باز کردن منو اصلی

زبان طبری کلارستاقی (کلارستاقی، رویانی، لنگایی، چالوسی، مازندرانی) نام یکی از لهجه های زبان مازندرانی و شاخه ای از گویش طبری رویانی است که در نواحی غربی استان مازندران همچون شهرستان چالوس، کلاردشت ، عباس آباد و نواحی شرقی تنکابن همچون نشتارود گویش می شود. این لهجه از سمت شرق با لهجه طبری کجوری در شهرستان نوشهر و از سمت غرب با گویش تنکابنی در شهر تنکابن هم جوار است.[۲][۳]

طبری کلارستاقی
کلارستاقی، رویانی، لنگایی، چالوسی، مازندرانی
زبان بومی در: ایران
استان مازندران
منطقه ساحل جنوبی دریای خزر
تعداد گویشوران
300هزار[۱]  (۲۰۱۷)
گویش‌ها
چالوسی
کلاردشتی
لنگایی(عباس آبادی)
الفبای فارسی
وضعیت رسمی
تنظیم‌شده توسط دانشکده زبان‌شناسی دانشگاه مازندران
کدهای زبان
Mazandarani Language Map.PNG
مناطقی که گویشوران مازندرانی دارد.

محتویات

تاریخچه زبان طبریویرایش

زبان طبریویرایش

زبان طبری یا زبان مازندرانی نام یکی از زبان‌های ایرانی شمال‌غربی است که در گروه زبان‌های کاسپین قرار دارد. این زبان خود دارای گویش ها و لهجه های بسیاری است.[۴]

طبری رویانیویرایش

طبری رویانی یکی از کهن ترین گویش های زبان مازندرانی است که در نواحی غربی طبرستان گویش می شد که خود به دو لهجه ی طبری کلارستاقی و طبری کجوری تقسیم می شود. منطقه رویان کهن از نواحی غربی طبرستان بوده است که شامل شهرستان های نور ، نوشهر ، چالوس ، کلاردشت (کلار) ، عباس آباد (لنگا) ، تنکابن و رامسر (سختسر) می شده است و گاهی مرز غربی آن تا رودسر (هوسم) ادامه می یافت مردم رویان کهن به زبان طبری و گویش طبری رویانی که زبان اسپهبدان طبرستان نیز بود سخن می گفتند.[۵]

طبری کجوریویرایش

لهجه طبری کجوری شاخه ای از گویش طبری رویانی است که در شهرستان های نور و نوشهر گویش می شود.[۶]

طبری کلارستاقیویرایش

لهجه طبری کلارستاقی شاخه ای از گویش طبری رویانی است که در شهرستان های چالوس ، کلاردشت ، عباس آباد و همچنین نواحی شرقی تنکابن همچون نشتارود گویش می شود.[۷]

لهجه‌های زبان طبریویرایش

بررسی کارشناسانه در جلگه‌ها و سپس نواحی کوهستانی موجب شناسایی دوازده لهجه مختلف درمازندران شده‌است:[۸]

