهواز برگزار شد. ویدئویی از حضور فشرده مردم در ورزشگاه تختی اهواز برای سخنرانی رئیسی در فضای مجازی بازتاب گسترده داشت. با توجه به شیوع کرونا در ایران و به خصوص وضعیت کرونایی استان خوزستان، انتقادات فراوانی درباره این اجتماع صورت گرفت و بنظر میرسد این میتینگ تبلیغاتی پیامدهای خطرناکی برای مردم خواهد داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=فیلم{{!}} بازی انتخاباتی با جان مردم/ تجمع بزرگ در خوزستان برای سخنرانی رئیسی|نشانی=http://aftabnews.ir/fa/news/713049|وبگاه=fa|تاریخ=۱۴۰۰/۰۳/۲۰ - ۰۰:۲۷|بازبینی=2021-06-11|کد زبان=fa|نام=اخبار روز ایران و جهان {{!}} آفتاب|نام خانوادگی=نیوز}}</ref>
 
=== عبدالناصر همتی ===
{{اصلی|عبدالناصر همتی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}عبدالناصر همتی رئیس بانک مرکزی، برای این دوره از انتخابات تایید صلاحیت شد. وی خود را اصلاح طلب می داند، اگرچه جبهه اصلاح طلب از وی به صورت رسمی حمایت نکرده است. وی نسبت بر عملکرد شورای نگهبان برای احراز صلاحیت ها اعتراض خود را بیان کرده است،‌ وی بار ها هم در مناظرات و هم در تبلیغات انتخاباتی خود را در برابر پنچ رقیب می بیند، و رقیب اصلی او رئیسی است و باقی نامزد ها پوششی هستند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=واکنش همتی به تهدید شدن از سوی محسن رضایی /آقای رئیسی به من امان نامه می دهید که حرف بزنم بعدا تعقیب نشوم؟|نشانی=https://www.khabaronline.ir/news/1522344/واکنش-همتی-به-تهدید-شدن-از-سوی-محسن-رضایی-آقای-رئیسی-به-من-امان|وبگاه=خبرآنلاین|تاریخ=2021-06-05|بازبینی=2021-06-11|کد زبان=fa}}</ref>
 
=== سعید جلیلی ===
{{نوشتار اصلی|سعید جلیلی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
در نظرسنجی ها بعد از ابراهیم رئیسی، سعید جلیلی بیشتر مقبولیت را در میان اصولگرایان تندرو دارد.
 
=== محسن رضایی ===
{{نوشتار اصلی|محسن رضایی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}محسن رضایی یکی دیگر از نامزدان اصولگرا است. وی در دوره های نهم،دهم و یازدهم هم نیز کاندید بود که در هر سه دوره متوالی شکست خورده است. او ابتدا اعلام کرده بود که در صورت شرکت سید ابراهیم رئیسی در انتخابات، کناره‌گیری خواهد کرد اما بعد از ثبت نام رئیسی، در انتخابات ثبت نام کرد و اعلام کرد که قصد کناره‌گیری ندارد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=یک منبع آگاه: محسن رضایی قصد کناره‌گیری ندارد {{!}} اعتمادآنلاین|نشانی=https://web.archive.org/web/20210603023103/https://etemadonline.com/content/486647/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-1400-%D8%B3%D9%87-%D8%B6%D9%84%D8%B9%DB%8C-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D9%84%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%A6%DB%8C-%DB%8C%DA%A9-%D9%85%D9%86%D8%A8%D8%B9-%D8%A2%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D8%B1%D8%B6%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%82%D8%B5%D8%AF-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2021-06-03|بازبینی=2021-06-11}}</ref>
 
=== محسن مهرعلیزاده ===
{{نوشتار اصلی|محسن مهرعلیزاده در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}مهرعلیزاده دومین نامزد اصلاح طلب این دوره است، وی در مناظره اول خطاب به رئیسی با بیان (تنها شش کلاس سواد کلاسیک دارد) بسیار جنجالی شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سوال عجیب از رئیسی در اولین مناظره|نشانی=https://www.donya-e-eqtesad.com/بخش-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3770297-%D8%B3%D9%88%D8%A7%D9%84-%D8%B9%D8%AC%DB%8C%D8%A8-%D8%A7%D8%B2-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%86-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87|وبگاه=روزنامه دنیای اقتصاد|بازبینی=2021-06-11|کد زبان=fa}}</ref>
 
=== علیرضا زاکانی ===
{{نوشتار اصلی|علیرضا زاکانی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
 
=== امیرحسین قاضی زاده هاشمی ===
{{نوشتار اصلی|سید امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی در انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
 
== داوطلب‌های نام‌نویسی کرده ==
در مدت ۵ روزهٔ ثبت‌نام، ۵۹۲ نفر با حضور در وزارت کشور داوطلب سیزدهمین دوره از انتخابات ریاست‌جمهوری شدند که از این شمار ۴۰ نفر زن و ۵۵۲ نفر مرد بودند.<ref>{{یادکرد وب|کد زبان=fa|وبگاه=ایرنا|نشانی=https://www.irna.ir/news/84330261/۵۹۲-نفر-داوطلب-انتخابات-ریاست-جمهوری-شدند|عنوان=۵۹۲ نفر داوطلب انتخابات ریاست جمهوری شدند|بازبینی=28 مه 2021|archive-date=15 مه 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210515154342/https://www.irna.ir/news/84330261/۵۹۲-نفر-داوطلب-انتخابات-ریاست-جمهوری-شدند}}</ref>
 
از ۵۹۲ نامزد ثبت‌نام‌شده، شمار ۴۶ نفر از افراد شناخته‌شده بودند که نام آن‌ها به تفکیک وضعیت و با ذکر آخرین و بالاترین منصب در قوهٔ مجریه (یا آخرین و بالاترین منصب در دیگر نهادها به همراه آخرین و بالاترین منصب در قوهٔ مجریه) به شرح زیر است:
 
{{صاحب‌منصبان سابق و فعلی نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
 
== نظرسنجی‌ها ==
{{اصلی|نظرسنجی‌های انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
 
== منابع ==
{{پانویس|۲}}
 
{{انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)}}
{{انتخابات‌ها و همه‌پرسی‌های ایران}}
 
[[رده:انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۴۰۰)]]
[[رده:انتخابات در آسیا (۲۰۲۱)]]
۲۸

ویرایش