باز کردن منو اصلی

کارل رادک Karl Radek (روسی: Карл Бернгардович Радек) (زاده ۱۸۸۵ - درگذشته ۱۹۳۹) یک رهبر مارکسیست فعال در جنبش‌های لهستان و آلمان بعد از جنگ جهانی اول و یک رهبر حزب کمونیسم در زمان انقلاب روسیه بود.

کارل رادک
Karl Radek
Brodskiy II Radek.jpg
زادهکارل سوبلسوهن
Karol Sobelsohn

۳۱ اکتبر ۱۸۸۵
لووف، اتریش-مجارستان
درگذشت۱۹ مهٔ ۱۹۳۹ (۵۳ سال)
ورخنئورالسک، جمهوری فدراتیو سوسیالیستی روسیه شوروی، اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
محل سکونتMoscow
ملیتامپراتوری اتریش
دیگر نام‌هاKarl Berngardovich Radek
شهروندیامپراتوری روسیه، اتحاد شوروی
شغلRevolutionary, writer, journalist, publicist, politician, theorist
سال‌های فعالیت- ۱۹۳۹
سازمانCommunist Party of the Soviet Union
شناخته‌شده برایمارکسیست انقلابی
شهر زادگاهLviv
حزب سیاسیSocial Democracy of the Kingdom of Poland and Lithuania (SDKPiL), حزب سوسیال دموکرات آلمان (SPD), حزب کمونیست آلمان (۱۹۱۸) (KPD), کمینترن، Communist Workers' Party of Germany, حزب کمونیست اتحاد شوروی
جنبشSocial democracy, communism, Bolshevik
همسر(ها)Rosa Mavrikievna Radek, لاریسا ریسنیر
فرزندانSofia Karlovna Radek

زندگی‌نامهویرایش

کارل رادک به نام کارل سوبلسوهن در لمبرگ در اتریش-مجارستان (امروزه قسمتی از اوکراین) در یک خانواده یهودی لیتوانیایی به دنیا آمد. پدر او در اداره پست کار می‌کرد و در زمان کودکی او از دنیا رفت. نام رادک نام مستعاری بود که خود او انتخاب کرد و از نام شخصیت اصلی یک داستان نوشته شده توسط استفان زرومسکی گرفته شده‌است. رادک در سال ۱۹۰۴ به عضویت جنبش سوسیال دمکرات لهستان درآمد و در انقلاب ورشو نقش داشت.

در آلمانویرایش

بعد از دستگیری در لهستان رادک به آلمان گریخت و در شهر لایپزیگ به جنبش سوسیال دمکرات آلمان ملحق شد. در سال ۱۹۱۰ رادک توسط بقیه اعضای حزب سوسیال لهستان متهم شد که از این حزب دزدی کرده‌است. سران SDPKiL در آلمان این اتهام را یهودستیزانه دانسته و به شدت از او حمایت کردند.

در انقلاب روسیهویرایش

بعد از جنگ جهانی اول رادک به سوئیس رفت. در سال ۱۹۱۷ رادک به همراه دیگر انقلابیون مارکسیست در یک قطار به روسیه رفت؛ ولیکن دولت روسیه به او اجازه ورود نداد. او در استکهلم ساکن شد و شروع به نوشتن کرد. بعد از انقلاب اکتبر رادک به پتروگراد رفت و مسئول پخش پروپاگاندای کمونیستی در بین آلمانیها شد.

مخالفت با استالینویرایش

در سال ۱۹۲۹ رادک به همراه چندین نفر دیگر به مخالفت با استالین پرداخت. او در نوشتن قانون اساسی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۳۶ نقش داشت ولیکن در اواخر دهه ۱۹۳۰ او به خیانت متهم شد و به ده سال کار اجباری محکوم شد. معروف است که رادک جوک‌های سیاسی زیادی در مورد جوزف استالین ساخته‌است.

مرگویرایش

گفته می‌شود که او در اردوگاه کار اجباری در یک دعوا با یک زندانی دیگر کشته شد؛ ولیکن در بررسی‌های بیشتر مشخص شد که او به دستور NKVD (پلیس مخفی شوروی) کشته شده‌است.