  1. منطقه کردکوی: شامل هزار جریب شرقی، شاه کوه زیارت، بالاجاده، رادکان، گز شرقی و غربی و روستاهای غیر ترکمن نشین از زنگی محله گرگان و چهاردانگه تا گلوگاه.
  2. منطقه بهشهر: شامل چهاردانگه هزارجریب از سورتی تا کیاسر و روستاهای مناطق جلگه‌ای از گلوگاه، شاه کیله تا انتهای منطقه قره طغان و رودخانه نکارود.
  3. منطقه ساری: شامل چهاردانگه از کیاسر تا کوهستان‌های دودانگه، جلگه‌های مابین میان دورود و جلگه‌های مناطق غربی تجن رود تا جویبار.
  4. منطقه قائمشهر: شامل مناطق کوهستانی فیروزکوه، سوادکوه و روستاهای جلگه‌ای حد فاصل بین کیاکلا، جویبار و روستاهای کوهپایه‌ای بیشه سر.
  5. منطقه بابل: از مناطق کوهستانی چلاو آمل تا بندپی، امامزاده حسن در سمت غربی آلاشت و نواحی جلگه‌های حد فاصل فریدونکنار، بابلسر، بهنمیر، کیاکلا تا روستاهای کوهپایه‌ای کهنه خط، گنج افروز و بابل کنار.
  6. منطقه آمل: از کوهستان‌های بندپی تا چلاو، لاریجانات، نمارستاق و کلارستاق آمل تا حوالی امامزاده هاشم و جلگه‌های دو سمت هراز، دشت‌سر و محمودآباد و کوهپایه‌ها و جلگه‌های جاده چمستان، میان آمل و نور.
  7. منطقه نور و نوشهر: شامل بخشی از روستاهای بیرون بشم، کجور، محال ثلاث و جلگه‌های حد فاصل سرخ رود تا رودخانه چالوس.
  8. چالوس و تنکابن شرقی: شامل مناطق کلارباستانی، برخی از روستاهای کوهپایه‌ای منطقه بیرون بشم ولنگا و نواحی جلگه‌ای از آب چالوس و عباس‌آباد و رودخانه نشتا به مرکزیت عباس‌آباد.
  9. تنکابن مرکزی: شامل لهجه‌های دوهزاری و سه هزاری و خرم آبادی و گلیجانی چالکش یعنی حدفاصل آب نشتا تا آب شیرود.
  10. منطقه علی‌آباد کتول: شامل نواحی روستایی کوهستانی شمال شاهوار و مناطقی چون کتول، پیچک محله، محمودآباد، فاضل آباد و جلگه‌های غیرترکمن نشین بلوک استارآباد قدیم.
  11. منطقه قصران باستانی: شامل مناطق اوشان، فشم، شمشک، دیزین، گاجره و روستاهای کوهپایه‌ای توچال تا مناطق غربی رودخانه جاجرود.
  12. منطقه دماوند: شامل نواحی کوهستانی شهرستان دماوند، رودهن، بومهن تا فیروزکوه.

ضمایر در زبان طبریویرایش

در مازندرانی ضمیر سه حالت دارد: فاعلی، مفعولی و ملکی.

ضمیر ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
فاعلی، ساری[۹] men te ve emâ šemâ vešun
مفعولی، ساری mere tere vere emâre šemâre vešunre
ملکی، ساری me te vene ame šeme vešune
فاعلی، کلاردشت[۱۰][۱۱] men to un/on amâ šomâ ušon
مفعولی، کلاردشت mene tere une/vere amâre šomâre ušone
ملکی، کلاردشت me te une/ve ame šeme ušone
فاعلی، شهمیرزاد[۱۲] mo to/tu ü/o h-ama šamâ ošan
مفعولی، شهمیرزاد mor-o tar-a/ter ür-a hamira šamira ošanra
ملکی، شهمیرزاد me to/te e hami šami ošene
ملکی، تنکابنی mi ti vi ami šimi ušane
فاعلی، تنکابنی mo to vi amâ šomâ ušân
مفعولی، تنکابنی mere tere vere amere šemere ušâne

ساختار طبری کلارستاقیویرایش

شناسه ویرایش

در زبان فارسی دو دسته شناسه داریم: گذشته و حال. اما در زبان طبری سه دسته شناسه داریم: گذشته، حال ساده و حال التزامی.[۱۳] (نمونه زیر براساس گویش کلاردشت صرف شده است)

۱. گذشته:

  • بن ماضی ساده: _ba_berd = برد
  • بن ماضی استمراری: _bard = می بَرد
گذشته ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان eme i e emi enni enne
شناسه پس از واکه me i e mi nni nne
شناسه پس از واکه (ی) yame ya yami yanni yanne

در جدول زیر افعال خوردن (boxordan) ، آمدن (bimân) و دیدن (badiyân)  در زمان گذشته صرف شده اند.

گذشته ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان  baxordeme baxordi baxorde baxordemi baxordenni baxordenne
شناسه پس از واکه bimâme bimâi bimâe bimâmi bimânni bimânne
شناسه پس از واکه (ی) badiyame badi bidiya badiyami badiyanni badiyanne

۲. حال ساده:

  • بن مضارع اخباری: _bar = می‌بُرد
حال ساده ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان eme ni ne emi enni enne
شناسه پس از واکه me ni ne mi nni nne

در جدول زیر افعال خوردن (boxordan) و خواستن (bexâysan) در زمان حال صرف شده اند.

