Difference between revisions of "قاضی برهان‌الدین"

no edit summary
'''احمد''' ملقب به '''برهان الدين''' و معروف به '''قاضی برهان'''<ref>لغات تاریخی و جغرافيا ترکی ج 2 ص 103</ref> عالم و اديب قرن هشتم هجری قمری از قبيله [[چنگيزخان]] <ref>ريحانه الادب ج 3 ص 263، 264 </ref> کهدر ۱۴ سالگی در شام به دیدار [[قطب‌الدین رازی]] رسیده و یک سال و نیم نزد او درس خوانده بود. بعد از تسخير [[توقات]] و [[سیواس]] و [[قيساريهقيصريه]] از بلاد [[روم]] <ref> [http://www.mibosearch.com/Dictionary.aspx?wId=242585&DicName=dehkhoda&word=%D9%82%D8%A7%D8%B6%D9%8A+%D8%A8%D8%B1%D9%87%D8%A7%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86 لغت نامه دهخدا ] </ref> قاضی برهان‌الدین ، حاکم [[سیواس]] و اطراف آن، قرار گرفت و به مدت ۱۸ سال از ۷۸۳ تا ۸۰۰ در این منصب بود.<ref>ابوبکر طهرانی، دیار بکریه، به کوشش نجاتی لوغال و فاروق سومر، آنکارا، 1962م</ref>
 
'''قاضی برهان‌الدین''' از قبیله [[سالور]] بود و به سه زبان عربی و فارسی و ترکی شعر می گفت.دیوان ترکی وی در ترکیه و آذربایجان چاپ شده و شامل 1500 [[غزل]]،20 [[رباعی]] و 119 [[تویوق]] است.زبان شعر قاضی برهان الدین [[ترکی آذربایجانی]] است و از این جهت در تاریخ ادبیات ترک جزو شعرای آذری قرار می گیرد.اشعارش از دو منبع الهام می گرفت یکی فولکلور خلق ترک و دیگری ادبیات فارسی و عربی.
 
'''قاضی برهان‌الدین''' از قبیله [[سالور]] بود و به سه زبان عربی و فارسی و ترکی شعر می گفت. دیوان اشعار ترکی وی در ترکیه و آذربایجان چاپ شده و شامل 1500۱۵۰۰ [[غزل]]،20، ۲۰ [[رباعی]] و 119۱۱۹ [[تویوق]] است.زبان شعر قاضی برهان الدین اشعاری به [[ترکی آذربایجانی]] استدارد و از این جهت در تاریخ ادبیات ترک جزو شعرای آذری قرار می گیرد.اشعارش از دوادبیات منبعفارسی الهامو میعربی گرفت یکیو فولکلور خلق ترک والهام دیگریمی ادبیات فارسی و عربیگرفت.
 
یک نمونه [[تویوق]] از قاضی برهان‌الدین:
 
{{شعر}}
{{ب|گل اول اولا بلبلو نو گؤز لیه |شاه اول اولا بیر قولو نو گؤزلیه}}
{{پایان شعر}}
 
ترجمه شعر به فارسی:
 
ترجمه شعر به فارسی:
{{شعر}}
{{ب|گل آن است که در فکر بلبلش باشد |شاه آنست که در فکر غلامش باشد}}
{{ب|خوب به کسی گویم که در میان همدمان|در فکر جوشش بلبلش باشد}}
{{پایان شعر}}
 
 
== قتل قاضی برهان‌الدین ==
قره عثمان نامی از اکابر قبائل ترکمان که در يکی از قشلاقات سيواس خيمه نشين بوده ، در هر سالی مالی به حسب تعهد به قاضی برهان مي داد، تا آنکه از پرداخت آن مقرری تخلف ورزيده و قاضی نيز به همين جهت حمله متهورانه نموده و به سال 795۸۰۰ ه. ق مقتول و تمامی متصرفات او بدون جنگ و محاربه به [[ايلدرم بايزيد]] چهارمين سلطان [[عثمانی]] (791 - 804 ه.ق) رسید.<ref> [http://www.mibosearch.com/Dictionary.aspx?wId=242585&DicName=dehkhoda&word=%D9%82%D8%A7%D8%B6%D9%8A+%D8%A8%D8%B1%D9%87%D8%A7%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86 لغت نامه دهخدا ] </ref>
 
632

edits