محمد جوکی: تفاوت میان نسخه‌ها

۴۶ بایت اضافه‌شده ،  ۵ ماه پیش
ابرابزار
(ایجاد شده به‌واسطهٔ ترجمهٔ صفحهٔ «Muhammad Juki»)
 
(ابرابزار)
{{جعبه اطلاعات خانواده سلطنتی|name=Muhammad Juki|image=|alt=Muhammad Juki|birth_date={{birth date|1402|4|27|df=y}}|death_date={{death year and age|1445|1402}}|death_place=[[Sarakhs]], [[Timurid Empire]] <small>(present-day [[Iran]])</small>|burial_place=[[Gawhar Shad Mausoleum]], [[Herat]]<ref>{{cite book|last=Barthold|first=Vasilii Vladimirovitch |authorlink=Vasily Bartold|title=Four Studies on the History of Central Asia|url=https://books.google.com/books?id=-twUAAAAIAAJ&pg=PA147|volume=2|year=1963|publisher=Brill Archive|page=147}}</ref>|house=[[Timurid dynasty|House of Timur]]|father=[[Shah Rukh]]|mother=[[Gawhar Shad]]|religion=[[Islam]]}}
'''محمد جوکی میرزا''' (1402 &#x2013; 1445۱۴۴۵) شاهزاده یشاهزادهٔ [[دودمان تیمور|تیموری]] و پسر [[شاهرخ]] حاکم [[آسیای مرکزی]] بود. او به‌عنوان یکی از فرماندهان نظامی پدرش خدمت می کردمی‌کرد و ممکن است به‌عنوان جانشین مورد علاقه یعلاقهٔ او مورد توجه قرار گرفته باشد. با این حال، وی در سال 1445۱۴۴۵ بر اثر بیماری و دو سال پیش از شاهرخ، درگذشت.
 
== زندگی ==
محمد جوکی که در 27۲۷ آوریل 1402۱۴۰۲ متولد شد، کوچک‌ترین پسر از سه پسر [[شاهرخ]] از همسر خود، ملکه [[گوهرشاد بیگم|گوهر شاد]] بود. ۱
 
او کار نظامی خود را با نخستین لشکرکشی پدرش علیه [[قره‌قویونلو|قره قویونلوها]] در آذربایجان در سال‌های 1420-1421۱۴۲۰–۱۴۲۱ آغاز کرد که طی آن ،آن، فرماندهی سپاه را بر عهده داشت. <ref name="ManzP40">{{Harvard citation text|Manz|2007|p=40}}</ref> در سال‌های بعد، او نقش مهمی در لشکرکشی‌های بزرگ شاهرخ داشت و به‌نظر می‌رسد که در دربار، حضوری مستمر داشته استداشته‌است. به نظر می رسدمی‌رسد که او اغلب به مأموریت هایمأموریت‌های ویژه‌ای اعزام می شدمی‌شد که نیاز به دقت و ظرافت دارند، مانند برخورد با حاکمان محلی و مناطق مرزی. <ref name="ManzP248">{{Harvard citation text|Manz|2007|p=248}}</ref> <ref name="ManzP40" /> زمانی به او دستور داده شد که ارتشی را به ماوراءالنهر، قلمرو برادرش الوغ بیگ، هدایت کند، زمانی که مشخص شد او در حال برنامه ریزیبرنامه‌ریزی برای سفری است که پدرشان آن را تاییدتأیید نکرده بود. <ref name="ManzP40" /> در سال‌های ۱۴۲۵-۲۶،۱۴۲۵–۲۶، باراک خان ،خان، حاکم [[اردوی زرین|گروه ترکان طلایی]] ادعایی را مطرح کرد و شروع به حمله به منطقه یمنطقهٔ سیغناق کرد. هرچند شاهرخ انجام یک لشکرکشی تلافی‌جویانه را ممنوع کرد، در سال 1427،۱۴۲۷، محمد جوکی و الغ بیگ هر دو بدون توجه به فرمان پدر، لشکرکشی تلافی‌جویانه‌ای کردند. این امر منجر به شکست سنگین آن‌ها و بازگشت بی‌نظم آن‌ها به [[سمرقند]] شد. <ref>{{Harvard citation text|Manz|2007}}</ref>
 