حال ساده ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان xoreme xorni xorne xoremi xorenni xorenne
شناسه پس از واکه xâyme xâyni xâyne xâymi xâynni xâynne

۳. حال التزامی:

  • بن مضارع التزامی:   _ba_ber = ببرد
حال التزامی ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان am i e im in an
شناسه پس از واکه m y e ym yn n
شناسه پس از واکه (ی) yam yey ye yeym yeyn yan

در جدول زیر افعال خوردن (boxordan) ، رفتن (beyšan) و آمدن (bimân) در زمان حال التزامی صرف شده اند.

حال التزامی ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
شناسه پس از همخوان baxoram baxori baxore baxorim baxorin baxoran
شناسه پس از واکه bašom bašoy bašoe bašoym bašoyn bašon
شناسه پس از واکه (ی) biyam biyey biye biyeyem biyeyn biyan

صرف فعلویرایش

در جدول زیر فعل بردن (baberden) بر اساس لهجه کلاردشت در زمان‌های مختلف صرف می‌شود. برای منفی کردن این فعل در زمانهای: گذشته ساده، گذشته کامل، گذشته التزامی ، گذشته کامل استمراری n جایگزین b در ابتدای فعل می شود و در زمان های : حال ساده ، گذشته استمراری و حال التزامی n در ابتدای فعل اصلی می‌ آید.[۱۴]

زمان/شخص ۱ مفرد ۲ مفرد ۳ مفرد ۱ جمع ۲ جمع ۳ جمع
گذشته ساده baberdeme baberdi baberde baberdemi baberdenni baberdenne
گذشته کامل baberde-biyame baberde_bi baberde_biya baberde-biyami baberde-biyanni baberde-biyanne
گذشته التزامی baberde-bum baberde-buy baberde-buye baberde-buym baberde-buyn baberde-bun
گذشته التزامی کامل baberde-bi-bum baberde-bi-buy baberde-bi-buye baberde-bi-buym baberde-bi-buyn baberde-bi-bun
گذشته استمراری bar_imi_yame bar_imi bar_imi_ya bar_imi_yami bar_imi_yanni bar_imi_yanne
گذشته در حال انجام dabiyame-barimiyame dabi-barimi dabiya-barimiya dabiyami-barimiyami dabiyanni-barimiyamnni dabiyanne-barimiyanne
حال ساده/آینده barme barni barne baremi barenni barenne
حال در حال انجام darme-bareme dari-barni dare-barne darmi-baremi darni-barenni darne-barenne
حال التزامی baberam baberi babere baberim baberin baberan

نمونه افعالویرایش

شماری از افعال مازندرانی به سه لهجه کلارستاقی (چالوس) ، کجوری (نوشهر) و ساروی (ساری) با برابر فارسی و انگلیسی آن:

