مهندسی ژئوماتیک (به فرانسوی: Géomatique) مجموعه‌ایست از تخصص‌های مرتبط با جمع‌آوری، نگهداری، پردازش، بازیابی و توزیع داده‌های جغرافیایی یا زمین مرجع. این دانش دستآورد پیشرفتهای دانش انفورماتیک در مهندسی نقشه‌برداری و علوم زمین است. واژه ژئوماتیک یک واژه ترکیبی از ژئو به معنای زمین و ماتیک که پسوند واژه انفورماتیک است، می‌باشد. در تعریفی دیگر ماتیک به معنای ریاضیات ذکر شده‌است و با کلمه ژئواینفورماتیک مترادف در نظر گرفته شده‌است. به‌طور کلی ژئوماتیک مجموعه‌ای است از دانش، مهارت و تخصص‌های مرتبط با جمع‌آوری، نگهداری، پردازش، بازیابی و توزیع داده‌های مکانی و مکان‌مرجع. این علم دستاورد دانش انفورماتیک در مهندسی نقشه‌برداری و علوم مدیریت زمین می‌باشد.

گسترهویرایش

ژئوماتیک با گستره وسیعی از دانش‌های مهندسی در ارتباط است که هر کدام می‌تواند برای ارائه تصویری از جهان فیزیکی مورد استفاده قرار گیرد. این علوم زیر شاخه‌های از دانش و فناوری ژئوماتیک هستند:

ژئوماتیک دانشی بین رشته‌ایست که کاربردهای بسیاری در علوم مختلف زمین از جمله رشته‌های زیر دارد:

کاربردهای گسترده‌ای تا کنون از داده‌های مکانی حاصل از ژئوماتیک در زمینه‌های زیر ارائه شده‌است:

  • مدیریت و برنامه‌ریزی کلان
  • مدیریت منابع زمینی
  • آمایش سرزمین و توسعه پایدار
  • مدیریت حوادث طبیعی
  • برنامه‌ریزی شهری و روستایی
  • کشاورزی و جنگل‌داری
  • عمران و آبادانی
  • مقابله و پیشگیری از سوانح، بلایا و حوادث طبیعی
  • امور دفاعی و نظامی

استانداردسازیویرایش

کمیته فنی TC۲۱۱ مؤسسه جهانی استاندارد (ISO) فعالیت استانداردسازی در زمینه اطلاعات مکانی/ژئوماتیک را دنبال می‌نماید.

سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران[۱] را در سال ۱۳۸۳ تشکیل داده‌است. این کمیته وظیفه اعلام رای و نظرات ایران در خصوص استانداردهای بین‌المللی در زمینه اطلاعات مکانی را بر عهده دارد.

فعالیتهای این کمیته عبارتند از:

  • مشارکت در تدوین و همچنین، اعلام رای و اظهار نظر در خصوص استانداردهای بین‌المللی مرتبط به فعالیت‌های کمیته ISO/TC۲۱۱
  • اطلاع‌رسانی و تشویق مشارکت ملی در فعالیت‌های استانداردسازی بین‌المللی
  • ارتقای سطح متخصصین کشور از طریق تعاملات بین‌المللی استانداردسازی

علاوه بر مؤسسه استاندار و تحقیقات صنعتی، معاونت امور فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی نیز تدوین استانداردهای مورد نیاز فعالیت‌های عمرانی نقشه‌برداری و ژئوماتیک در کشور را در قالب مجموعه[۲] دنبال می‌نماید.

سازمان نقشه‌برداری کشور نیزاز ابتدای دهه ۷۰ در زمینه تهیه استاندارهای مورد نیاز در زمینه تهیه نقشه و تولید اطلاعات مکانی این سازمان و همچنین مشارکت با معاونت امور فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی فعالیت می‌نماید.

پیوند به بیرونویرایش

پانویسویرایش

  1. «کمیته فنی متناظر». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰ آوریل ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۱ آوریل ۲۰۰۹.
  2. «استانداردهای سری ۱۱۹». بایگانی‌شده از اصلی در ۱ آوریل ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۱ آوریل ۲۰۰۹.

منابعویرایش