در حالی‌که برادرانش در سنین جوانی به‌عنوان فرماندار استان‌استان منصوب شدند، او تنها در فاصله یفاصلهٔ سال‌های 1429-1430۱۴۲۹–۱۴۳۰ به فرماندهی در منطقه یمنطقهٔ [[ختل|خطلان]] منصوب شد. <ref name="ManzP248">{{Harvard citation text|Manz|2007|page=248}}</ref> پس از مرگ بایسونغور، به‌نظر می رسدمی‌رسد که محمد جوکی مورد علاقه پدرش قرار گرفت و همچنین وارث مورد نظر او شد اما مادرش با نامزدی او مخالف بود و پسر [[علاالدوله پسر بایسنقر|بایسونغور]] علاالدوله را به وی ترجیح داد. ۴ <ref name="BartholdP143">{{Harvard citation text|Barthold|1963|page=143}}</ref> گوهرشاد محمد جوکی را از مناصب قدرت کنار گذاشت و از نفوذ او در [[دیوان (سازمان اداری)|دیوان]] خودداری کرد. این امتیاز‌هاامتیازها به علاءالدوله و همچنین برادرزاده یبرادرزادهٔ دیگرش [[عبداللطیف میرزا|عبداللطیف]] اعطا شده بود. <ref name="BartholdP143" /> <ref name="ManzP248" /> علاوه بر این، گوهرشاد فرزندان خود را در دربار سلطنتی، مورد احترام قرار نمی‌داد اما پسران برادران بزرگ‌تر خود را مورد احترام قرار داد. <ref name="ManzP248" />
 
هنگامی‌که شاهرخ در سال 1444۱۴۴۴ به طوربه‌طور خطرناکی بیمار شد، محمد جوکی که در آن زمان والی [[بلخ]] نیز بود، بلافاصله به پایتخت، [[هرات]] نقل مکان کرد تا در مبارزات جانشینی مورد انتظار، ایفای نقش کند. ۴ با این حال، گوهر شاد قبلاً از حمایت جلال الدین فیروزشاه، رئیس قوای نظامی، برای به قدرت رسیدن علاالدوله برخوردار شده بود. <ref name="BartholdP143">{{Harvard citation text|Barthold|1963|page=143}}</ref> اما شاهرخ به‌طور غیرمنتظره‌ای از بیماری خود بهبود یافت. <ref>{{Harvard citation text|Manz|2007}}</ref>
 
محمد جوکی که از یک بیماری طولانی‌مدت رنج می برد،می‌برد، پیش از پدر خود شاهرخ، در سال 1445۱۴۴۵ در [[سرخس]] درگذشت . ۷فرمانداری وی در خطلان و بلخ به‌ترتیب به پسرانش ابوبکر و محمد قاسم رسید. <ref>{{Harvard citation text|Jackson|Lockhart|1986|p=107}}</ref> <ref>{{Harvard citation text|Manz|2007|p=26}}</ref>
 
== خانواده ==
=== همسران و صیغه هاصیغه‌ها ===
 
=== همسران و صیغه ها ===
 
* مهرنگار خانم: دختر شمس جهان [[خان (عنوان)|خان]] [[خانات جغتای|خانات چاگاتایی]]
* بخت دولت
* بلغان مغول
* خانم: دختر ادیگو، [[خان (عنوان)|خان]] [[اردوی نوقای|هورد]] نوگای
* تاج‌الاسلام‌خان: دختر [[قره عثمان]] ، حاکم [[آق‌قویونلو|آق قویونلوها]]
 
=== فرزندان ===
'''از مهرنگار خانم'''
 
* سویورقاتمیش
* توکال خانم
 
'''از بخت دولت'''
* محمد قاسم (متولد 1422۱۴۲۲)
 
* ابوبکر (1427 - 1448؟ ۱۴۲۷–۱۴۴۸؟)
* محمد قاسم (متولد 1422)
* ابوبکر (1427 - 1448؟ )
* سعادت سلطان
 
'''از بلغان مغول'''
* علی (۱۴۲۳–۱۴۲۴)
 
* علی (1423 - 1424)
* قوطلوق سلطان
* زبیده سلطان
 
== منابع ==
{{پانویس}}
[[رده:تیموریان]]
[[رده:درگذشتگان ۱۴۴۵ (میلادی)]]