فارسی گویش کلارستاقی گویش کجوری گویش ساروی انگلیسی
نشستن بَنیشتَن بَنیشتَن بَنیشتَن/ هَنیشتَن To sit
افتادن بَکِتِن بَکِتِن بَکِتِن/ دَکِتِن To fall
دیدن بَدیِن بَدیِن بَدیِن To see
رسیدن بَرِسییِن بَرِسییِن بَرِسییِن To arrive
پختن بَپِتِن بَپِتِن بَپِتِن/ دَپِتِن To cook
می خواهم خایمه خایمه خامه/ خامبه Want
بگیر بِیِر/ بَی بَییر بَیر Let's take
نگیر نِیِر نَییر نَیر Don't take
می اندازم دیم دمِه دِم دِمه دِم دِمه/ دِم دِمبه I drop
برنخاستم نِرِسامه نِرِسامه نِرِسامه I don't get up
برخاستم پِرِسامه پِرِسامه پِرِسامه/ هِرِسامه I got up
گذاشتن بِشتِن بِشتِن بِشتن To put
رسیده بودم بَرِسی بییَمه/ بَرِسی بیمه بَرِسی بیمه بَرِسی بیمه I was arriving
می آیم اِمه/ ایمه اِمه اِمه / اِمبه I come
بگذار بِل/ بِلار بِل بِل let's put
می بینم اِشمه/ ایشمه اِشمه اِشمه/ اِشمبه I look
بیا بُرُ/ بِرِ بِرِ/ بِرو بِرو Come on
نیا نُرُ/ نِرِ نِرِ/ نِرو نِرو Don't come
برو بَیشو/ بور بَشو/ بور بَشو/ بور let's go
نرو نَشو نَشو نَشو Don't go
می زنم زَمه زَمه زَمه/ زَمبه I hit
می ایستم اِسِمه اِسِمه اِسِمه/ اِسِمبه I stand
می توانم تومه تومه تومه/ تومبه I can
خنده کردم خنده هاکُردمه خنده هاکِردمه خنده هاکِردمه/ خنده هَکِردمه Nicker
بازی می کنم کا کُمه کا کِمه کا کِمه/ کا کِمبه/ کا کامبه I paly
بودم بییَمه/ بیمه بیمه بیمه I was
می دهم دِمه دِمه دِمه/ دِمبه I give
گفتم بوتمه بوتمه بوتمه/بئؤتمه/ باتمه I said
می گوید گُنه گُنه/ گِنه گِنه/ گانه He talk
دارم می روم دارمه شؤمه/ دارمه شُمه دارمه شومه دارمه شومه/ دارمبه شومبه Iam going
نمی‌ترسم نَتِرسمه نَتِرسمه نَتِرسمه/ نَتِرسمبه I don't scare
می پرسم پُرسمه پُرسمه پُرسمه/پُرسمبه I ask
دارم می برم دارِمه بَرِمه دارِمه بَرِمه دارِمه بَرِمه/ دارِمبه بَرِمبه Iam taking

نمونه واژگانویرایش

شماری از واژگان مازندرانی به سه لهجه کلارستاقی (چالوس) ، کجوری (نوشهر) و ساروی (ساری) با برابر فارسی و انگلیسی آن:[۱۵]

فارسی گویش کلارستاقی گویش کجوری گویش ساروی انگلیسی
صورت / چهره دیم دیم دیم/ رو Face
موش گَل/ گِرزه گَل /گِرزه گَل/ گِرزه Mouse
گرگ وِرگ وِرگ وِرگ Volf
بالا جؤر جؤر جؤر Up
پایین جیر جیر جیر Down
پدر پیئر پیئر پیئر Father
کودک / بچه وَچه/ کوته وَچه/ کوته وَچه/ کوته Baby / Kid
پسر ریکا ریکا ریکا Boy
دختر کیجا/ دِتَر کیجا/ دِتَر کیجا/ دِتِر girl / Daughter
پدرشوهر شی پیئر شی پیئر شی پیئر Father in law
بزرگ گَت گَت گَت Great
خانه خُنه خِنه خِنه/ سِره home
مادر بزرگ گَتِ مار گَتِ مار گَتِ مار Grand Mother
در مرداب هَسَلِ دِله هَسِلِ دِله هِسِلِ دِله In Marsh
زمین بِنِ بِنِ بِنِ Earth
از دیوار دیفالِ جه / دیفالِ سَردَری دیفالِ جه دیفالِ جه / دیفالِ جا from wall
پهلو/ کنار /بغل پَلی/وَر /کَشه پَلی/ وَر /کَشه پَلی/ وَر /کَشه Next/side
با من مه جا / مه هَمرا مه جا / مه هِمرا مه جا / مه هِمرا With Me
پدر خود شه پیئر شه پیئر شه پیئر Self Father
میمون شادی شادی شادی Monkey
تخم مرغ مُرغُنه مُرغَنه مُرغانه Egg
برای تو ته وِسه/ ته واسِره ته وِسه /ته سه ته وِسه / ته سه Your
پسر های بزرگشان گته ریکائون/ گته ریکاشون گته ریکائون گته ریکائون Thier Grand son
چوپان گالِش/ کُرد/ چوپُن گالِش/ کِرد/ چوپُن گالِش/ کِرد/ چَپون Shepherd
گربه بامشی/ پیچا بامِشی/ پیچا بامِشی/ پیشی/ پیچا Cat / Pussy Cat
رقص سِما سِما سِما Dance
مورچه مَلیجه مَلیجه مِلیجه Ant
باران وارِش/وارون وارِش وارِش Rain
اردک سیکا سیکا سیکا Duck
خارپشت تَشی تَشی تَشی Hedgehog
ببر دورَگ دورَگ دورَگ/ بؤر/ زَردِ شِر Tiger
روباه لواس/ رؤوا لواس لواس Fox

