گاو شیری، ماده گاوی است که بخاطر شیردهی بسیار جهت تولید فراورده‌های لبنی پرورش می‌دهند، در مقابل برخی گاوها، گاو گوشتی هستند.

عکس یک گاو شیری

نگهداری از گاوها در دوحالت رواج دارد، یک روش نگهداری گاوها برای تهیه شیر و روش دیگر نگهداری گاو برای تأمین گوشت قرمز است.

انواع نژادویرایش

نژادهای شیری شامل: ایرشایر، جرزی، گرنزی، براون سوئیس، کری، شورت هورن، سمینتال، مونت بلیارد، هلشتاین-فریزن، فریزن هلندی، فریژن انگلیسی و فریزن سفید و قرمز. [۱]

تقریبا ۸۵ درصد گاوهای ایران، هلشتاین-فریزن می‌باشد. [۲]

تولید مثلویرایش

گاو حیوانی است بدون تغییرات فصلی تولید مثلی، یعنی در کل سال قادر به انجام زاد و ولد است. طول حاملگی این حیوان نه ماه و نیم بوده و بیشتر تک‌قلوزا است، اگر چه دوقلوزایی و چندقلوزایی نیز گاه دیده می‌شود. احتمال دوقلوزایی در گاو یک تا دو درصد است.

گوساله ماده پس از رسیدن به سن بلوغ جنسی که از ده ماهگی به بعد است به‌طور میانگین هر ۲۱ روز یکبار فحل می‌آید و آماده پذیرش دام نر می‌شود.

نخستین تلقیح مصنوعی در این گاوها بعد از یک سالگی اتفاق می‌افتد. دوران حاملگی ۹ ماه طول می‌کشد و گاو شیرده در حدود دو سالگی نخستین فرزند خود را بزاید.

شیر دهیویرایش

معمولاً گاوهای شیرده را در مزارع و گاوداری‌های خاصی نگهداری می‌کنند که ویژه تولید شیر است. بیشتر گاوها روزانه دوبار دوشیده می‌شوند که ممکن است شیر دوشیده شده در همان‌جا فرآوری شده و تبدیل به محصولات لبنی شود یا برای فراوری به کارخانجات مخصوص اینکار فرستاده شود. برای اینکه گاوهای شیرده بتوانند به شیردهی خود ادامه دهند باید سالانه یک گوساله به دنیا بیاورند. اگر گوساله به دنیا آمده نر باشد معمولاً در سن جوانی ذبح می‌شود تا از آن گوشت تولید گردد. گاوهای شیرده تا سه هفته پیش از زایمان به تولید شیر ادامه می‌دهند. در طول نیم قرن اخیر تولید شیر به شدت افزایش یافته‌است تا بتوان پاسخگوی نیاز جامعه به محصولات لبنی بود. گاوهای هلشتاین در بریتانیا به‌طور متوسط روزانه ۲۲ لیتر شیر می‌دهند.

منابعویرایش

  1. «گاو شیری و هرآنچه که باید بدانید! – فارموژن». دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۸.
  2. «آشنایی با نژاد گاو هلشتاین – فارموژن». دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۹-۱۸.