باز کردن منو اصلی

مختصات: ۲۹°۵۹′۱۹″شمالی ۵۲°۵۲′۱۹″شرقی / ۲۹٫۹۸۸۶۱۱°شمالی ۵۲٫۸۷۱۹۴۴°شرقی / 29.988611; 52.871944

آرامگاه اردشیر یکم
Naqsh-e Rustam 7.jpg
نامآرامگاه اردشیر یکم
کشور ایران
استانفارس
شهرستانمرودشت
اطلاعات اثر
نوع بناگور صخره‌ای
کاربریآرامگاه
دیرینگیساخته شده در بین سال‌های ۴۵۰ یا ۴۳۰ پیش از میلاد مسیح
دورهٔ ساخت اثرهخامنشی
بانی اثراردشیر یکم
مالک فعلی اثرسازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۲۱
تاریخ ثبت ملی۲۴ شهریور ۱۳۱۰

آرامگاه اردشیر یکم گوری صخره‌ای در کوه حاجی‌آباد نقش رستم است که در بلندای ۲۶ متری از تراز زمین جای گرفته‌است. اردشیر یکم در سال ۴۶۵ پیش از میلاد به تخت نشست و پس از ۴۰ سال پادشاهی، در سال ۴۲۴ پیش از میلاد در سن ۶۰ سالگی به مرگ طبیعی درگذشت[۱] و در این آرامگاه که در دل کوهی سنگی تراشیده بود جای گرفت.

این آرامگاه در فاصلهٔ ۳۷ متری سمت چپ آرامگاه داریوش بزرگ و به شکل صلیب تراشیده شده‌است. ر بخش بالایی صلیب، نماد فروهر و ماه، نقش شده و در پایین آن اردشیر یکم در حالی که دستش را به سوی فروهر و آتشدانی که روبه‌رویش قرار دارد دراز کرده، حکاکی شده‌است. در زیرپای شاه اورنگی که مردم سرزمین‌های گوناگون بر دوش دارند، قرار دارد.[۲]

برش عمودی و افقی از آرامگاه

درون آرامگاه به تقلید از آرامگاه داریوش کنده شده و سه اتاقک دارد، اما تفاوت‌های عمده‌ای آشکار است. بی‌دقتی و عدم مهارت سنگ‌تراشان چنان بوده که دهلیز به صورت مستطیلی بی‌قواره و کم‌ارتفاع درآمده‌است و به هیچ وجه موازی با جبههٔ آرامگاه نیست، بلکه گوشهٔ جنوب شرقی‌اش تنها چند سانتیمتر با دیوار جبهه فاصله دارد، در حالی که گوشهٔ شمال غربی‌اش بسیار در کوه پیش رفته‌است. اتاقک‌ها را هم بدون دقت و کمی کج و ناراست ساخته‌اند و در هرکدام فقط یک قبر کنده‌اند.[۳]

علت انتساب این آرامگاه به اردشیر یکم آن است که ریزه‌کارها و ویژگی‌های دورهٔ داریوش بزرگ و خشایارشا را ندارد و باید پس از دورهٔ خشایارشا باشد.

آرامگاه اردشیر یکم در بالای سنگ‌نگاره نیمه‌تمام آذرنرسه و سنگ‌نگاره نبرد هرمز دوم در کوه حاجی‌آباد نقش رستم

جستارهای وابستهویرایش

پانویسویرایش

منابعویرایش

  • پیرنیا، حسن (۱۳۶۹). ایران باستان. دوم. تهران: دنیای کتاب.
  • شهبازی، علیرضا شاپور (۱۳۵۷). شرح مصور نقش رستم. تهران: بنداد تحقیقات هخامنشی.