ضرب المثلویرایش

برخی ضرب المثل های مازندرانی به لهجه کلارستاقی.[۱۶]

gâleše meyl buy , varzâre dušene ترجمه: مِیلِ چوپان باشد گاوِ نر را می دوشد

sire če qame vašnae ترجمه: سیرا چه غم گرسنه است

doz dozze e bangene , xodâ re girne xanne ترجمه: دزد دزد را بدزدد ، خدا را خنده می گیرد

ترانه محلیویرایش

برخی ترانه های محلی به زبان مازندرانی با لهجه ی کلارستاقی.[۱۷]

agar vene beyri yâr devare

siyâ mar bazene , del babuye pare

ترجمه: اگر باید بگیری یار دوباره

مار سیاه بزند دل بشود پاره

elâhi bamiran te piyar o te mâr

men o te âsheqi beyre qerâr

ترجمه: الهی بمیرند پدر تو و مادر تو

عاشقی من و تو بگیرد قرار

boro boro boro , me xânembâlâ

anâre lab dârne čon hat tâ lampâ

ترجمه: بیا بیا بیا خانم بالا (اسم خاص) ی من

لب انار داری چون هفت تا لامپا (چراغ)

amir gine jon , daryâ ye u čanni šure

nadome yaqube češm čer kure

ترجمه: امیر می گوید جان (جانِ من) ، آب دریا چقدر شور است

نمی‌دانم چشم یعقوب چرا کور است

jiri juri nakon ey yâre nâdon

te hamrâ qarenne juri âdemon

ترجمه: پایینی بالایی نکن ای یار نادان

با تو قهرند آدم های بالایی

daryâ ye dele nâhal bezâme dâr babuye

bolbol boxone o hašt o čar babuye

ترجمه: در دریا نهال زدم درخت بشود

بلبل بخواند و هشت و چهار بشود

qarib soxan zane , del bune pâre

duso došman mene hakordenne avare

ترجمه: غریب حرف می زند دل می شود آواره

دوست و دشمن مرا کردند آواره

ây mardomon nadome mene čiye

qabule dele men nadome kiye

ترجمه: آی مردمان نمی‌دانم به من چیست (به من جه می گذرد)

قبول دل من نمی‌دانم کیست

qabule del men un masse kijâ

Kijâ mâle mene , mardome čiye

ترجمه: قبول دل من آن دختر مست (است)

دختر مال من است ، به مردم چیست (به مردم چه ارتباط دارد)

amir gone jon me kâr če zâr babiya

me xotangâ pelemjâr babiya

ترجمه:امیر می گوید جان (جانِ من) ، کار من چه زار شد

خوابگاه من علفزار شد (جای علف هرز) شد

تعدادی جملهویرایش

برخی جملات به زبان مازندرانی با لهجه کلارستاقی.[۱۸]

habse dele dakete در حبس افتاده است

qezâye bapete xâyme غذای پخته می خواهم

qezâye bomones nexâyme غذای نپخته نمی‌خواهم

zena šir duše زن شیر می دوشد

ve riš esfe a ریش او سفید است

xow dari neres خواب داری بلند نشو

me qalb kote قلب من می تپد

me piyare das beškesse دست پدرم شکست

vače ye mardi bimâ بچه ی مرد آمد

hudi hamra bimânne با همدیگر آمدند

gattare berâre badiyame برادر بزرگتر را دیدم

ve daste dapeteme دست او را پیچیدم

men âsiyo re dagerdâneme من آسیاب را می گردانم

še dowr gerdeme دور خود می گردم

men ve sedâ ye hamrâ še ja ye sardari baperesseme من با صدای او از سر جای خود پریدم

Čanni ya چند است

ušon hudi re dus darnne آنها همدیگر را دوست دارند

Kijâ o rika vene kâr hâkonan دختر و پسر باید کار کنند

to bašo men ham ime تو برو من هم می آیم

diruz nimâme čon kar dašteme دیروز نیامدم چون کار داشتم

beyšame va une badiyame رفتم و او را دیدم

ve dim kelače صورت او آبله رو است

še dowr bageresse دور خود گشت

te xaxor koje ine te re bavine خواهر او کجا کی آید تو را ببیند

te koje šoni تو کجا می روی

xone dareme خانه هستم

bene sar bakete روی زمین افتاد

me rikâ boro me kaše پسرم بیا بغل من

te ši ve sedâ darbimâ شوهرت صدایش در آمد

ve re beš او را نگاه کن

bâre daven بار را ببند

ve gali beyte گلوی او گرفته است

te re hâdâme به تو دادم

me ben qali dare زیر من قالی هست

جستارهای وابستهویرایش

پیوند به بیرونویرایش

منابعویرایش

  1. [۱]
  2. DIMLĪ in Encyclopædia Iranica = Linguistic position of Dimlī. After their migration in the Middle Ages, for almost a millennium the Dimlīs had no direct contact with their closest linguistic relatives. Nevertheless, their language has preserved numerous isoglosses with the dialects of the southern Caspian region, and its place in the Caspian dialect group of Northwest Iranian is clear. The Caspian dialects comprise Ṭālešī, Harzan(d)ī, Gūrānī, Gīlakī, Māzandarānī, and some dialects in Tātī-speaking areas and in the area around Semnān. Historically the Caspian dialects belong to the “Northwest Iranian group of languages” and are related to Parthian (see Windfuhr). The isoglosses are of historical phonetic, morphological, and lexical order, Garnik Asatrian
  3. in Variations of the language of "Pahalvi" are still spoken among Iranians.The Kurds of Iran as well as many Kurds of Turkey and Iraq speak variations of Pahlavi. Turks cannot understand Kurdish and require interpreters to communicate with Kurds who speak Sorani and/or Kurmanjii (variations of Pahalvi amongst Kurds). The people of northern Iran speak variations of Pahalvi as well - Mazandarani and Gilani for example. Baluchi in southeast Iran also has Pahlavi elements (e.g. Ahsen "Iron" or "Eisen" in English and Ahsan in Pahlavi - "Ahsen" is not "Iron" in Turkish), By Dr. Kaveh Farrokh
  4. ایران کلباسی، گویش کلاردشت، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ۱۳۷۶ ص. شانزده
  5. واژه‌نامه بزرگ تبری، گروه پدید آورندگان به سرپرستی: جهانگیر نصراشرفی و حیسن صمدی، سال 1377، جلد اول، ص 31
  6. https://www.otaghak.com/fa/cities/490
  7. «زبان مردم بومی چالوس مازندرانی است که به طبری کلارستاقی شهرت دارد». سایت استانداری مازندران فرمانداری چالوس.
  8. واژه‌نامه بزرگ تبری، گروه پدید آورندگان به سرپرستی: جهانگیر نصراشرفی و حیسن صمدی، سال 1377، جلد اول، ص 31
  9. گویش ساری (مازندرانی)، گیتی شکری، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، سال 1374، ص 75
  10. ثمره, یدالله. "تحلیل ساختاری فعل در گویش گیلکی کلاردشت" (PDF). ensani.ir.
  11. گویش کلاردشت (رودبارک)، ایران کلباسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، سال 1376، ص 44
  12. راهنمای زبانهای ایرانی، رودریگر اشمیت، انتشارات ققنوس، سال 1388، جلد دوم، ص 504
  13. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۹۱.
  14. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۹۸-۹۳.
  15. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۱۷۶.
  16. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۱۶۱.
  17. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۱۵۷.
  18. کلباسی، گویش کلاردشت (رودبارک)، ۱۴۶.

پیوند به بیرونویرایش